Lễ kỷ niệm ngày sinh của Đức vua - Phật hoàng Trần Nhân Tông, (ngày 11 tháng 11 âm lịch) vừa qua diễn ra trong nhà thờ Tam Tổ Trúc Lâm, phía sau Chính điện, với không khí thật trang nghiêm.
Mọi người thành tâm cùng nhau ôn lại công hạnh của Phật hoàng, vị sư tổ thứ nhất phái Thiền Trúc Lâm Yên Tử. Sau lễ trọng, thật vinh hạnh cho chúng tôi là được nhà chùa mời dự thọ trai (ăn chay bữa trưa) tại Thiền viện. Quả thực là bất ngờ với không riêng tôi mà cả nhiều thành viên trong đoàn, bởi qua đó chúng tôi đã hiểu thêm được nhiều nét văn hoá nơi cửa thiền. Trong lúc các hoà thượng làm lễ và đọc kinh, một phật tử phục vụ tại chùa biết chúng tôi lần đầu thọ trai nên hướng dẫn rất chu đáo:
- Các bác thọ trai thì phải gắp bằng đũa, còn ăn thì ăn bằng thìa. Phải nâng bát cơm lên ngang trán để cúng Phật và thầm nguyện: Tay nâng bát cơm, nguyện cho chúng sanh thành tựu pháp khí, nhận trời người cúng dường... ăn ba thìa cơm và thầm nguyện... Không được nói chuyện và luôn nhớ là mình đang ăn, đang nhai, đang nuốt. Không suy nghĩ đến bất cứ điều gì trong suốt bữa. Khi thọ trai xong, uống nước thì rót từ bình nước ra luôn chiếc bát đó nhé...
Đi cùng với chúng tôi còn có một anh bạn người Thuỵ Điển. Sau khi được phiên dịch giới thiệu về nghi thức ăn chay tại nhà chùa, anh bạn mặc dầu còn hơi bỡ ngỡ nhưng nét mặt thì rất phấn khởi. Anh cứ vừa nhìn mọi người vừa cố gắng bắt chước, lóng ngóng gắp bằng đũa các món ăn vào bát của mình theo lời dặn. Thỉnh thoảng lại gật gù, xem chừng vui lắm, cứ tấm tắc khen ngon. Cô phiên dịch trẻ bảo: ''-Phật răn rằng khi ăn tán tâm nói chuyện thì tín khí khó tiêu đấy!''. Anh gật đầu đồng tình, nhưng vẫn không giấu được vẻ háo hức, muốn chia sẻ thích thú với mọi người! Khi được thưởng thức miếng bánh sinh nhật Phật hoàng mà nhà chùa chia cho, anh khẽ thì thầm với chúng tôi: -Mình may thật, được dự thọ trai nên có cơ hội khám phá thêm một nét văn hoá Việt mới mẻ...
Ra về, khi có người hỏi anh ấn tượng về bữa cơm chay trưa nay tại chùa, anh nói ngay: Tất cả các món ăn mà anh vừa được thưởng thức tại chùa đều rất đặc biệt. Và anh nhất định sẽ còn đến Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử nhiều lần nữa để tiếp tục khám phá những nét văn hoá đặc sắc ở đây!
Rời chùa Lân - Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử, chúng tôi được nhà chùa tặng cho nhiều sách viết về nhà Phật, như ''Tu là chuyển nghiệp'', ''Đạo Phật với tuổi trẻ'' và “Mê tín chánh tín'' của Hoà thượng Thích Thanh Từ, do sư thầy chùa Lân trao tặng. Anh bạn người Thuỵ Điển cũng được nhận bộ sách như vậy, nhưng bằng tiếng Anh. Anh lật từng trang đọc nhanh để kịp có được những hiểu biết cơ bản về Yên Tử và Đức vua - Phật hoàng Trần Nhân Tông của Việt Nam để tiếp tục hành trình lên chùa Hoa Yên vào ngay buổi chiều hôm đó. Nhìn anh, tôi bỗng nhớ đến lời nguyền xây dựng Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử của Hoà thượng Thích Thanh Từ, Viện trưởng Thiền viện Trúc Lâm Đà Lạt, hôm 20 tháng Chạp năm Tân Tỵ (1-2-2002) khi chính thức thông báo với tăng ni, phật tử sẽ xây dựng chùa Lân - Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử ngay tại núi Yên Tử: ''Phải làm sao sống dậy cái nền Phật giáo Việt Nam từ Trúc Lâm Yên Tử nếu mình chỉ ở trong Nam, ở miền Trung thì đó mới là ngọn ngành; đến tận núi Yên Tử chúng ta lập một thiền viện, thì đó mới là tột gốc...''.
Một mùa xuân đang đến. Du khách bốn phương sẽ lại hành hương về với non thiêng, với cội nguồn Yên Tử. Và trong chuyến hành hương, chắc chắn chùa Lân - Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử sẽ là một trong những điểm đến mà phật tử, khách thập phương không thể bỏ qua...