Chương trình nước sạch và vệ sinh môi trường (VSMT) nông thôn là một trong những chương trình mục tiêu quốc gia quan trọng nhằm nâng cao tỷ lệ người dân được sử dụng nước hợp vệ sinh, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân nông thôn. Trong những năm qua nhờ chương trình này đã có hơn 70% dân số nông thôn trong tỉnh được sử dụng nước hợp vệ sinh.
Hệ thống nước tự chảy (Chương trình mục tiêu quốc gia VSMT nông thôn) tại một hộ dân xã Quảng La (Hoành Bồ).
Thực hiện Chương trình nước sạch và VSMT nông thôn, tỉnh đã phân cấp cho các đơn vị, tạo sự tự chủ trong đầu tư xây dựng cho các cấp chính quyền cơ sở và người dân trên địa bàn được lựa chọn mô hình, công nghệ thích hợp với hoàn cảnh cụ thể nên các công trình nước sạch được đầu tư vừa tiết kiệmkinh phí vừa có hiệu quả cao trong sử dụng. Hiện nay, tất cả các trạm cấp nước khu vực nông thôn trên địa bàn tỉnh đều được quản lý theo mô hình: Hợp tác xã điện nước, tổ dịch vụ... nhờ đó đã nâng hệ số khai thác, công suất tăng từ 47% lên 60%, giảm tỷ lệ thất thoát nước từ 40% xuống 25%. Bên cạnh đó, tại các xã vùng biên giới, hải đảo, ven biển như Cô Tô, Vân Đồn, Đầm Hà, Hải Hà, Móng Cái còn áp dụng mô hình giếng đào kết hợp bể nước mưa tập trung phục vụ người dân. Đặc biệt, mô hình cấp nước giếng khoan sâu kết hợp tự chẩy bơm đẩy được áp dụng tại 2 dự án ở thị xã Uông Bí và Móng Cái đã có những kết quả khả quan. Mô hình này rất thích hợp với các địa phương có địa hình đồi núi thấp do giá thành và chi phí điện năng rẻ hơn so với mô hình bơm dẫn tập trung.
Mặc dù Chương trình nước sạch và VSMT nông thôn đã đạt được những kết quả đáng kể trong việc cấp nước cho người dân vùng nông thôn nhưng trong quá trình thực hiện vẫn có những khó khăn tồn tại, đó là: Nguồn vốn đóng góp của người dân ở khu vực nông thôn còn hạn hẹp, bên cạnh đó vốn của tỉnh cũng như Chương trình mục tiêu ít nên ảnh hưởng đến việc đầu tư xây dựng các công trình. Mục tiêu của Chương trình nước sạch và VSMT nông thôn là đến năm 2010 phải đảm bảo 85% người dân ở nông thôn trong tỉnh được sử dụng nước sạch; 100% số hộ có công trình hố xí hợp vệ sinh. Để đạt được mục tiêu này ngoài những nỗ lực của Trung tâm Nước sạch và VSMT nông thôn tỉnh, các địa phương thì nguồn vốn cần được tỉnh quan tâm đầu tư hơn để các công trình nước sạch và VSMT nông thôn thực sự phát huy hiệu quả.
