Mùa hè hay mùa thu, tham quan Vịnh Hạ Long, ngắm đá, mây trời, non nước và tắm biển thì thật là tuyệt. Mùa đông - dĩ nhiên du khách mất đi thú tắm biển, nhưng bù lại, được chiêm ngưỡng Vịnh Hạ Long với những nét đẹp riêng không dễ quên...
Tôi đã cùng các cán bộ Ban Quản lý Vịnh Hạ Long đi kiểm tra tiến độ bảo dưỡng Trung tâm Văn hoá nổi Cửa Vạn, vào một sáng mùa đông khi đợt tăng cường không khí lạnh thứ 2 từ phương Bắc vừa tràn về. Từ Bến Đoan, chiếc xuồng cao tốc nhằm hướng Cửa Vạn thẳng tiến. Gió réo ù ù bên tai. Gió len lỏi vào khe cổ, ống quần khiến tôi co mình lại. Buổi sáng mùa đông trên vịnh, sương mù bảng lảng khiến những hòn đảo mờ ảo trông thật thơ mộng. Ánh lửa bếp trong những chiếc thuyền câu của ngư dân làm cho không gian như ấm cúng hơn. Có lẽ họ đang thổi cơm sáng sau một đêm mưu sinh vất vả.
Ban mai mùa đông ở làng chài Cống Đầm trên vịnh Hạ Long.
Gần trưa, mặt trời lên, sương tan dần, đảo và mặt vịnh trong trẻo hơn, nhìn rõ trên các vách núi những bức tranh thiên tạo do quá trình phong hoá đá vôi tạo ra. Chiếc xuồng đưa cả đoàn chạy một vòng quanh khu vực làng chài Cửa Vạn, qua hòn Hải Cẩu. Quang sương lại xuôi ánh nắng nên mọi vật quan sát rõ hơn. Tôi chợt ngỡ ngàng khi nhận ra trên các đảo đá lúc này đang như được trang điểm bởi rất nhiều màu sắc rực rỡ của thảm thực vật: đỏ, tím sẫm, vàng tươi, trắng... Cái khung cảnh này, tôi nhớ không nhầm vẫn thường đọc, xem đâu đó là khung cảnh mùa thu ở nước Nga hay rừng Trường Sơn hùng vĩ chứ không phải Hạ Long. Anh lái xuồng cho xuồng chạy vào gần đảo để chúng tôi nhìn rõ hơn. Hoá ra không phải hoa mà toàn bộ các màu sắc trên được tạo bởi lá cây. Chúng điểm xuyết lên tổng thể màu xanh của thảm thực vật khiến cho bức tranh của thiên nhiên như sinh động hơn, những đảo đá cũng như mềm mại, có hồn hơn. Nhìn lại thì thấy không chỉ khu vực Cửa Vạn mà khắp các đảo đá trên Vịnh Hạ Long, dường như đảo nào cũng được trang điểm như thế. Theo nghiên cứu của các nhà khoa học thì phần lớn các loài thực vật ở Hạ Long nở hoa vào mùa hè hay mùa xuân, chỉ có một số ít nở hoa vào mùa đông như Ngọc nữ (tên khoa học là Lacy Clerodendron) - loài cây bụi sống dưới tán cây trên sườn núi nở hoa trắng dài, Nhài Hạ Long (Ha Long Jasmine) - một trong những loài thực vật đặc hữu chỉ có ở Hạ Long v.v... là nở hoa vào mùa đông. Phải chăng những loài cây lá sặc sỡ trên chính là phần thiên nhiên mà tạo hoá cố giữ lại để Hạ Long vẫn đẹp như chốn bồng lai trong những ngày giá rét?
Mùa đông, các bãi tắm Ti Tốp, Soi Sim... vắng người (tất nhiên rồi bởi chẳng ai muốn ngâm mình xuống nước biển giá lạnh). Trong các hang động, nhiệt độ cũng thấp hơn bên ngoài. Do một số nguyên nhân khách quan, lượng khách thăm Vịnh Hạ Long vào 3 tháng cuối năm thường giảm hơn so với các mùa khác. Như thống kê của ngành Du lịch tỉnh nhà, 3 tháng cuối, năm 2008, khách đến Hạ Long tháng 10 là 172.000 lượt; tháng 11 là 180.000 lượt; tháng 12 giảm còn 97.000 lượt. Trong số đó, chiếm hơn nửa là khách quốc tế. Tại điểm hang Thiên Cung, qua phiên dịch của một hướng dẫn viên của Ban Quản lý Vịnh Hạ Long, tôi làm quen với một cặp vợ chồng người Mỹ. Người chồng - anh S.Hopkins, vui vẻ bảo rằng mùa đông nào vợ chồng anh cũng đi du lịch đến Châu Âu. Tuy nhiên, năm nay anh chị quyết định chọn “tua” đi Hạ Long. Anh ấn tượng nhất ở Hạ Long là sương mù. Buổi sáng, sương mù giăng khiến mọi vật mờ ảo trông thật lãng mạn...
Trên đường trở về, chúng tôi cùng rẽ qua làng chài Ba Hang - làng chài đầu tiên trên Vịnh Hạ Long được TP Hạ Long công nhận là “Khu phố văn hoá”. Lúc này đang có một đoàn du khách quốc tế thăm làng chài. Họ ngồi trên những chiếc thuyền nan do những cô gái trẻ mặc áo nâu là xã viên HTX vạn chài Hạ Long chèo. Má cô nào cũng ửng hồng, có thể là do cái lạnh của thời tiết, nhưng cũng có thể là bởi niềm vui vì hôm nay là một ngày họ có thu nhập khá hơn mọi ngày. Tiếng bọn trẻ giờ tan lớp cười đùa, gọi nhau í ới lan cả góc xóm chài...
Mùa đông, Hạ Long không “ngủ” mà vẫn luôn “động” như thế.
