Việc Mỹ hôm qua (22/6) tiết lộ thông tin về một cuộc tập trận trên không của Israel được cho là để chuẩn bị khả năng có thể đánh bom các cơ sở hạt nhân của Iran, được xem là một động thái cố tình nhằm tăng áp lực buộc Tehran phải ngừng chương trình hạt nhân nhạy cảm của nước này.
"Khi ngoại giao chính trị và kinh tế không có kết quả thì cần phải chuyển sang ngoại giao súng đạn," Alex Fishman, phóng viên các vấn đề quân sự của tờ báo lớn nhất Israel - Yedioth Ahronoth cho biết.
"Khi chính quyền Iran bàn bạc về lời đề nghị gần đây nhất mà đại diện EU trao cho họ, trong đó thuyết phục Tehran ngừng chương trình hạt nhân để đổi lấy những lợi ích to lớn và toàn diện, thì người Mỹ đã tìm cách tăng áp lực lên Iran bằng cách tiết lộ thông tin về một cuộc tập trận của Israel," Ahronoth nói.
Trích nguồn tin giấu tên từ Lầu Năm Góc, tờ New York Times cho biết, hôm thứ Sáu (21/6), hơn 100 máy bay F-16 và F-15 của Israel đã tham gia vào một cuộc tập trận đường dài trong tháng này ở khu vực Địa Trung Hải. Cuộc tập trận này được xem là lần tập thử cho những nhiệm vụ thực sự ở Iran.
Israel không xác nhận thông tin về việc đã có cuộc tập trận nói trên. Tuy nhiên, các quan chức Israel cho hay những cuộc tập trận như thế đã diễn ra hết sức thường xuyên ít nhất từ năm 2005.
Nhà bình luận Amir Rappaport, viết cho tờ Nhật báo Maariv của Israel, cho rằng việc Lầu Năm Góc tiết lộ thông tin về cuộc tập trận là một nỗ lực "nhằm ngăn cản Iran và tăng áp lực nhằm buộc Tehran hợp tác" với các cơ quan hạt nhân quốc tế.
Hồi đầu tháng này, cao uỷ phụ trách chính sách đối ngoại của EU Javier Solana đã đến thủ đô Tehran để trao cho nước này một gói những biện pháp khuyến khích hấp dẫn do 6 cường quốc gồm Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Nga và Trung Quốc, nhằm thuyết phục Iran ngừng theo đuổi công nghệ có thể sản xuất ra bom nguyên tử.
Trong khi đó, Iran khẳng định họ không có kế hoạch ngừng chương trình làm giàu uranium mà theo nước này là vì mục đích dân dụng.
Israel sẽ tấn công Iran?
Việc Israel có tiến hành một cuộc tấn công lên Iran hay không hiện vẫn chưa rõ nhưng trên thực tế, nhiếu quan chức cấp cao của nhà nước Do Thái đã đưa ra những lời tuyên bố về một cuộc tấn công như thế. Bộ trưởng Giao thông Israel Shaul Mofaz, từng là cựu Bộ trưởng Quốc phòng, đã phát biểu cách đây vài tuần rằng "nếu Iran tiếp tục chương trình phát triển vũ khí hạt nhân thì chúng tôi sẽ tấn công họ."
Còn Thủ tướng Israel Ehud Olmert không trực tiếp đưa ra một lời đe doạ công khai nhưng đã kêu gọi "dùng tất cả các biện pháp có thể" để ngăn chặn các hoạt động hạt nhân của Iran.
Một bài phân tích trên tờ Haaretz của Israel đã cho rằng chính phủ của ông Olmert coi một cuộc tấn công nhằm vào Iran là phương sách cuối cùng và sẽ không tiến hành một cuộc tấn công nếu không cùng phối hợp hành động với Mỹ.
"Một biện pháp khác có thể thay đổi là những lệnh trừng phạt lên Iran. Những biện pháp này đang được áp dụng một cách chậm chạp, uể oải," phóng viên Yossi Melman của tờ Haaretz viết. "Nhưng Israel vẫn không từ bỏ hy vọng rằng Moscow và Bắc Kinh sẽ thay đổi chính sách của họ và áp đặt những lệnh trừng phạt hà khắc hơn đối với Iran."
Israel, nước được xem là kho vũ khí nguyên tử duy nhất của khu vực, đã đánh bom lo phản ứng hạt nhân của Iraq ở Osiraq năm 1981. Tháng 9 năm ngoái, Israel cũng tiến hành một cuộc tấn công tương tự vào một khu vực của Syrian mà theo lời Mỹ là một lò phản ứng hạt nhân bí mật được xây dựng lên với sự giúp đỡ của CHDCND Triều Tiên - một cáo buộc mà Damascus luôn phủ nhận.
Sam Gardiner, một đại tá không quân nghỉ hưu của Mỹ - người dàn dựng các kế hoạch chiến tranh cho các cơ quan chính phủ khác nhau ở Washington, nhận định các cơ sở hạt nhân của Iran quá xa, quá nhiều và được xây dựng kiên cố vì thế Israel sẽ không tự một mình có thể giải quyết được.
