Những năm qua, TP Hạ Long đã có bước tăng trưởng vượt bậc về kinh tế, trong đó có sự đóng góp quan trọng của ngành kinh tế mũi nhọn du lịch. Với những nỗ lực đổi mới chính mình, hoạt động du lịch Hạ Long đã làm được nhiều việc để khẳng định thương hiệu với du khách trong và ngoài nước...
Những bước tiến vững chắc
Nhìn lại chặng đường gần đây, nhất là giai đoạn từ năm 2001 đến nay du lịch Hạ Long đã có bước phát triển nhanh, cơ sở vật chất kỹ thuật hạ tầng được đầu tư lớn. Đến hết năm 2008 nhiều chỉ tiêu về khách du lịch đã đạt con số dự kiến năm 2010 với 2,85 triệu lượt khách, doanh thu du lịch đạt 1.700 tỷ đồng. Hoạt động du lịch đã có tác động tích cực đến sự phát triển của ngành kinh tế dịch vụ, tạo thêm nhiều việc làm cho người lao động, góp phần giải quyết tốt các vấn đề xã hội. Đặc biệt, công tác đầu tư phát triển du lịch Hạ Long luôn được Tổng cục Du lịch và tỉnh quan tâm sâu sát. Cùng với việc đầu tư các dự án hạ tầng kỹ thuật xã hội chung, TP Hạ Long đã chỉ đạo mạnh mẽ việc triển khai các dự án đầu tư trong lĩnh vực du lịch, tạo điều kiện tốt nhất cho các dự án đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, đa dạng hóa các sản phẩm, loại hình du lịch, đáp ứng nhu cầu tham quan ngày càng cao của khách du lịch trong và ngoài nước. Tính đến thời điểm hiện tại, Hạ Long có trên 500 khách sạn với gần 9.000 phòng nghỉ, trong đó có 10 KS 4 sao, 17 KS 3 sao. Tổng số buồng, phòng được xếp hạng từ 1-4 sao chiếm tỷ lệ 35% tổng số buồng, phòng trên địa bàn. Năm 2001 mới chỉ có 200 tàu vận chuyển khách tham quan Vịnh Hạ Long, đến nay đã tăng lên trên 360 tàu. Đáng chú ý là loại hình tàu nghỉ đêm trên Vịnh với tổng số 90 tàu được đầu tư lớn với các phòng đủ tiêu chuẩn chất lượng cao.
Hạ Long luôn là điểm đến hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước.
Một trong những thành công lớn của du lịch Hạ Long những năm qua là việc đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong phát triển du lịch. Cùng với chính sách mở cửa phát triển kinh tế của đất nước, phát huy lợi thế của địa phương, những năm qua, Hạ Long đã không ngừng tăng cường hợp tác quốc tế về du lịch. Thành phố đã ký kết nhiều thỏa thuận hợp tác phát triển du lịch với các địa phương ở các nước như các tỉnh Quảng Tây, Vân Nam (Trung Quốc), khai thông nhiều tuyến du lịch đường biển, ký kết thoả thuận chi tiết khung về Dự án hợp tác phát triển sản phẩm du lịch với Công ty STT - Hoa Kỳ... Đây chính là những “cánh cửa” nối dài cánh tay du lịch Quảng Ninh vươn tới nhiều thị trường du lịch. Với những sách lược có tính chất đón đầu, mở rộng hợp tác quốc tế đã giúp du lịch Hạ Long khẳng định thương hiệu, sớm hội nhập với khu vực và quốc tế.
Chặng đường tương lai
Dự báo tốc độ tăng trưởng của ngành du lịch thành phố năm 2015 đạt khoảng 14%, doanh thu 4.000 tỷ đồng, năm 2020 là khoảng 8.000 tỷ, sau năm 2010 phát triển thành trung tâm du lịch hạt nhân của vùng duyên hải Đông Bắc; phấn đấu trở thành trung tâm du lịch biển chất lượng quốc tế vào giai đoạn 2015-2020. Những mục tiêu trên đã và đang được thành phố thực hiện đúng hướng và đạt hiệu quả cao. Trong đó đặc biệt tập trung khai thác có hiệu quả các lợi thế về vị trí địa lý, nguồn tài nguyên du lịch, đưa du lịch trở thành một ngành kinh tế mũi nhọn có quy mô hiện đại, bền vững. Đồng thời phát triển rộng ra ngoài địa bàn thành phố với việc hình thành khu du lịch Hạ Long gồm: Trung tâm du lịch Hạ Long và vùng phụ cận thành phố, một phần huyện Hoành Bồ, trong đó trọng điểm là Vịnh Hạ Long - Bãi Cháy - Hùng Thắng - Tuần Châu và trung tâm TP Hạ Long; xây dựng Hạ Long là trung tâm du lịch hạt nhân của vùng duyên hải Đông Bắc và trở thành trung tâm du lịch biển có chất lượng quốc tế vào giai đoạn sau. Từ đó chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tăng nhanh tỷ trọng GDP du lịch trong cơ cấu kinh tế của tỉnh, tạo ra nhiều việc làm và thu nhập ổn định cho người lao động, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân, bảo vệ, giữ gìn, phát huy các giá trị văn hoá, cảnh quan môi trường.
Quy hoạch cũng đặt ra định hướng phát triển về không gian, tuyến điểm du lịch, cơ sở hạ tầng, vật chất phục vụ du lịch, bảo vệ môi trường... Về không gian theo 3 hướng chính: Đông nam - phát triển ra vịnh Hạ Long; hướng đông bắc - phát triển bám theo trục đường ven biển và hướng tây bắc - phát triển lên núi, cũng như việc khai thác thêm không gian trên cao và không gian dưới đáy đại dương, góp phần làm phong phú thêm các tuyến, điểm du lịch. Theo đó sẽ hình thành nhiều hơn nữa các khu du lịch trọng điểm và các tuyến, điểm tham quan. Trong đó khu vực Vịnh Hạ Long sẽ hình thành các điểm tham quan chủ yếu, hạn chế phát triển các khu lưu trú, nghỉ dưỡng, bằng việc xây dựng các khu tham quan như: Khu du lịch tâm linh - huyền thoại đảo Đầu Gỗ; Khu vui chơi giải trí - lưu trú đảo Bồ Hòn; Khu du lịch sinh thái nhân văn đảo Hang Trai, Đầu Bê… Khu vực phía tây TP Hạ Long sẽ gồm: Khu lưu trú - dịch vụ Bãi Cháy; Khu du lịch tổng hợp Hùng Thắng; Khu du lịch sinh thái Đồn Điền.. Phía đông thành phố sẽ là các khu di tích lịch sử núi Bài Thơ; Khu tham quan phố cổ Hòn Gai, Khu bảo tàng than Hà Lầm. Gắn liền với các khu du lịch là các tuyến du lịch được đa dạng hoá hơn nữa gồm cả trên bờ, trên biển và trên núi. Với việc phát triển các khu, điểm, tuyến du lịch đồng bộ sẽ tạo ra diện mạo mới cho du lịch TP Hạ Long cả về không gian và cảnh quan kiến trúc đô thị.
Với sự quan tâm chỉ đạo thường xuyên của Tổng cục Du lịch, của lãnh đạo tỉnh, cũng như các cơ quan, ban, ngành Trung ương và địa phương, cùng sự nỗ lực, cố gắng của chính mình, chặng đường tới sẽ là một giai đoạn thịnh vượng hơn nữa của du lịch Hạ Long. Sự thịnh vượng này sẽ là mở đầu cho một hướng đi chuyên nghiệp hóa và mang lại hiệu quả bền vững cho một trung tâm du lịch lớn của đất nước.
