Cách đây 1 năm, Thủ tướng Chính phủ có Quyết định 127/2007/QĐ-TTg về việc một số cơ quan trong bộ máy nhà nước tổ chức làm việc ngày thứ bảy để tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính. Tuy nhiên sau 1 năm thực hiện, ở nhiều cơ quan, đặc biệt là chính quyền địa phương, thì việc thực hiện lộ rõ nhiều bất cập. Nguyên nhân là có rất ít người dân đến yêu cầu giải quyết công việc, trong khi chi phí cho tiền làm thêm giờ, điện, nước... ở cơ quan ngày càng tốn kém...
Ngày làm việc thứ bảy, trụ sở Kho bạc nhà nước tỉnh lúc nào cũng vắng khách thế này...
Cán bộ “mỏi cổ” ngóng dân
Chúng tôi có mặt tại phường Trưng Vương, TX Uông Bí vào sáng thứ bảy, ngày 30-8. Mới hơn 7 giờ mà 5 phòng làm việc của bộ phận địa chính văn hoá, tư pháp và trực lãnh đạo đã mở cửa, máy vi tính bật sẵn, mọi việc xem ra khá khí thế. Cùng với họ, chúng tôi kiên nhẫn chờ đợi. Phải đến gần cuối giờ làm việc mới có một người dân đến xin tách thửa đất. Không để “vị khách hiếm hoi” này phải chờ thêm 1 phút sau khi người dân trình bày, các anh chị Hoàng Thị Hiên, Nguyễn Đức Song, là cán bộ ở phường, giải quyết công việc ngay... Nhưng đó cũng là tất cả công việc buổi sáng mà mấy cán bộ phường đã làm, xong chỉ còn biết ngồi... đợi! Hỏi chuyện các anh, các chị, họ bảo họ cũng chẳng muốn “nhàn rỗi” như thế này; thà bận một chút còn hơn ngày nghỉ đến công sở để cứ phải ngồi ê cả buổi sáng mà không có ích gì như nhiều thứ bảy trước.
Cuối buổi sáng, chúng tôi đến xã Điền Công. Đồng hồ chỉ 11 giờ rồi mà chưa thấy một người dân hay khách đến liên hệ công tác. Một nhân viên nói đùa: “-Chúc mừng chị! Chị là người đến công tác đầu tiên trong ngày đấy!”.
Cũng như nhiều địa phương khác, từ cách đây 1 năm, xã Điền Công đã cử 3 cán bộ là văn phòng, tư pháp và lãnh đạo xã trực ngày thứ bảy để giải quyết công việc cho công dân. Tuy nhiên, theo một số cán bộ chúng tôi gặp thì đã lâu lắm rồi không có ai đến yêu cầu phục vụ vào ngày này cả. Thứ bảy nọ qua thứ bảy kia, hầu như cán bộ đến chỉ để ngồi chơi, tán gẫu cho hết ngày.
Không chỉ riêng cơ quan công quyền mà với nhiều ngành, tình trạng cũng tương tự như đã nói. Thứ bảy ngày 13-9, chúng tôi tới Kho bạc Nhà nước tỉnh, là một trong những đơn vị triển khai sớm nhất việc không nghỉ ngày thứ bảy. Thế nhưng, khi chúng tôi đến, hầu như chẳng có ai là khách, thậm chí thấy chúng tôi vào, các nhân viên còn tỏ thái độ khá ngạc nhiên (!)...
Tiền bạc, thời gian bị lãng phí
Giám đốc Kho bạc Nhà nước tỉnh Trần Văn Lâm cho biết: Đã 1 năm nay, thứ bảy nào cơ quan cũng phân công cán bộ, nhân viên trực làm việc tại công sở. Nhưng khách đến liên hệ công việc rất hiếm hoi, nếu không muốn nói là lâu lắm rồi không thấy vị khách nào tới cả. Theo ông, đây là sự lãng phí thời gian và tiền bạc! Bởi lẽ cơ quan vẫn trả tiền làm thêm giờ, tiền điện và các khoản khác khi nhân viên đi làm, nhưng hiệu quả thì chẳng được là bao. Cùng như vậy, cách đây một năm Cục Thuế tỉnh cũng triển khai việc đi làm ngày thứ bảy. Tuy nhiên, qua theo dõi của chúng tôi, tình trạng cũng tương tự như ở Kho bạc Nhà nước, số doanh nghiệp, người dân đến yêu cầu giải quyết công việc vào thứ bảy hầu như chẳng mấy người. Trước tình trạng này, nhiều chi cục thuế ở địa phương đã phải gửi công văn xin ý kiến chỉ đạo của Cục Thuế. Sau nhiều lần nghiên cứu, tháng 3-2008, Cục Thuế đã có công văn chỉ đạo các chi cục thay vì làm cả ngày thứ bảy thì nay chỉ làm một buổi sáng mà thôi. Thậm chí, ở một số chi cục công việc không nhiều, còn có thể không tổ chức làm việc ngày này.
Theo báo cáo của Sở Nội vụ å- cơ quan giúp UBND tỉnh theo dõi về công tác cải cách hành chính thì cho đến nay việc triển khai thực hiện Quyết định 127 này còn nhiều bất cập và hiệu quả không cao. Được biết, theo báo cáo của 11/14 địa phương gửi về Sở Nội vụ thì từ khi triển khai thực hiện (từ giữa tháng 9-2007) đến tháng 6-2008, có tới 69/147 phường, xã, thị trấn (47%) không có hồ sơ liên hệ vào ngày thứ bảy. Còn lại 78 xã, phường có nhận được hồ sơ nhưng số lượng ít, chỉ chiếm 3,5%/ tổng số hồ sơ đã nhận. Bên cạnh đó việc bố trí làm việc ngày thứ bảy phát sinh rất nhiều bất cập. ở cấp xã do số lượng biên chế ít, nhiều nơi không bố trí được cho nhân viên nghỉ bù; do điều kiện ngân sách còn khó khăn nên có nơi chưa thanh toán hoặc thanh toán chưa đầy đủ tiền làm thêm giờ cho cán bộ, công chức làm ngày thứ bảy. Đó là chưa kể số chi phí tiền điện, nước, văn phòng phẩm v.v... cũng không phải là con số không đáng kể.
Rõ ràng, xét về điều hành vĩ mô, việc chỉ đạo thực hiện làm việc ngày thứ bảy là cần thiết; tuy nhiên, vấn đề là đơn vị nào, cơ quan nào cần thiết thì mới làm thêm giờ ngày thứ bảy, không nên áp dụng cho mọi đối tượng. Qua 1 năm thực hiện, thực tiễn cho thấy, ở nhiều cơ quan, đặc biệt là cấp xã, việc tổ chức làm việc ngày này đang là sự lãng phí lớn cả tiền bạc và công sức, mà hiệu quả công việc quả thực không cao. Thiết nghĩ tỉnh nên rà soát lại việc này để có chỉ đạo theo hướng chỉ bố trí làm thứ bảy ở những nơi, những việc cần thiết; tránh tổ chức làm việc nhiều nhưng không có ai để phục vụ như hiện nay!
| Ý kiến người trong cuộc Ông vũ văn Khoản, Chủ tịch UBND xã Điền Công (TX Uông Bí): “Do quy định nên chúng tôi phải chấp hành thôi...' Hiện tại, do có quy định nên chúng tôi vẫn đang áp dụng việc phân công cán bộ, nhân viên làm việc thêm vào ngày thứ bảy. Thế nhưng, thực ra với một xã nông nghiệp như chỗ chúng tôi, chỉ với 3 thôn, trong đó 1 thôn mới thành lập, thì nhu cầu giải quyết các thủ tục hành chính không nhiều, nhu cầu giải quyết vào ngày thứ bảy càng không có. Do vậy, việc UBND xã làm việc vào ngày thứ bảy hay không, đối với người dân mà nói cũng không quan trọng. Mục đích của việc thực hiện làm việc vào ngày thứ bảy là để giảm tải các thủ tục hành chính trong ngày thường nhưng, như đã nói ở trên, với đặc điểm dân cư, kinh tế - xã hội như ở Điền Công thì quả là chưa phù hợp. Tôi cho rằng chỉ nên áp dụng quy định làm việc ngày thứ bảy tại các phường trung tâm, nơi có đông dân cư, công việc giải quyết hành chính nhiều v.v... mà thôi. Ông Đồng Văn Hội, Trưởng khu phố 5, phường Trưng Vương (TX Uông Bí): “Xã, phường không quá tải về giải quyết thủ tục hành chính thì không nên tổ chức làm thêm ngày thứ bảy” Trước đây, khi các thủ tục hành chính lớn nhỏ của thị xã, từ việc xác nhận hồ sơ đất đai đến công chứng cái chứng minh nhân dân v.v... đều phải qua Phòng Một cửa của thị xã. Nhu cầu của người dân về mặt này rất lớn trong khi cán bộ thực hiện lại ít nên mỗi khi đến liên hệ công việc, người dân phải xếp hàng chờ đợi mãi mới đến lượt mình được nhận hồ sơ, rồi lại phải chờ vài ngày mới được nhận kết quả... Tình trạng như trên thì việc các cơ quan công quyền làm việc thêm ngày thứ bảy để giải quyết thủ tục hành chính cho dân là rất cần thiết. Song nay quy trình này được chuyển về cho địa phương, người dân ở xã, phường nào thì đến trụ sở xã, phường đó để giải quyết; bởi vậy không còn tình trạng quá tải nữa. Như tôi thấy hiện nay dù ở những phường đông dân như Trưng Vương, Quang Trung hay Thanh Sơn, thì các thủ tục hành chính vẫn được cán bộ phường giải quyết gọn nhẹ, không có cảnh người dân phải chờ đợi, tồn đọng lâu ngày. Vậy thì làm sao phải làm thêm ngày thứ bảy cho lãng phí... Chị Đặng Thị Thanh, Công nhân Xí nghiệp Than Hoành Bồ: “Chỉ nên thành lập một vài điểm giải quyết thủ tục hành chính vào ngày thứ bảy chung cho toàn huyện” Tôi làm việc ở bộ phận hành chính của Xí nghiệp Than Hoành Bồ, chồng tôi cũng làm công tác quản lý của một đơn vị nhà nước. Vào giờ hành chính của các ngày thường, chúng tôi thật khó sắp xếp để đi làm một thủ tục hành chính nào đó cho gia đình. Thế nhưng, gần đây vợ chồng tôi được mẹ chồng cho một mảnh đất. Vậy là hai vợ chồng tôi và mẹ chồng quyết định hoàn tất các thủ tục vào ngày thứ bảy. Khi chúng tôi đến UBND xã Lê Lợi, nơi chúng tôi cư trú, đều được cán bộ xã hướng dẫn tận tình và giải quyết nhanh chóng, khiến tôi rất mừng. Tuy nhiên, tôi cũng nhận thấy là số trường hợp cần giải quyết công việc vào ngày thứ bảy như vợ chồng tôi không nhiều, thậm chí là hiếm. Hôm chúng tôi đến UBND xã, cả buổi sáng mà chỉ có duy nhất hồ sơ của chúng tôi xin giải quyết. Vậy theo tôi không nên bỏ quy định này; nhưng chỉ nên lập một vài điểm giải quyết thủ tục hành chính vào ngày thứ bảy chung cho toàn huyện. Như vậy vẫn tạo điều kiện cho cán bộ công chức mà không gây lãng phí... Anh Trần Đình Kiên, cán bộ Địa chính - Xây dựng xã Yên Thọ (huyện Đông Triều): “Chỉ nên cử cán bộ làm việc khi thấy có nhu cầu” Đặc thù công tác địa chính, xây dựng của chúng tôi ở địa phương có rất nhiều việc cần phải thực hiện vào ngoài giờ hành chính, như trực tiếp đi khảo sát các đoạn đường thôn khu bị hư hỏng, các công trình xây dựng của người dân chưa phù hợp, mâu thuẫn đất đai trong khu dân cư v.v... ấy vậy mà lâu nay vào ngày thứ bảy chúng tôi lại phải trực ở cơ quan, trong khi đó tại đây cán bộ thì có mà người dân đến làm việc lại không, rất ít hồ sơ được yêu cầu giải quyết trong ngày này, hồ sơ về đất đai, xây dựng còn ít hơn. Bởi vậy cán bộ địa chính như tôi nhiều thứ bảy đến trụ sở uỷ ban chỉ để uống nước chè và nói chuyện phiếm. Tôi cho rằng cần phải xem xét mảng thủ tục nào mà người dân hay có nhu cầu thì cử cán bộ thực hiện, còn nếu ít thì sẽ giải quyết vào ngày thường. Có như vậy thì chúng tôi mới hoàn thành tốt công việc của mình được... |