Chúng tôi có mặt tại Phòng chụp X quang tại phố Thương Mại, phường Bạch Đằng (TP Hạ Long). Tiếp chúng tôi là một phụ nữ tên Vân. Chị cho biết: Nơi đây mỗi ca chụp dạ dày giá 200.000 đồng; chụp phổi, giá cả rẻ hơn. Chị sẽ trực tiếp chụp X quang và đọc phim cho bệnh nhân. Chị chỉ là y tá, mà theo quy định thì y tá không được quyền chụp X quang, không được quyền đọc phim chẩn đoán bệnh.
Một phòng chụp X quang ở phố Thương Mại, phường Bạch Đằng (TP Hạ Long).
Được biết không chỉ có phòng chụp X quang này vi phạm về hành nghề y tế tư nhân. Nhiều chủ đầu tư cơ sở y tế tư nhân không có trình độ chuyên môn về nghề y cũng trực tiếp làm siêu âm cho bệnh nhân để lấy tiền.
Nhiều bệnh nhân vì tin tưởng vào các biển hiệu quảng cáo nên vẫn đến những cơ sở có vi phạm để chụp X quang, siêu âm, làm một số xét nghiệm khác, trong khi số tiền thanh toán cho những dịch vụ này không phải là nhỏ.
Theo số liệu thống kê của Sở Y tế, hiện toàn tỉnh có khoảng 400 cơ sở hành nghề y tư nhân do Sở cấp giấy phép hành nghề, trong đó có 10 phòng khám đa khoa, 265 phòng khám chuyên khoa, 1 bệnh viện tư (đang xây dựng), còn lại là cơ sở dịch vụ y tế. Các cơ sở này chủ yếu tập trung ở TP Hạ Long, TX Cẩm Phả, TX Móng Cái.
Theo Thông tư số 15/1999/TT-BYT về hướng dẫn thực hiện Pháp lệnh hành nghề y dược tư nhân và Nghị định số 06/CP ngày 29-1-1994 của Chính phủ về Cụ thể hoá một số điều trong pháp lệnh hành nghề y dược tư nhân thuộc lĩnh vực hành nghề y; để một cơ sở được cấp giấy phép hoạt động như có đơn xin, bản sao các văn bằng, chứng chỉ chuyên khoa, giấy phép làm ngoài giờ nếu đang là công chức. Căn cứ vào đó xét đủ điều kiện, Sở cấp giấy phép hành nghề. Đối với cơ sở có máy chụp X quang, siêu âm, người đăng ký hành nghề phòng chẩn đoán hình ảnh phải là bác sĩ chuyên khoa X quang đã thực hành 5 năm tại chuyên khoa. Tuy các cơ sở hành nghề y trên địa bàn được Sở Y tế cấp giấy đều có đủ các yêu cầu, điều kiện và thủ tục theo quy định, song một số cơ sở lại có tình trạng quá lạm dụng vào các thiết bị y tế hiện đại nên cho cả người không có trình độ chuyên môn thực hiện công việc chụp X quang, siêu âm và làm các xét nghiệm, qua đó chẩn đoán bệnh. Theo số liệu thống kê của Sở Y tế, có 205 người trong tổng số 285 bác sĩ đăng ký hành nghề y, y học cổ truyền tư nhân trên địa bàn tỉnh hiện trong biên chế nhà nước. Chị Phạm Thu Nga, phường Hồng Hải, TP Hạ Long cho biết, chị đã đi siêu âm một số nơi, nhưng người trực tiếp làm siêu âm có đúng như biển hiệu ghi hay không thì không rõ. Anh Nguyễn Văn Phú, phố Hoàng Hoa Thám, Hải Hà thì nói: “Tôi bị đau dạ dày, đến Bệnh viện Đa Khoa tỉnh chụp X quang đông, phải chờ lâu, nên muốn đến cơ sở tư nhân. Nhưng lại sợ tình trạng mượn danh bác sĩ...”.
Trong 8 tháng đầu năm nay, Sở Y tế phối hợp phòng y tế các địa phương kiểm tra 94 cơ sở hành nghề y, dược, y học cổ truyền tư nhân thì có 32 cơ sở vi phạm. Thanh tra ngành y tế kiểm tra 15 cơ sở thì có 6 cơ sở vi phạm. Vi phạm chủ yếu là giấy chứng nhận đủ điều kiện hành nghề đã hết hạn sử dụng, hành nghề không đúng địa chỉ, thuốc bán quá hạn sử dụng... Theo phản ánh của các đoàn kiểm tra, thì việc phát hiện người không đúng trình độ chuyên môn vẫn tiến hành làm các xét nghiệm, chụp, chiếu, chẩn đoán hình ảnh bằng các thiết bị như máy X quang, siêu âm... rất khó. Hầu hết khi đoàn đến kiểm tra thì những người đúng theo đăng ký đều có mặt. Bởi đoàn của Sở thường chỉ kiểm tra các cơ sở y tư nhân theo định kỳ 6 tháng, 1 năm.
Theo bác sĩ Lê Quang Dãng, Trưởng Phòng Y tế TP Hạ Long, mỗi khi đi kiểm tra lại trình UBND thành phố để thành lập đoàn liên ngành nên ít khi kiểm tra đột xuất. Vì thế các cơ sở y tế có thẩm quyền trong quản lý hành nghề y tế tư nhân cần có biện pháp để bảo vệ quyền lợi cho người dân, tránh tình trạng người dân đến với các cơ sở y tế tư nhân “tiền mất, tật mang”.
