Báo cáo tổng quan “Virus sinh u nhú ở người HP) mối liên quan với viêm, u, ung thư đặc biệt ung thư cổ tử cung”của GS.TS Nguyễn Vượng và cộng sự tại Hội thảo Quốc gia về vấn đề này được các đồng nghiệp đặc biệt quan tâm. GS Vượng cho biết:
Quan niệm về bệnh ung thư đã có nhiều thay đổi đặc biệt trong cơ chế sinh bệnh. Rất nhiều loại u trong đó có ung thư đã được khẳng định là bệnh lây nhiễm, đặc biệt do virus. Các yếu tố nhiễm vi khuẩn hoặc các yếu tố khác có thể coi là các yếu tố hỗ trợ hoặc yếu tố thúc đẩy.
Chỉ riêng virus sinh u nhú ở người (human papilloma virus - HPV) đã gây lây nhiễm cho hàng trăm triệu người trên thế giới và là thủ phạm của hàng chục loại u, ung thư trong đó đặc biệt nghiêm trọng là các u, ung thư cơ quan sinh dục nam và nữ (ung thư cổ tử cung, âm hộ, âm đạo, dương vật và da, hậu môn, tiết niệu, một bộ phận ung thư vùng mũi họng, thực quản, vùng hô hấp trên). Y học cho tới nay đã phát hiện trên 100 chủng HPV trong đó có hơn 10 loại gây ung thư từ mức độ thấp đến cao…
Thưa Giáo sư, như vậy HPV còn nguy hiểm hơn cả HIV?
Tại Việt Nam số người chết do HIV(AIDS) thấp hơn nhiều lần so với số người chết do HPV.
Theo Cục Phòng chống AIDS Bộ Y tế, đến 15/11/2005 Việt Nam đã xác định có 103.084 người nhiễm HIV với 17.124 người trở thành bệnh nhân có AIDS. 9.941 trường hợp tử vong, nghĩa là số tử vong bình quân hàng năm 663 người.
Chỉ riêng về ung thư cổ tử cung, qua những thống kê và tính toán, có thể chưa đầy đủ…, trong hàng chục năm qua, số phụ nữ chết do ung thư cổ tử cung hàng năm dao động từ 3.000- 6.000 người, nghĩa là gấp rất nhiều lần số phụ nữ chết do HIV nhưng chưa được các giới có thẩm quyền và dư luận xã hội quan tâm đúng mức.
Điều đáng nói nữa là hầu như rất ít người biết nhiều loại u và ung thư , đặc biệt ung thư cổ tử cung là một bệnh lây nhiễm và việc lây truyền qua đường tình dục.
| Từ lâu người ta đã hiểu HPV lây truyền qua da và phổ biến nhất là qua đường tình dục. Đương nhiên những tổn thương do lây nhiễm không chỉ xuất hiện ở cơ quan sinh dục ngoài mà tất cả những nơi có liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp (âm đạo, cổ tử cung, hậu môn, đường niệu, bàng quang). Sờ mó, hôn, đồng tính luyến ái gây lây nhiễm qua mắt, niêm mạc miệng và từ đó, có thể lan tới vùng mũi, họng, hạ họng, thanh quản, đường hô hấp trên, thực quản… và có thể còn những định vị khác chưa xác minh được… GS.TS Nguyễn Vượng và cộng sự |
Vậy cũng như nhiễm HIV, nhiễm HPV sẽ vô phương cứu chữa?
Các bệnh do HPV gây nên, kể cả ung thư cổ tử cung có thể chữa khỏi hẳn nếu được phát hiện sớm qua sàng lọc tế bào học hoặc xét nghiệm bằng kỹ thuật PCR…
Điều rất đáng lưu ý là thế giới đã sản xuất được hai loại vaccine 2 giá trị (nhị liên) và 4 giá trị (tứ liên) để phòng chống các loại HPV nguy hiểm nhất. Các loại vaccine này bước đầu đầu được áp dụng ở châu Mỹ, châu Âu, châu Úc và một số nước châu A.
Về một điểm chúng tôi còn băn khoăn hoặc chưa giải đáp được là giá của 2 vaccine nêu trên ở Việt Nam. Đối với những nước phát triển, người ta phải tính cẩn thận khi tiêm chủng mở rộng.
Với những nước đang phát triển như Việt Nam, các hãng thuốc và Tổ chức Y tế Thế giới chưa xác định được giá tuy họ nói sẽ giảm giá hàng chục lần …
Giáo sư có đề xuất gì để phòng chống HPV?
Theo tôi phải tiếp tục coi chiến lược phòng chống nhiều loại ung thư đã nêu, đặc biệt ung thư cổ tử cung của thời đại là: Tiêm vaccine phòng chống HPV kết hợp mở rộng các chương trình sàng lọc tế bào học cấp quốc gia vì đây là cách làm có hiệu quả nhất cho đến nay.
Hàng triệu phụ nữ đã được cứu sống, qua sàng lọc tế bào học phụ khoa ở các nước phát triển. Đáng tiếc là chúng ta chưa có chương trình dự án cấp nhà nước về chủ đề này.
Sàng lọc tế bào học phụ khoa để phát hiện sớm viêm, các loại tổn thương, tiền ung thư và ung thư đặc biệt ung thư cổ tử cung lẽ ra phải là một quốc sách như đối với HIV-AIDS từ lâu.
Xin cám ơn Giáo sư!
| “Nhiễm HPV ở người thường không được bệnh nhân và thầy thuốc quan tâm do biểu hiện tiến triển lâm sàng chậm hoặc không rõ rệt; Bệnh nhân thường mặc cảm giấu bệnh ở các cơ quan sinh dục Điều đáng quan tâm là số bệnh nhân đến khám và điều trị tại Viện Da liễu Quốc gia do nhiễm HPV, biến chứng ung thư tế bào vảy dương vật dẫn đến tử vong ngày càng tăng. Chúng tôi đề nghị ngành y tế, các cấp, các ngành liên quan cần có chủ trương biện pháp triển khai thực hiện tốt việc phòng, chống nhiễm HPV như các bệnh nhiễm trùng khác”. Ông Nguyễn Sỹ Hóa - Phó Viện trưởng Viện Da liễu Trung ương |
