Chiếc ca nô chạy trên 20km, đưa chúng tôi đến vùng chuyển tải than Hòn Nét trên Vịnh Bái Tử Long.
Khu vực neo đậu tàu ăn than trên biển này khá rộng, được giới hạn bởi 3 hòn đảo đá là Hòn Nét Trong, Hòn Nét Giữa và Hòn Nét Ngoài. Lúc chúng tôi đến đây có tới hơn 20 tàu trọng tải lớn đang chờ ăn than. Ông Phạm Quốc Cường, Phó Giám đốc Xí nghiệp Xếp dỡ (Công ty Vật tư vận tải và Xếp dỡ - Vinacomin) cho biết - một số tàu vào cảng Cẩm Phả ăn than “non tải” rồi lại phải quay ra vùng biển nước sâu Hòn Nét này chờ chuyển tải cho đủ lượng than theo hợp đồng rồi mới xuất cảng được. Có năm Xí nghiệp chuyển tải đến 11 triệu tấn than xuống các tàu trọng tải lớn.
Chuyển tải than xuống tàu trên vùng biển Hòn Nét.
Bên chiếc tàu ăn than, thành cao đến gần 30m có sức chở phải đến 5 vạn tấn đang tập trung đến 3 chiếc cẩu làm việc. Mỗi cẩu gồm 1 ê kíp 3 người phối hợp với nhau, đó là lái cẩu, xi nhan và đánh tẩy. Cẩu đại sử dụng những gầu ngoạm tự động, loại lớn nhất, một lần “vục” được đến 9m3 than để chuyển lên tàu. Cái nóng đối với thợ lái cẩu đũa là khắc nghiệt nhất, tư thế lúc nào cũng như người đang “lấy tấn”, tất cả cơ bắp phải căng hết ra để làm việc. Trong buồng lái chật hẹp, nóng như đổ lửa nhưng không thể khắc phục được. Có dạo, Xí nghiệp dùng bạt che cho thợ lái cẩu đỡ nóng, nhưng lại khuất tầm nhìn, làm giảm năng suất lao động nên phải dỡ bỏ. Các tiếng sắt thép của gầu ngoạm va đập trên tàu lúc nào cũng đinh tai nhức óc. Vào khi cao điểm, các kíp lao động phải làm từ 12 đến 15 tiếng/ngày cho tàu rời cảng đúng lịch trình. Nhưng bù lại lương của tháng có nhiều giờ làm thêm được lĩnh từ 9,1 đến 9,2 triệu đồng. Còn bình thường, lương tháng của những người trực tiếp lao động khoảng 6,2 đến 6,8 triệu đồng.
Ở khu Hòn Nét này, Xí nghiệp huy động tất cả 10 cẩu nổi với 2 phân xưởng bốc xếp, mỗi phân xưởng có từ 76 đến 79 người trực tiếp làm việc. Điều kiện lao động ở đây thật khắc nghiệt, một số lái cẩu phải treo người trên cao, căng thẳng tập trung làm việc, bởi vậy, công tác an toàn được Xí nghiệp đặt lên hàng đầu. Đợt vừa qua đơn vị đã chi hơn 300 triệu đồng mua quần áo và các phương tiện bảo hộ lao động cho mọi người. Nhờ duy trì kỷ luật và thực hiện quy trình quy phạm nghiêm túc, nên Xí nghiệp không để xảy ra vụ tai nạn nào. Việc đảm bảo sức khoẻ cho công nhân cũng được Xí nghiệp đặc biệt coi trọng. Ở giữa biển khơi, sau giờ làm việc, mọi người đều được tắm nóng lạnh tuỳ theo thời tiết và yêu cầu. Mỗi phân xưởng đều có riêng một tàu phục vụ ăn uống, tắm giặt. Trong dịp lao động nước rút, bao giờ Xí nghiệp cũng tăng cường đồ tươi để bồi dưỡng cho mọi người. Được sự quan tâm chu đáo, cộng với tiền lương khá, nên tập thể công nhân đơn vị luôn phát huy ý thức làm chủ để đưa năng suất lao động lên cao.
Trời sập tối chiếc ca nô đưa chúng tôi ghé vào nhà bè nuôi cá của Xí nghiệp nằm khuất trong những dải đảo đá. Ở vị trí khá kín đáo này mà sóng gió thật bất thường, đơn vị vừa phải đầu tư một tỷ đồng để sửa chữa lại nhà bè. Từ đây nhìn ra vùng chuyển tải Hòn Nét thật đẹp, điện trên các tàu ăn than sáng lung linh như thành phố nổi. Nhà bè này là cơ sở hậu cần cho công nhân trên biển, là nơi nuôi trồng các loại thuỷ sản, có dịp Tết Nguyên đán, Xí nghiệp đã xuất bán hơn 30 tấn cá các loại cho các công ty khai thác than lộ thiên.
