Thực trạng đời sống âm nhạc năm qua cho thấy sự thoái trào của dòng nhạc thời thượng - hop, rap, rock, jazz, R&B. Sau một thời gian tung hoành, giờ sẽ là lúc nhường sân chơi, bởi "gu" của khán giả Việt vẫn là những bản ballad, boléro, boston, slow chậm buồn.
Thời phục hưng của... "nhạc gò công"?
Đầu thập niên 2000 là đỉnh điểm của nhạc Việt khi gần như đồng loạt xuất hiện nhiều ca khúc hay, cũng là giai đoạn tỏa sáng của nhiều giọng hát hàng sao: Thanh Lam (Cho em một ngày), Lam Trường (Tình thôi xót xa), Mỹ Linh (Trên đỉnh núi phù vân), Đan Trường (Kiếp ve sầu, Đi về nơi xa), Mỹ Tâm (Tóc nâu môi trầm, Tiếng hát dòng sông)...
Thế nhưng khoảng hai năm trở lại đây, mối lương duyên giữa ca sỹ - ca khúc để trở thành hiện tượng bỗng dưng rạn vỡ dần đến sự cáo chung của thể loại nhạc Việt vốn được gọi là lai Hồng Kông sau thời gian làm mưa làm gió.
Năm 2007 là năm lên ngôi của nhạc phòng trà, tức dòng nhạc trữ tình với điệu boléro, rumba, boston - thường được gọi nôm na là nhạc vàng, nhạc sến - mà phần lớn được sáng tác trước năm 1975, thể hiện qua các show diễn khá thành công của Tuấn Ngọc, Khánh Hà, Đức Tuấn và ấn tượng nhất là minishow Thương hoài ngàn năm của Đàm Vĩnh Hưng.
Đàm Vĩnh Hưng cũng đã lên kế hoạch khá chu đáo cho lần tái diễn dòng nhạc xưa tại phòng trà Không Tên từ mồng 1 đến mồng 10 tết khi mà hai đêm mini show Thương hoài ngàn năm rất thành công. Chính sự yêu mến của đông đảo lớp khán giả trung niên, khán giả bình dân đối với dòng nhạc trữ tình, tiền chiến đã gián tiếp giúp ca khúc xưa sống lại!
Hiện một số phòng trà đang có khuynh hướng remix lại các bản nhạc vàng qua phần hòa âm phối khí nhằm đẩy tiết tấu nhanh hơn cho mới lạ, hấp dẫn lớp khán giả trẻ như phòng trà Không Tên, M&Tôi, phòng trà Văn nghệ, Tình ca...
Dự báo năm 2008 sẽ mở đầu cho thời kỳ phục hưng của dòng nhạc xưa mà hầu hết được sáng tác trước năm 1975. Có khá đông ca sĩ thành danh nhờ dòng nhạc này như Elvis Phương, Thái Châu, Hương Lan, Tuấn Ngọc, Lan Ngọc, Khánh Hà, Sơn Tuyền, Giao Linh, Phi Nhung. Sau này có thể kể thêm Đàm Vĩnh Hưng, Đan Trường, Cẩm Ly, Quang Dũng, Xuân Phú, Mỹ Hạnh, Ngọc Sơn, Đức Tuấn...
Bên cạnh đó, dòng nhạc mang âm hưởng dân ca vẫn có sức sống âm ỉ, bền bỉ mặc dù ở mỗi giai đoạn thăng trầm, biến động của showbiz Việt có ít nhiều tác động, nhu cầu thưởng thức của khán giả có thay đổi và phân định. Tuy nhiên các ca khúc mang âm hưởng dân ca vẫn gần như bất diệt, có chỗ đứng vững chãi trong lòng một bộ phận công chúng.
Nhiều giọng ca sống được với nghề nhờ thể loại nhạc này như NSƯT Ái Xuân, Khánh Duy, nhóm hát Phù sa, Cẩm Ly, Quốc Đại, Đan Trường, Chế Thanh, Tô Thanh Phương, Đông Đào, Thuỳ Trang, Ngọc Thái, Vân Khánh, Tùng Dương, Ngọc Khuê, nhóm Mặt trời mới...
Ngay cả một số ngôi sao nhạc trẻ cũng đã nhận ra thế mạnh của dòng nhạc dân ca nên đã từng đánh bóng mình bằng ca khúc mang âm hưởng dân tộc và phần lớn đều khá thành công như Đan Trường, Quang Linh, Cẩm Ly, Tuấn Cảnh, Thanh Thảo... Riêng Đan Trường được xét chọn là ca sĩ hát nhạc âm hưởng dân ca hay nhất năm 2007 - Giải Mai vàng báo Người lao động.
Nhạc xưa: Tranh tối tranh sáng
Cần phân định rõ dòng nhạc xưa trước năm 1975 với thể loại nhạc viết theo xu hướng "bình dân hóa" gần đây, một sự khác biệt rất khó nhận ra. Hầu hết các ca khúc boléro xưa thì lời thơ, ca từ, giai điệu mượt mà, lãng mạn, tạo nhiều cảm xúc cho khán giả. Ngay cả "nhạc Gò Công" chế tác sau năm 1975 cũng rất dễ nghe, chẳng hạn: Gạo trắng trăng thanh, Khúc ca ngày mùa, Xóm đêm, Chuyến đi về sáng, Ai ra xứ Huế, Nửa đêm ngoài phố, Lối về xóm nhỏ, Tàu đêm năm cũ, Thương về miền Trung, Nỗi buồn Hoa phượng, Chuyện hẹn hò...
Tác giả của nó được biết đến như những ông hoàng boléro như Mạnh Phát, Lam Phương, Mạc Phong Linh, Trúc Phương, Trần Thiện Thanh, Châu Kỳ, Minh Kỳ, Hoàng Thị Thơ, Thanh Sơn, Nguyễn Hữu Thiết, Y Vân, Vinh Sử, Đình Văn. Phong cách của họ khác xa với lối viết thực dụng, nghèo nàn cảm xúc, uỷ mị, thiếu kiến thức văn học ở một vài nhạc sĩ viết loại "nhạc hát liền".
Có rất nhiều ca khúc trẻ đang bị "bình dân hóa" như Không yêu thà rằng em nói một câu, Bạn tôi em cũng không chừa, Đừng đánh anh đau, Làm sao để tốt cho cả hai, Người đùa vui sẽ gặp tình đùa vui... Trong số đó nổi lên "ông vua" viết nhạc thị trường Duy Mạnh với hàng loạt ca khúc đấy chất... hình sự như Kiếp đỏ đen, Kiếp đạo tặc, Kiếp bán độ, Lời sám hối của kẻ hấp hối... mang khuynh hướng chia tay, xa cách, hối cải về sự lầm lỡ, tan vỡ, tình phụ.
Nhìn chung, các dòng nhạc Âu, Mỹ như rock, hip-hop, rap, R&B... không còn thâm nhập vào "thể tạng" nhạc Việt. Năm 2008 và những năm tiếp theo được dự báo sẽ là sự hồi sinh của dòng nhạc xưa, nhưng có lẽ cần thêm thời gian nhiều hơn để đông đảo công chúng bình dân làm quen với các tình khúc boléro, boston trước năm 1975 dần đổi thay nếp cũ: thích loại nhạc trẻ biến tướng, vay mượn, lai căng.
