Mục tiêu năm 2010, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hoá và doanh thu dịch vụ thương mại trên địa bàn tỉnh đạt 2.080 triệu USD, tăng 9% so với năm 2009.
Theo tính toán của Sở Công Thương, hoạt động xuất khẩu trên địa bàn năm nay có bước tăng trưởng tốt, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa ước đạt 2.219 triệu USD, tăng 10,5 so với năm 2009. Các sản phẩm xuất khẩu chủ yếu tăng so với năm ngoái là tùng hương, dầu thực vật, dăm gỗ, giày xuất khẩu...
Cán bộ hải quan kiểm tra hàng tại cửa khẩu Ka Long (Móng Cái).
Năm 2010, các doanh nghiệp làm công tác xuất khẩu cũng gặp thuận lợi hơn do nền kinh tế thế giới có bước phục hồi và sự chênh lệch tỷ giá giữa Việt Nam đồng và nhân dân tệ, Việt Nam đồng và một số ngoại tệ khác cũng tạo cho hàng hóa của Việt Nam có sức cạnh tranh hơn trên thị trường thế giới. Nhìn vào kết quả xuất khẩu hàng hoá năm nay cho thấy cơ cấu các mặt hàng xuất khẩu vẫn chưa cân đối. Trong đó, xuất khẩu hàng hóa của khối kinh tế Trung ương vẫn chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu hàng xuất khẩu với kết quả đạt 1.641 triệu USD, khối kinh tế địa phương mới đạt 271,8 triệu USD và khối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đạt 215,6 triệu USD. Để đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu, tỉnh đã chỉ đạo các ngành tìm hiểu, phân tích để sớm tìm ra giải pháp đẩy mạnh xuất khẩu, khai thác tối đa lợi thế của địa phương. Bên cạnh đó, các ngành cũng đẩy mạnh công tác cải cách thủ tục hành chính ở tất cả các khâu như: Hải quan tỉnh bổ sung trang thiết bị hiện đại như máy soi hàng hoá, cân điện tử, màn hình điện tử, ki-ốt điện tử tạo điều kiện thuận lợi cho khách hàng tiếp nhận, tra cứu thông tin và triển khai đồng bộ các biện pháp cải cách hành chính, tiện lợi hoá, công khai, minh bạch trong lĩnh vực hải quan; ngành Công Thương đã định hướng cho doanh nghiệp thông qua việc mở rộng các quan hệ đối ngoại với các thị trường có tiềm năng, tránh tình trạng phụ thuộc quá nhiều vào thị trường Trung Quốc như hiện nay. Các cơ quan chức năng tiếp tục phối hợp chặt chẽ hơn, thực hiện tốt việc tham mưu cho UBND tỉnh về cơ chế, chính sách thúc đẩy hoạt động xuất khẩu. Tránh tình trạng phụ thuộc quá nhiều vào doanh thu ngoại tệ từ xuất khẩu than và tập trung đẩy mạnh xuất khẩu các sản phẩm lợi thế của tỉnh như dầu ăn, vật liệu xây dựng, chế biến cao su... Để phát huy tối đa lợi thế biên giới, tỉnh đã nhiều lần làm việc với Bộ Công Thương để đưa ra các biện pháp tháo gỡ khó khăn về cơ chế chính sách nhằm tạo thuận lợi tối đa cho các doanh nghiệp tham gia hoạt động xuất khẩu. Các cơ quan quản lý Nhà nước cũng hướng dẫn các doanh nghiệp thực hiện đúng các quy định, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Bên cạnh sự hỗ trợ của tỉnh, các doanh nghiệp cũng đã chủ động kìm kiếm nguồn hàng nội địa song song với việc quảng bá, xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, công tác quản lý cũng như các hoạt động thương mại trên địa bàn tỉnh còn một số tồn tại cần được khắc phục sớm. Hoạt động xuất nhập khẩu tuy phát triển nhưng thiếu tính ổn định, tốc độ tăng trưởng của một số mặt hàng xuất khẩu chưa bền vững. Việc nước ta hội nhập sâu WTO đã mở ra cơ hội lớn cho hoạt động xuất khẩu hàng hoá của các doanh nghiệp. Theo cam kết, nhiều mặt hàng đã được bãi bỏ hạn ngạch, cắt giảm thuế mạnh từ 60%, 40% xuống còn 20% và một số mặt hàng có thuế suất bằng 0%. Nhưng hiện nay, các doanh nghiệp Việt Nam nói chung và doanh nghiệp Quảng Ninh nói riêng vẫn chưa tận dụng được cơ hội trong cắt giảm thuế quan và phi thuế quan để xuất khẩu các mặt hàng lợi thế trong khi đó chúng ta lại vấp phải các hàng rào phi thuế quan như các tiêu chuẩn về chất lượng hàng hoá, vệ sinh an toàn thực phẩm theo các chuẩn mực quốc tế dẫn đến tình trạng sụt giảm về số lượng hàng hoá xuất khẩu đặc biệt là nông sản và hải sản tươi sống.
Trao đổi với chúng tôi về vấn đề này, đồng chí Nguyễn Thị Liễu, Phó Giám đốc Sở Công Thương cho biết: Để xuất khẩu tăng trưởng ổn định thì phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Bên cạnh sự nỗ lực tự thân thì các doanh nghiệp cũng rất cần được Nhà nước tạo điều kiện bằng các cơ chế chính sách để các doanh nghiệp đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng hàng hóa và tăng tính cạnh tranh của sản phẩm trên thương trường thì chúng ta cũng cần nâng cao hiệu quả hoạt động của các Khu kinh tế cửa khẩu, đẩy mạnh các chương xúc tiến thương mại ngay trên thị trường nội tỉnh thông qua các hội chợ, triển lãm nhằm quảng bá cho các doanh nghiệp, các sản phẩm địa phương có chất lượng tốt, giá cả hợp lý. Qua đó khuyến khích các doanh nghiệp chú trọng đến chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu cho doanh nghiệp và cho từng sản phẩm xuất khẩu, từng bước đáp ứng yêu cầu kỹ thuật của hàng hóa xuất khẩu vào các thị trường khó tính.
