Ngành lữ hành trong nước đang đối diện với thực trạng mất trắng thị trường khách du lịch đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan… trước những đối thủ liên doanh với nước ngoài, và những đối thủ kinh doanh... "chui".
"Hiện nay, phần lớn các dòng khách du lịch đến Việt Nam từ Hàn Quốc, Đài Loan… đều có biểu hiện do những công ty du lịch nước ngoài hoạt động chui đảm nhiệm đưa đón, hướng dẫn. Trong đó tập trung và điển hình nhất là dòng khách đến từ Hàn Quốc", một cán bộ Sở Du lịch TP.HCM nhận xét. Khách du lịch Nhật Bản Trong nước thúc thủ Năm 2006 cả nước đón trên 400.000 khách Hàn Quốc (chiếm 1/10 tổng số khách quốc tế đến Việt Nam). Hiện có đến 4.000 doanh nghiệp du lịch hoạt động nhưng chỉ có 40 hướng dẫn viên tiếng Hàn được cấp thẻ! Như vậy, nếu với số lượng hướng dẫn viên chính thức này, bình quân mỗi hướng dẫn viên phải hướng dẫn tương đương 10.000 khách Hàn Quốc/năm (?!). Càng khan hiếm hướng dẫn viên, mức giá thuê hướng dẫn càng cao. Các công ty du lịch thuê một hướng dẫn viên người Việt nói tiếng Anh từ 15 - 20 USD/ngày, Nhật 25 - 30 USD/ngày. Trong khi đó hướng dẫn viên tiếng Hàn giá từ 35 - 50 USD/ngày. Những lúc cao điểm các công ty du lịch thuê đến 100 USD/ngày nhưng vẫn không tìm ra hướng dẫn viên. Buộc lòng họ phải vận dụng những mối quan hệ, tìm kiếm những hướng dẫn viên không chuyên là người đã từng đi xuất khẩu lao động tại Hàn, về làm hướng dẫn viên tại các công ty. Tình trạng khan hiếm hướng dẫn viên tiếng Hàn đã khiến các doanh nghiệp lữ hành Việt Nam không kham nổi khách Hàn. Năm năm về trước, thị trường du khách Nhật đến Việt Nam phần lớn qua những công ty du lịch trong nước. Lâu dần chương trình tour trở nên nhàm chán với du khách do ít cải tiến. Cũng có tình trạng hướng dẫn viên "vẽ đường" dắt khách đến các điểm mua sắm để hưởng hoa hồng. Khách quay lại phản ứng và các công ty dần mất uy tín, mất luôn khách. Trong năm 2006, có trên 20 vụ công ty hoạt động trái phép dẫn khách quốc tế bị Tổng cục Du lịch phát hiện và xử lý. Theo Thanh tra Tổng cục Du lịch, rất nhiều đơn vị du lịch "ma" tự biến mất khi đoàn thanh tra đến kiểm tra. Nhiều công ty hoạt động thực tế nhưng không có phép, hoạt động cạnh tranh lấy nguồn khách từ nước ngoài về chào bán khách lại cho các công ty khác kiếm chênh lệch huê hồng, làm ảnh hưởng, xáo trộn thị trường. Nước ngoài lấn sân Phía các doanh nghiệp Hàn Quốc, Nhật, Đài Loan ngày càng gây sức ép nghẹt thở, luôn muốn các công ty trong nước chấp nhận mức giá thấp nhất. Tương tự, khách Nhật đến Việt Nam đã được các công ty du lịch của Nhật đặt vé, khách sạn từ trước. Phía đối tác trong nước chỉ thực hiện được hai việc đơn giản còn lại là thuê xe và hướng dẫn, và tất nhiên lợi nhuận từ các dịch vụ này không đáng kể. Đến nay, trên 90% lượng khách Nhật, Hàn đều qua tay các công ty liên doanh của Nhật, Hàn tại Việt Nam. Chỉ tính riêng Công ty liên doanh OSC tại Việt Nam thu hút khoảng 80% tổng số trên 500.000 khách Nhật đến Việt Nam hàng năm. Ngoài ra, xuất hiện dòng khách Hàn Quốc vào Việt Nam dưới hình thức núp bóng những nhóm tổ chức, những văn phòng liên doanh, và những công ty hoạt động ngoài tầm kiểm soát của ngành lữ hành trong nước. Các doanh nghiệp lữ hành liên doanh hiện chỉ có một mình Công ty liên doanh VTB (trụ sở tại quận Tân Bình - TP.HCM) chính thức xin phép hoạt động từ năm 1994, với số khách khoảng 20.000 khách/năm. Ngoài ra còn có ba văn phòng đại diện liên doanh (Best Munhawa Travel Service; TSK Hanoori; We US) của các công ty du lịch Hàn Quốc với phía Việt Nam. Khi các doanh nghiệp liên doanh của Hàn Quốc xâm nhập thị trường du lịch Việt Nam, nắm được "đường đi nước bước" thì lại "trở quẻ" với các doanh nghiệp du lịch trong nước, ép giá tour xuống mức thấp nhất. Những doanh nghiệp liên doanh này thâu tóm gần như toàn bộ lượng khách Hàn đến Việt Nam. Ngay tại đất Nhật, những tập đoàn kinh doanh dịch vụ hoạt động du lịch tầm cỡ như JTB, thu hút toàn bộ khách Nhật qua những điểm bán tour du lịch, vé máy bay. Điều đáng nói họ bán tour du lịch giá cực rẻ như bán rau cải, thậm chí giá tour đến Việt Nam rẻ hơn nhiều so với tour của khách châu Âu đến Việt Nam. Có thể nói, các công ty lữ hành trong nước mất trắng thị trường khách Nhật, Hàn… Trong hoàn cảnh ấy, hiện nay một vài công ty du lịch lớn đã xoá sổ các phòng ban hoạt động kinh doanh các thị trường khách này. Hiện trong nước còn có đến 13 hãng lữ hành Việt Nam thu nhận khách Hàn Quốc nhưng với số lượng không đáng kể. Trong số những doanh nghiệp này chỉ có hai đơn vị có số lượng khách Hàn cao nhất cũng chỉ 2.000 khách/năm. Thị trường khách Nhật cũng rơi vào tình thế tương tự. Không giữ được khách một mặt là do ngành lữ hành nước ta sức cạnh tranh kém so doanh nghiệp liên doanh của Hàn Quốc, Nhật, Đài Loan. Mặt khác là do chính bản thân cung cách làm ăn của doanh nghiệp du lịch Việt Nam.