Sáng 21/3, Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XII đã khai mạc trọng thể tại Thủ đô Hà Nội.
Dự phiên khai mạc có Tổng Bí thư, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng; Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết; Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng; Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Huỳnh Đảm.
Nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu, Nguyên Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh; Nguyên Chủ tịch nước Trần Đức Lương; Nguyên Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Văn An cùng các vị lão thành cách mạng, đại diện các đoàn ngoại giao đã tới dự.
Chủ tịch Quốc hội nêu rõ dưới sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng, sự giám sát thường xuyên của Quốc hội, sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến cơ sở, các doanh nghiệp và toàn thể nhân dân, nền kinh tế nước ta tiếp tục giữ được mức tăng trưởng khá; an sinh xã hội được bảo đảm; quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội được giữ vững; các cân đối lớn của nền kinh tế cơ bản được bảo đảm; vị thế của nước ta trong khu vực và quốc tế tiếp tục được nâng cao. Tuy nhiên, khó khăn, thách thức còn rất lớn, đòi hỏi phải có quyết tâm cao hơn, quyết liệt hơn trong chỉ đạo điều hành và tổ chức thực hiện để đạt và vượt mục tiêu Nghị quyết của Quốc hội đề ra năm 2011, trong đó ưu tiên kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách.
Theo Chủ tịch Quốc hội, nhìn lại 4 năm qua (2007-2011), mặc dù quỹ thời gian hoạt động ít hơn so với nhiệm kỳ trước nhưng những kết quả đạt được của các cơ quan trong bộ máy Nhà nước là rất đáng ghi nhận. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, các cơ quan lập pháp, hành pháp, tư pháp đều nỗ lực phấn đấu vượt qua mọi khó khăn, phối hợp thực hiện có hiệu quả chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định, góp phần to lớn vào công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ đất nước.
Tuy vậy, hoạt động của các cơ quan trong bộ máy Nhà nước vẫn còn những mặt hạn chế, yếu kém cần được đánh giá nghiêm túc, sâu sắc, rút ra nguyên nhân, bài học kinh nghiệm, làm cơ sở cho việc tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động trong nhiệm kỳ tới.
Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh kỳ họp thứ 9, kỳ họp cuối cùng của nhiệm kỳ Quốc hội khóa XII là dịp để Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, các cơ quan hữu quan nhìn nhận những việc đã làm được, chưa làm được, những hạn chế, khuyết điểm để nỗ lực phấn đấu, phát huy ưu điểm, khắc phục hạn chế, khuyết điểm, đạt được những kết quả to lớn hơn nữa, xứng đáng với lòng mong đợi của nhân dân.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu Quốc hội nêu cao tinh thần trách nhiệm, tập trung thời gian, công sức, trí tuệ; phát huy dân chủ, thẳng thắn, đóng góp nhiều ý kiến sâu sắc, thiết thực, góp phần để kỳ họp thành công tốt đẹp.
Trong lời phát biểu khai mạc, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng đã trân trọng và xúc động gửi lời chia buồn và cảm thông sâu sắc của Quốc hội Việt Nam đến Nhà vua, Quốc hội, Chính phủ và nhân dân Nhật Bản trước những hậu quả nặng nề do thảm họa động đất và sóng thần gây ra. Chủ tịch Quốc hội tin tưởng rằng, với sự nỗ lực kiên cường, tính kỷ luật và bình tĩnh, sự ủng hộ của cộng đồng quốc tế, trong đó có nhân dân Việt Nam, đất nước Nhật Bản nhất định sẽ vượt qua khó khăn, ổn định sản xuất, đời sống và tiếp tục phát triển mạnh mẽ.
Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Sinh Hùng đã báo cáo với Quốc hội và đồng bào cả nước một số nội dung chính về tình hình kinh tế-xã hội năm 2010 và những giải pháp chủ yếu cần tập trung chỉ đạo, điều hành thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2011.
Nhấn mạnh một số kết quả nổi bật trong năm 2010, Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng nêu rõ nhìn chung, tình hình kinh tế-xã hội năm 2010 phát triển theo chiều hướng tích cực. Tốc độ tăng trưởng kinh tế đạt khá trên tất cả các lĩnh vực quan trọng, GDP năm 2010 đạt 6,78%, cao hơn chỉ tiêu Quốc hội thông qua. Kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn của nền kinh tế về cơ bản ổn định; kim ngạch xuất khẩu đạt 72,2 tỷ USD, tăng hơn 4 lần chỉ tiêu Quốc hội thông qua; thu ngân sách nhà nước vượt 21,2% so với dự toán. An sinh xã hội được bảo đảm; đời sống người dân tiếp tục được cải thiện; chính trị, xã hội ổn định; quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội được giữ vững; công tác đối ngoại được đẩy mạnh, góp phần củng cố và nâng cao vị thế nước ta trên trường quốc tế.
Tuy nhiên, trong bối cảnh nền kinh tế thế giới còn nhiều khó khăn, thách thức, nguy cơ lạm phát, bất ổn vĩ mô toàn cầu đã và đang tác động, ảnh hưởng lớn đến nước ta trong điều kiện cơ cấu kinh tế trong nước chuyển đổi chậm, chất lượng tăng trưởng và sức cạnh tranh của nền kinh tế còn hạn chế, tỷ giá chưa ổn định.
Theo Phó Thủ tướng, đây là những vấn đề cần đánh giá, dự báo cụ thể tác động, ảnh hưởng để có biện pháp tập trung giải quyết trong năm 2011 và những năm tới. Cụ thể như, lạm phát tăng cao, chỉ số giá tiêu dùng tăng 11,75% so với tháng 12 năm 2009, cao hơn chỉ tiêu Quốc hội thông qua (7%); nhập siêu còn lớn, bội chi ngân sách cao, nợ công có xu hướng tăng. Ô nhiễm môi trường đang trầm trọng, nhất là tại các khu đô thị, công nghiệp, khu chế xuất, các làng nghề.
Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng cũng báo cáo bổ sung trước Quốc hội về tái cơ cấu Tập đoàn Công nghiệp Tàu thủy Việt Nam và việc tổ chức kiểm điểm trách nhiệm tập thể và cá nhân liên quan đến sai phạm tại Tập đoàn.
Đề cập những giải pháp chủ yếu tập trung chỉ đạo, điều hành thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2011, Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng nêu rõ kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội và hướng đến mục tiêu tăng trưởng bền vững là nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu trong chỉ đạo, điều hành.
Những giải pháp chủ yếu là thực hiện chính sách tiền tệ chặt chẽ, thận trọng bằng cách hạn chế tăng cung tiền, kiểm soát tốc độ tăng trưởng tín dụng; điều hành chủ động, linh hoạt, hiệu quả các công cụ chính sách tiền tệ; nâng cao chất lượng tín dụng, bảo đảm an toàn hệ thống tiền tệ, tín dụng, ngân hàng. Thực hiện chính sách tài khóa thắt chặt, cắt giảm đầu tư công, giảm bội chi ngân sách nhà nước bằng việc phấn đấu tăng thu ngân sách nhà nước 7-8% so với dự toán năm 2011 đã được Quốc hội thông qua; rà soát, sắp xếp lại chi thường xuyên để tiết kiệm thêm 10% chi thường xuyên của 9 tháng còn lại trong dự toán năm 2011; cắt giảm đầu tư công, tập trung vốn cho các công trình quan trọng, cấp bách, hiệu quả; giảm bội chi ngân sách nhà nước xuống dưới 5% GDP.
Các giải pháp khác là thúc đẩy sản xuất kinh doanh, khuyến khích xuất khẩu, kiềm chế nhập siêu, sử dụng tiết kiệm năng lượng; điều chỉnh giá điện, xăng dầu gắn với hỗ trợ hộ nghèo; tăng cường bảo đảm an sinh xã hội; đẩy mạnh công tác tư tưởng, thông tin, tuyên truyền.
Tiếp đó, Quốc hội đã nghe Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Hà Văn Hiền, thay mặt Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội trình bày Báo cáo thẩm tra Báo cáo của Chính phủ đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội và ngân sách nhà nước năm 2010; việc triển khai thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2011.
Trình bày Báo cáo tổng kết hoạt động của Quốc hội nhiệm kỳ khóa XII (2007-2011), Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng nêu rõ kế thừa, phát huy những thành quả, bài học kinh nghiệm của Quốc hội các khóa trước, Quốc hội khóa XII đã nêu cao tinh thần trách nhiệm, đoàn kết, tiếp tục đổi mới toàn diện, mạnh mẽ cả về tổ chức và phương thức hoạt động, thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ theo quy định của Hiến pháp và pháp luật, đạt được nhiều kết quả quan trọng, đóng góp to lớn vào những thành tựu chung của đất nước.
Nhìn tổng thể, có thể khẳng định, kết quả nổi bật trong nhiệm kỳ khóa XII là Quốc hội đã hoạt động ngày càng dân chủ, thiết thực và hiệu quả, có nhiều đổi mới cả trong tư duy và thực tiễn hành động. Công tác xây dựng pháp luật tiếp tục được đổi mới cả về quy trình, bảo đảm tăng cả về số lượng và chất lượng, góp phần thể chế hóa kịp thời, đúng đắn đường lối của Đảng, nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành của Nhà nước. Công tác giám sát được tăng cường với sự kết hợp của nhiều phương thức tổng hợp, sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan của Quốc hội. Nội dung giám sát tập trung vào những vấn đề bức xúc của cuộc sống, thảo luận, ra Nghị quyết và giám sát thực hiện Nghị quyết đã được thông qua.
Việc Quốc hội khóa XII giám sát giải quyết các kiến nghị của cử tri là một điểm mới, mang lại hiệu quả thiết thực. Quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, đặc biệt là về kinh tế-xã hội, ngân sách nhà nước và công trình dự án quốc gia ngày càng có chất lượng hơn, bám sát và đáp ứng kịp thời yêu cầu của thực tiễn. Hoạt động đối ngoại đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần quan trọng nâng cao vị thế của đất nước và Quốc hội Việt Nam trên trường quốc tế. Tổ chức bộ máy nhà nước được củng cố, kiện toàn, từng bước ổn định, cơ bản đáp ứng yêu cầu của hoạt động thực tiễn. Phương thức, chế độ làm việc từng bước được cải tiến theo hướng phát huy dân chủ, tăng tính chủ động, sáng tạo, phối hợp tốt hơn giữa các đơn vị, cơ quan hữu quan…
Chủ tịch Quốc hội đánh giá Quốc hội đổi mới tổ chức và hoạt động, thực hiện có hiệu quả các chức năng, nhiệm vụ đã tạo ra nhiều nhân tố mới, góp phần tích cực xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân do Đảng lãnh đạo, phát huy quyền làm chủ của nhân dân.
Các kỳ họp của Quốc hội đã thực sự trở thành sự kiện chính trị cuốn hút và những phiên thảo luận về các dự án luật, tình hình kinh tế, xã hội, chất vấn và trả lời chất vấn sôi nổi, tâm huyết tại hội trường đã để lại dấu ấn tốt đẹp trong cử tri và nhân dân cả nước. Hoạt động của Quốc hội đã làm sâu sắc hơn nhận thức về xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, góp phần tăng cường sự gắn bó giữa nhân dân với Đảng và Nhà nước, tạo ra một hình ảnh về sự năng động, dân chủ của hệ thống chính trị xã hội chủ nghĩa của Việt Nam.
Để nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của Quốc hội, bảo đảm Quốc hội thực sự là cơ quan tiêu biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, góp phần vào việc thực hiện thắng lợi nhiệm vụ cách mạng trong giai đoạn mới, Quốc hội khóa XII kiến nghị một số vấn đề như tiếp tục tăng cường năng lực và nâng cao hơn nữa chất lượng hoạt động lập pháp của Quốc hội; nâng cao hơn nữa chất lượng, hiệu lực, hiệu quả giám sát của Quốc hội; đề cao hơn nữa trách nhiệm và nâng cao chất lượng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước; đẩy mạnh hoạt động đối ngoại của Quốc hội; đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; phát huy vai trò của Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội theo hướng nâng cao hơn nữa trách nhiệm của các cơ quan này; tăng cường đại biểu Quốc hội chuyên trách, thành viên chuyên trách các cơ quan Quốc hội; nghiên cứu sửa đổi quy chế hoạt động của Đoàn đại biểu Quốc hội...
Chiều nay, Quốc hội tiếp tục làm việc theo chương trình.
