2 năm liên tiếp, giải Cánh diều Vàng (CDV) của Hội Điện ảnh đều không chọn được giải thưởng cao nhất. Điều này phần nào phản ánh cục diện chung của điện ảnh Việt Nam đang chững lại, nếu không muốn nói là có những bước lùi.
Phim tư nhân và phim nhà nước: Tự tin hơn, gần nhau hơn Còn nhớ mùa CDV năm ngoái, để nhà nước và tư nhân được “gần nhau hơn”, Hội điện ảnh đã chấp nhận tốn kém để “du Nam”, song thành ý ấy vẫn chưa đủ để những nhà làm phim tư nhân thấy yên tâm. Đạo diễn Nguyễn Quang Dũng lần đầu mang “đứa con” của mình là “Nụ hôn thần chết” đến giải đã nói thẳng mục đích tham gia chỉ là “để cho vui”, vì không chỉ cá nhân anh mà những đạo diễn phía Nam khác đều không mấy lạc quan tin tưởng.
Nhưng ở CDV năm nay, việc đoàn làm phim của Nguyễn Quang Dũng có mặt khá hùng hậu đã khiến nhiều người rỉ tai nhau rằng “chắc chắn “Giải cứu thần chết” đã giành được giải thưởng quan trọng”, chứ không ngờ Dũng “khùng” lại “chịu chơi” đến thế khi mà phim của mình chỉ giành được một giải rất nhỏ: “Âm thanh xuất sắc nhất”.
Một minh chứng nữa cho thấy sự “đối xử bình đẳng” là lễ trao giải năm nay, các “sao” miền Nam được mời nhiều hơn miền Bắc. Tuy nhiên, cũng cần phải nói thêm rằng, nếu không có tài trợ, Hội Điện ảnh dù có muốn cũng khó mà thực hiện được vì “kinh phí bó cái trí”.
Ông Lê Ngọc Minh - Cục phó Cục Điện ảnh cho rằng: “Trong bối cảnh hiện nay, không thể phân biệt phim nhà nước và phim tư nhân. Mỗi miền có một đặc thù riêng và chúng tôi, những người được chọn để “cầm cân nảy mực” thì đều phải tôn trọng”. Và với việc 2 bộ phim của nhà nước và tư nhân cùng đứng trên bục nhận giải Cánh diều bạc năm nay về sự tương quan đã làm yên lòng những nhà làm phim tư nhân.
Không chọn “Vàng” là sự dũng cảm của BGK “Việc không trao giải Vàng là điều mà báo chí cũng đã dự đoán từ trước song BGK không bị sức ép từ dư luận. Chúng tôi tổ chức nhiều thăm dò để chọn ra 4 phim tốt, sau đó mỗi người phát biểu suy nghĩ về từng phim để từ đó lại bỏ phiếu để chọn một phim tốt nhất”, ông Minh nói. Nhà biên kịch Trịnh Thanh Nhã - Hãng phim truyện Việt Nam cho rằng: “Với việc 2 năm liền không chọn được giải Vàng rõ ràng là một bước lùi của điện ảnh Việt Nam. Tuy nhiên, với việc điện ảnh đang dò dẫm tìm đường thì đó không phải là một bi kịch quá lớn. Trong tiến trình phát triển đó, chỉ cần đứng lại thôi cũng là mừng lắm rồi. Và cái cần nói ở đây là phải tìm đường nhanh lên. “Trăng nơi đáy giếng” là một bộ phim khá tốt của đạo diễn Nguyễn Vinh Sơn. Đó là một bước tiến lớn trong cách thể hiện tâm lý con người và chiều sâu văn hoá dân tộc. Tuy nhiên, nó vẫn còn có một số nhược điểm về cách thức thực hiện và đó có lẽ là lý do để nó chưa giành được giải thưởng cao nhất. Tôi cho rằng với việc không chọn giải Vàng cho mặt bằng chung của phim năm nay là một sự thẩm định tốt của BGK”. Về việc có ý kiến cho rằng, CDV là giải thưởng thường niên, vì thế nên đánh giá và nhìn nhận các phim trong phạm vi một năm chứ không nên so sánh với các phim trước đó, nhà biên kịch Trịnh Thanh Nhã không đồng tình với quan điểm này. Ông nói: “Nghệ thuật không có sự độc lập. Dù là sản phẩm của một năm nhưng nó phải nằm trong tiến trình và dòng chảy chung của điện ảnh. Nếu như trước đây các nhà làm phim vẫn còn ngập ngừng giữa 3 dòng phim: nghệ thuật, giải trí và sự kết hợp của cả hai thì nay, xu hướng đó ngày càng được phân dòng rõ nét hơn. Đó là sự phát triển của cả một tiến trình tìm tòi và thể hiện”. Và chừng nào mà phim Việt Nam chỉ rộ lên vào mỗi dịp Tết và số lượng đầu phim chỉ tính trên đầu ngón tay thì chất lượng làm thuyết phục cả giới chuyên môn và khán giả vẫn còn là điều quá xa vời. - Ông nhận xét thế nào về kết quả Cánh diều Vàng năm nay?
