Mặc dù đã được các cơ quan chức năng khuyến cáo là không nên quá hoang mang khi sử dụng các chế phẩm từ lợn trong bối cảnh dịch lợn tai xanh nhưng thịt lợn vẫn không còn được người tiêu dùng mặn mà như trước.
Thịt gà là một trong những thực phẩm được tiêu thụ mạnh trong thời gian gần đây.
Do nhiều người dân lo lắng, không dám ăn thịt lợn nên giá các loại thịt gà, thịt bò, thủy hải sản, đậu phụ... tăng giá mạnh nhưng vẫn đắt hàng. Bà Nguyễn Thị Lan, phường Hồng Hải cho biết: “Do thấy trên các phương tiện thông tin đại chúng đưa cảnh lợn chết quá nhiều, thậm chí vứt la liệt bên đường gây ô nhiễm môi trường nên không dám ăn thịt lợn. Hầu hết các gia đình đều chuyển sang ăn tôm, cá, thịt gà nên giá các loại thức ăn này đắt lên trông thấy. Hầu hết đều có mức tăng thấp nhất là 10.000-20.000 đồng/kg”. Một số người dân khác cũng cho rằng, nếu có ăn thịt lợn cũng mất cảm giác ngon nên đành phải chuyển sang các loại thực phẩm khác. Qua tìm hiểu của chúng tôi, từ đầu tháng 5 tới nay, tại các chợ trên địa bàn tỉnh, giá các loại thịt gà, bò, thuỷ hải sản có mức tăng mạnh. Mặt hàng đứng đầu về mức độ tăng giá là các loại tôm: tôm sú tăng từ 170.000-180.000 đồng/kg lên 200.00020.000 đồng/kg; tôm chân trắng từ 130.000-140.000 đồng/kg lên 150.000-170.000 đồng/kg. Các loại cá cũng có mức “leo” giá khá “ấn tượng” như: cá tráp từ 120.000 đồng/kg tăng lên 140.000 đồng/kg; cá trắm từ 25.000 đồng/kg lên 35.000 đồng/kg. Cùng với đó, giá thịt gà ta cũng tăng từ 80.000 đồng/kg lên 100.000đồng/kg... Trong khi các thực phẩm trên tăng giá mạnh thì thịt lợn mặc dù đã giảm giá nhưng vẫn ế ẩm, kể cả thịt có dấu cơ quan kiểm dịch vẫn không tránh khỏi tình trạng chung. Chị Nguyễn Phương Liên, chủ cửa hàng thịt tại chợ Cẩm Thạch (Cẩm Phả) cho biết: “Thịt lợn đang giảm giá mạnh: 8.000- 10.000 đồng/kg mỡ lợn; 30.000-35.000 đồng/kg thịt sấn; thăn nạc 50.000-55.000 đồng/kg. Giá rẻ vậy nhưng bán vẫn ế. Thịt chúng tôi đều lấy từ lò mổ, hàng ngày có giấy kiểm dịch của cơ quan thú y để trên bàn thịt nhưng khách vẫn không mua. Ngồi nhìn hàng tôm, hàng cá bán giá cao vẫn đắt khách mà buồn đứt ruột”. Qua tìm hiểu chúng tôi thấy, đối với những sản phẩm thịt lợn được bày bán tại các chợ vẫn được các đơn vị chức năng thực hiện kiểm soát chặt chẽ.
Thời điểm này đang được coi là cơ hội làm ăn của những cửa hàng bán thực phẩm không phải từ lợn. Chị Nguyễn Thị Nga, bán hải sản ở chợ Cột 5, TP Hạ Long phấn khởi: “Chẳng mấy khi chúng tôi được đắt hàng như thế này. Không phải tôi một mình một giá mà cá bây giờ cũng khan hàng vì nhu cầu tăng cao”. Dù giải thích như vậy song chị Nga cũng thừa nhận rằng, giá cả đã tăng lên nhiều so với tuần trước. Cùng với khó khăn tài chính của người tiêu dùng khi phải đầu tư tốn kém hơn cho bữa ăn hàng ngày, nỗi lo lớn nhất hiện nay của cộng đồng là sự tăng giá tuỳ tiện trong mùa dịch. Vì từ trước đến nay tình trạng dễ tăng, khó giảm trên thị trường vẫn tồn tại. Dù có đưa ra cả ngàn lý do để biện minh thì thực tế không thể phủ nhận là các tiểu thương bán các loại thực phẩm ngoài lợn đang hưởng lợi khi cố tình tăng giá khiến người tiêu dùng phải chịu thiệt. Các cơ quan chức năng cần có chế tài đủ mạnh để hạn chế tăng giá các thực phẩm ngoài lợn như hiện nay. Sự đề phòng, cảnh giác với sản phẩm thịt lợn dịch bệnh là điều rất cần thiết, nhưng người dân cũng không nên có những phản ứng tiêu cực thái quá, tạo cơ hội để các loại thực phẩm khác như thịt bò, gà, tôm, cua, cá... tha hồ “đua giá”.
Theo Cục Y tế Dự phòng (Bộ Y tế), lợn bệnh tai xanh không lây sang người mà chỉ có lợn bị bệnh liên cầu mới lây sang người. Nhưng khi đã mắc bệnh tai xanh thì sức đề kháng của lợn rất yếu, khả năng bị nhiễm thêm các bệnh khác rất cao, trong đó có cả bệnh liên cầu (là bệnh lây từ lợn sang người với nguy cơ tử vong cao). Vì vậy, Cục Y tế Dự phòng khuyến cáo người dân nên mua hàng ở các địa điểm đã có kiểm dịch. Khi mua thịt người tiêu dùng cần quan sát kỹ, chọn miếng thịt tươi, không bị tụ máu, không quá bóng, mỡ không bị hỏng, không có mùi kháng sinh, sờ vào ấm, nóng, hơi dính. Nếu thấy miếng thịt cứng, nhão, bì lốm đốm đỏ thì có thể là thịt bệnh, thịt ôi không nên mua. Nếu là lợn dịch còn sống, sẽ biểu hiện là tai cụp, tím tái, bỏ ăn, sổ mũi, trào bọt mép.