Hiệu quả sau một cuộc kiểm tra

Cuối năm 2007, Tỉnh uỷ thành lập đoàn kiểm tra việc lãnh đạo, chỉ đạo thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong quản lý, sử dụng đất đai đã giao cho các dự án trên địa bàn. Đồng chí Chủ nhiệm UBKT Tỉnh uỷ được phân công phụ trách cuộc kiểm tra tại một số địa phương trọng điểm. Các địa phương còn lại, Tỉnh uỷ giao các Đảng bộ ở đó tự tiến hành kiểm tra.

Kết quả cuộc kiểm tra cho thấy, các cấp uỷ, chính quyền đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong lĩnh vực quản lý sử dụng đất đai. Tuy nhiên, kết quả kiểm tra cũng cho thấy trong lĩnh vực này còn bộc lộ những tồn tại được biểu hiện ở nhiều khía cạnh. Đó là, công tác đền bù, giải phóng mặt bằng (GPMB) ở các dự án chậm, gặp nhiều khó khăn. Đến thời điểm kiểm tra, ở TP Hạ Long, còn 30/39 dự án phải GPMB, ở Uông Bí là 18/33 dự án… Có nhiều nguyên nhân, trong đó nguyên nhân chủ yếu là người dân kêu giá đền bù thấp và chủ dự án không quyết tâm làm. Tiến độ thực hiện các dự án cũng rất chậm do chủ dự án không triển khai, nên đã gây lãng phí về đất đai. ở thời điểm kiểm tra, toàn tỉnh có 53 dự án hết thời hạn thực hiện nhưng chủ dự án mới triển khai được một phần hoặc vẫn “án binh bất động”. Điển hình như ở TP Hạ Long có 6 dự án. ở Đông Triều, Uông Bí và một vài địa phương khác cũng vậy. Hạn chế nữa là tình trạng chậm thực hiện nghĩa vụ tài chính của các nhà đầu tư.

Đoàn kiểm tra đã đề xuất, kiến nghị với các cấp uỷ đảng, chính quyền nhiều giải pháp để khắc phục. Những kiến nghị đáng chú ý là UBND tỉnh cần có giải pháp nâng cao chất lượng quy hoạch và thẩm định các dự án; chấn chỉnh công tác quản lý, sử dụng đất đai để nâng cao hiệu quả sử dụng đất của các dự án; tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát thực thi công vụ của công chức làm công tác quản lý đất đai; đẩy nhanh tiến độ GPMB, tạo điều kiện cho các dự án thực hiện đúng tiến độ; rà soát để tháo gỡ những khó khăn cho các chủ đầu tư; thu hồi những dự án “treo”, dự án không khả thi, những diện tích đất bị lấn chiếm hoặc sử dụng sai mục đích; đôn đốc thu tiền sử dụng đất; làm rõ trách nhiệm các cá nhân, tổ chức để xảy ra sai phạm. Để chấn chỉnh công tác quản lý đất đai, đoàn kiểm tra kiến nghị cần có quy định về việc quản lý hồ sơ giao đất các dự án từ tỉnh đến cấp xã; khi giao đất, cần quy định cụ thể những thiệt hại vật chất do lỗi của chủ dự án thì Nhà nước không bồi thường thiệt hại khi thu hồi lại đất; trong quyết định thu hồi đất, phải quy định rõ cơ quan nào đứng ra chủ trì việc giao lại đất cho địa phương quản lý.

Căn cứ vào kết quả kiểm tra cùng những đề xuất, kiến nghị của đoàn kiểm tra, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ đã ra thông báo kết luận kiểm tra để chấn chỉnh lại việc quản lý, sử dụng đất đai khi giao cho các dự án trên địa bàn. Sau đó, UBND tỉnh đã kiểm điểm tình hình thực hiện các dự án đầu tư xây dựng kinh doanh hạ tầng các khu đô thị, dân cư mới; chỉ đạo các sở, ngành chức năng thực hiện các giải pháp để khắc phục. UBND tỉnh chỉ đạo việc nghiên cứu sửa đổi, bổ sung quy định về quản lý dự án đầu tư xây dựng, kinh doanh hạ tầng trên địa bàn tỉnh; rà soát, đề xuất thu hồi các dự án đã hết hạn đầu tư và các dự án mà chủ đầu tư yếu về năng lực, thực hiện các dự án không đúng các quy định của pháp luật. Trong quý II-2008, sau khi thành lập tổ liên ngành kiểm tra các dự án, UBND tỉnh đã thu hồi 12 dự án do vi phạm Luật Đất đai (Hạ Long 3, Cẩm Phả 1, Móng Cái 6, Uông Bí 2); gia hạn, ấn định khởi công đến 31-12-2008 và chỉ đạo các địa phương đôn đốc, hỗ trợ các nhà đầu tư trong bồi thường, GPMB đối với 30 dự án (Hạ Long 13, Cẩm Phả 1, Móng Cái 11, Uông Bí 5). Trước đó, UBND tỉnh đã thu hồi một số dự án vi phạm, trong đó có dự án của Công ty TNHH Phú Gia đã nêu ở trên. Đối với các dự án đã bồi thường, GPMB xong nhưng tiến độ triển khai chậm, UBND tỉnh chỉ đạo Sở Tài nguyên và Môi trường phối hợp với chính quyền địa phương đôn đốc chủ đầu tư đẩy nhanh việc thực hiện; yêu cầu các chủ đầu tư phải báo cáo năng lực tài chính và kế hoạch thực hiện dự án, nếu không thực hiện đúng sẽ thu hồi và chuyển giao cho chủ đầu tư khác. UBND tỉnh cũng đã chỉ đạo các sở, ngành rà soát các dự án và yêu cầu chủ đầu tư phải ký hợp đồng giám sát với cơ quan chức năng để dự án được triển khai đúng thiết kế, đảm bảo chất lượng công trình; phát hiện để khắc phục sự chống lấn của các dự án, đảm bảo sự đồng bộ trong đấu nối hạ tầng.