Khắc phục triệt để những thiếu sót, tồn tại trong công tác AT-VSLĐ

Những năm qua cặc dù công tác đảm bảo AT-VSLĐ đã được các cấp, ngành, doanh nghiệp ở Quảng Ninh triển khai tương đối tốt ở một số lĩnh vực: tuyên truyền; hồ sơ, sổ sách quản lý; huấn luyện định kỳ; công tác thanh tra, kiểm tra, tự kiểm tra, giám sát; cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động.

Các doanh nghiệp ngành Than và doanh nghiệp Nhà nước đóng trên địa bàn đều có bộ máy làm công tác an toàn chuyên trách bao gồm những cán bộ có trình độ chuyên môn, có nhiều kinh nghiệm trong điều hành sản xuất; có Hội đồng BHLĐ đủ các thành phần theo quy định; một số doanh nghiệp đã bố trí từ 7-15 cán bộ chuyên trách làm công tác an toàn lao động, 100-200 AT-VSV; đặc biệt ngành Than đã thành lập hệ thống giám sát an toàn ở các đơn vị và bố trí 1 phó giám đốc phụ trách an toàn ở các đơn vị hầm lò. Thế nhưng tình hình TNLĐ trên địa bàn tỉnh vẫn còn diễn biến phức tạp, khó lường, nguy cơ mất an toàn còn tiềm ẩn; một số vụ TNLĐ còn mang tính chất tái diễn; tai nạn do bục nước, sập đổ lò trên diện rộng vẫn xảy ra với mức độ và tính chất nghiêm trọng.

Kiểm định thiết bị trong lò tại Trung tâm An toàn mỏ.

Theo số liệu thống kê của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, năm 2010 trên địa bàn tỉnh xảy ra 390 vụ TNLĐ làm 403 người bị nạn, trong đó số vụ TNLĐ chết người là 34 vụ, số người chết là 40 người; số người bị thương nặng là 211 người. So với năm 2009, tổng số vụ TNLĐ tăng 20 vụ (5,4%); tổng số nạn nhân tăng 21 người (5,49%); số vụ TNLĐ chết người tăng 7 vụ (25,9%), số người chết tăng 10 người (33,3%). Chi phí do TNLĐ là 12,2 tỷ đồng; thiệt hại về tài sản là 1,5 tỷ đồng; tổng số ngày nghỉ do TNLĐ là 19.936 ngày. Theo đánh giá của các cơ quan chuyên môn về ATLĐ của tỉnh thì TNLĐ xảy ra trên địa bàn Quảng Ninh chủ yếu tập trung ở ngành Than (chiếm 85,3% về số vụ và 87,5% về số người chết do TNLĐ trên địa bàn tỉnh). Các đơn vị để xảy ra nhiều vụ TNLĐ chết người là: Công ty Than Hạ Long (5 vụ chết 5 người), Công ty CP Than Mông Dương (3 vụ chết 5 người), Công ty CP Than Vàng Danh (3 vụ chết 3 người), Công ty Than Mạo Khê (2 vụ chết 3 người), Công ty Than Uông Bí (2 vụ chết 3 người); các Công ty Quang Hanh, Thống Nhất, Xây dựng mỏ hầm lò 2, Nam Mẫu mỗi đơn vị để xảy ra 2 vụ TNLĐ chết người. Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tai nạn trên địa bàn tỉnh vẫn tập trung vào một số nhóm chính như trình độ, kinh nghiệm của công nhân còn hạn chế, thiếu thận trọng trong thao tác, chủ quan, vi phạm quy trình, quy định kỹ thuật an toàn, sự phối hợp công việc trong nhóm thợ chưa tốt; chất lượng, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát của cán bộ phòng ban, lãnh đạo đơn vị chưa đảm bảo. Việc quản lý, tổ chức điều hành sản xuất, chỉ đạo thi công của cán bộ, công trường, phân xưởng chưa đầy đủ theo đúng thiết kế, hộ chiếu, quy trình kỹ thuật; bố trí lao động, phân công công việc không cụ thể, thiếu biện pháp kỹ thuật an toàn; không phát hiện được nguy cơ mất an toàn để chỉ đạo thực hiện các biện pháp phòng tránh tai nạn lao động; công tác huấn luyện, tuyên truyền, giáo dục ý thức chấp hành nội quy, quy trình, quy định cho công nhân không hiệu quả. Nhận thức về ý thức và trách nhiệm của các chủ doanh nghiệp chưa đồng đều và còn yếu tại đa số các doanh nghiệp ngoài quốc doanh, cơ sở sản xuất tư nhân nên công tác AT-VSLĐ chưa được quan tâm đúng mức, còn xem nhẹ công tác an toàn lao động. Công tác tuyên truyền giáo dục, phổ biến các quy định pháp luật về an toàn lao động ở một số đơn vị còn yếu, chưa thường xuyên, có chỗ có nơi còn mang tính hình thức (nhất là ở các phân xưởng, tổ sản xuất) làm cho người lao động chưa nhận thức đầy đủ về công tác AT-VSLĐ nên thiếu ý thức tự bảo vệ. Qua điều tra 34/34 vụ TNLĐ chết người, Đoàn điều tra TNLĐ của tỉnh đã yêu cầu các đơn vị thực hiện 180 kiến nghị; xử lý kỷ luật 241 người, trong đó có 23 Giám đốc, Phó Giám đốc; 56 Trưởng, Phó phòng ban; 39 cán bộ phòng ban; 76 Chánh, Phó Quản đốc; 24 lò trưởng, tổ trưởng sản xuất và 23 công nhân; xử phạt vi phạm hành chính 3 đơn vị với số tiền là 22,5 triệu đồng; có một vụ TNLĐ bị khởi tố, xử lý hình sự.
Trao đổi với chúng tôi, một đồng chí lãnh đạo Sở Lao động - Thương binh và Xã hội cho biết: Để nâng cao ý thức và trách nhiệm của người lao động và người sử dụng lao động, hạn chế tối đa tình trạng vi phạm pháp luật lao động và giảm thiểu TNLĐ, nhất là TNLĐ chết người xảy ra trên địa bàn tỉnh. Các cấp, ngành, doanh nghiệp tập trung và thường xuyên tự kiểm tra, rà soát các vị trí sản xuất; chủ động đánh giá các nguy cơ và đề ra biện pháp phòng ngừa TNLĐ; triển khai thực hiện quyết liệt nhằm khắc phục triệt để những thiếu sót, tồn tại trong công tác AT-VSLĐ và công tác AT-VSLĐ cần phải đi vào thực chất, hiệu quả, không mang tính đối phó, hình thức. Rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý kỹ thuật an toàn; xây dựng đầy đủ, đảm bảo chất lượng hồ sơ thiết kế kỹ thuật, biện pháp thi công, quy trình công nghệ, biện pháp an toàn theo hướng dẫn tại các Tiêu chuẩn, Quy chuẩn kỹ thuật ATLĐ; đánh giá, lựa chọn công nghệ phù hợp với điều kiện sản xuất, trình độ năng lực quản lý, kinh nghiệm tổ chức sản xuất, tay nghề công nhân để hoàn toàn làm chủ về công nghệ. Tăng cường, đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tuyên truyền giáo dục, huấn luyện nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành quy định an toàn, chủ động phòng ngừa TNLĐ của cả người sử dụng lao động và người lao động. Quan tâm cải thiện điều kiện làm việc để đảm bảo cho người lao động được làm việc trong môi trường an toàn; chú trọng công tác chăm sóc sức khoẻ, điều kiện ăn ở, sinh hoạt, đi lại cho người lao động. Tổ chức thực hiện tốt công tác khai báo, điều tra, thống kê, báo cáo định kỳ về TNLĐ; nghiêm túc đánh giá, phân tích tất cả các vụ TNLĐ, sự cố trong sản xuất từ đó phổ biến, rút kinh nghiệm rộng rãi trong toàn đơn vị, toàn ngành; thực hiện quyết liệt các biện pháp phòng tránh TNLĐ tương tự tái diễn, lặp lại. Kiên quyết xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm pháp luật lao động; đặc biệt là các hành vi vi phạm dẫn đến TNLĐ, hành vi không chấp hành nghiêm chỉnh chế độ khai báo, thống kê, báo cáo TNLĐ.