Luật Thống kê quy định Tổng điều tra Dân số và nhà ở được tiến hành 10 năm một lần. Kết quả Tổng điều tra Dân số và nhà ở tiến hành vào 0 giờ ngày 1-4-1999 đã cung cấp một khối lượng thông tin cơ bản và chi tiết, làm cơ sở cho việc xây dựng các kế hoạch, chính sách phát triển KT-XH và phục vụ cho công tác quản lý của các ngành, các cấp trong giai đoạn 2000-2010.
Nhằm thu thập các thông tin về dân số và nhà ở phục vụ nghiên cứu, phân tích, dự báo quá trình phát triển dân số và nhà ở trên phạm vi cả nước và từng địa phương; đánh giá kết quả thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước trong giai đoạn 2000-2010 và định hướng xây dựng kế hoạch phát triển KT-XH cho giai đoạn 2010-2020, ngày 10-7-2008, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 94/2008/QĐ-TTg về việc tổ chức Tổng điều tra dân số và nhà ở trên phạm vi cả nước vào thời điểm 0 giờ ngày 1-4-2009. Tổng điều tra còn cung cấp các thông tin giám sát việc thực hiện “Mục tiêu phát triển thiên niên kỷ” của LHQ mà nước ta đã cam kết.
Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009 còn nhằm mục đích cung cấp các số liệu cơ bản về dân số và nhà ở của các đơn vị hành chính nhỏ nhất, bổ sung nguồn số liệu cho các cuộc điều tra thường xuyên, cung cấp dàn mẫu và cơ sở dữ liệu dân số, nhà ở cho các mục đích nghiên cứu khác trong 10 năm sau cuộc Tổng điều tra.
Theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ, nội dung cuộc Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009 gồm 9 vấn đề cơ bản sau: Dân số chia theo giới tính, độ tuổi, dân tộc, tôn giáo, thành thị, nông thôn; tình trạng di cư; trình độ học vấn; tình trạng khuyết tật; tình hình lao động - việc làm; tình trạng hôn nhân; mức độ sinh, chết và phát triển dân số; thực trạng về nhà ở; một số tiện nghi sinh hoạt cơ bản của các hộ dân cư. Nội dung điều tra được cụ thể hoá thành các chỉ tiêu, bố trí trên hai loại phiếu điều tra, bao gồm: Phiếu điều tra toàn bộ và phiếu sử dụng cho điều tra mẫu.
