Hàng năm, cứ vào ngày mồng 4 Tết, làng Đồng Kỵ, xã Đồng Quang (Bắc Ninh) lại tổ chức mở lễ hội rước pháo, thi pháo và đốt pháo truyền thồng. Từ khi có quyết định của Chính phủ về cấm pháo, lễ hội rước pháo này được tổ chức mang tính chất tượng trưng.
Lễ hội thi pháo, rước pháo của làng Đồng Kỵ được tiến hành theo phương thức cổ: Chọn 4 người đàn ông 51 tuổi để làm pháo và múa pháo gọi là các Quan Đám. Năm nay do thời tiết ấm, nắng, làng Đồng Kỵ đã được đón hàng nghìn du khách thập phương và nhân dân quanh vùng về tham dự lễ hội của mình.
Đúng 9h sáng, sau các thủ tục tế lễ tại nhà Quan Đám, hai đoàn rước gồm hàng chục thanh niên trai tráng trong làng Đồng Kỵ, tỉnh Bắc Ninh đã rước hai quả pháo, mỗi quả dài 3m, đường kính 60cm ra đình làng. Tục thi pháo, rước pháo của làng Đồng Kỵ đã được lưu truyền từ thời Hùng Vương thứ 6: Khi tướng Thiên Cường về làng mộ quân giúp vua Hùng đánh giặc và khi thắng lợi đã mở tiệc, đốt pháo khao quân. Đến nay, tập tục này vẫn được người dân Đồng Kỵ duy trì và giữ vững.
Ông Nguyễn Văn Quí, Ban Tổ chức lễ hội, làng Đồng Kỵ, Bắc Ninh, nói: "Lễ hội truyền thống của địa phương được cha ông truyền lại. Ngày 4 tháng Giêng Âm lịch mở lễ hội để cầu cho toàn thể nhân dân thôn nhà và khách thập phương được mạnh khỏe, an khang thịnh vượng".
Phần sôi động nhất của lễ hội làng Đồng Kỵ mà ít nơi có được là Lễ rước ông Đám (còn gọi là lễ xuất tướng). Người dân trong làng sẽ có mặt tại đình để chứng kiến việc công bố quyết định chọn tướng của 4 thôn"Tiên, Thượng, Đông, Đoài". Các tướng được bình chọn hàng năm thực sự là những người giỏi làm kinh tế, tham gia các hoạt động xã hội tốt, gia đình hòa thuận, hạnh phúc... và sẽ được chủ trì tất cả các nghi lễ truyền thống của làng trong năm. Trong các hoạt động của lễ hội của làng Đồng Kỵ: Các khúc hát quan họ, chơi chọi gà, bóng bàn, cầu lông...cũng được tổ chức xung quanh đình được du khách tham gia rất đông.
Ông Vương Trọng Hải, một khách tham quan, nói: "Ngày xưa thời bao cấp, lễ hội rất đơn giản nhưng ngày nay trong điều kiện đất nước đã gia nhập WTO mà người dân ở đây giữ được bản sắc dân tộc như thế này, chúng tôi rất phấn khởi".
Lễ hội rước pháo và các hoạt động văn hóa, thể thao của làng Đồng Kỵ, xã Đồng Quang, tỉnh Bắc Ninh sẽ còn diễn ra đến hết ngày mồng 6 Tết.
