Nan giải hậu sự cố Khe Rè

Hơn một tháng kể từ ngày xảy ra sự cố vỡ đập Khe Rè (phường Cửa Ông, TX Cẩm Phả, Quảng Ninh), nhưng hậu quả của nó để lại vẫn rất nặng nề. Con đập vỡ khiến 6 hộ dân mất nhà, hàng trăm hộ ngập lụt, hệ thống thoát nước của phường bị tê liệt, ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống của người dân…

Ngày kinh hoàng

k
 Mương thoát nước ra biển của phường Cửa Ông ngập đầy đất, đá (ảnh chụp ngày 31-8-2006)
Ngày 31-7 là một ngày kinh hoàng đối với gia đình ông Lê Văn Tiêu (tổ 15, khu 2, phường Cửa Ông). Đã một tháng tròn kể từ ngày đó nhưng ông vẫn run giọng khi kể lại: “Khi đó vào khoảng 11 giờ rưỡi, cả nhà tôi đang ngồi trong nhà thì nghe tiếng hô “Vỡ đập rồi! Vỡ đập rồi!” Tôi ngoảnh ra thì thấy nước đang ào ra từ đập chắn bãi thải của Công ty Than Cọc Sáu. Không kịp suy nghĩ , tôi vội hô vợ con chạy. Lên đến chỗ cao nhìn xuống thì thấy cột nước cao đến 6 - 7 m đổ ập xuống, đi đến đâu kéo sập nhà cửa đến đấy. Chỉ một thoáng,toàn bộ 6 ngôi nhàquanh đó bị chìm trong nước và đất, đá. Giờnghĩ lại tôi vẫn thấy sợ, cả một cột nước lừng lững như sóng thần, nếu không chạy nhanh... Cũng còn may, nếu đập bị vỡ vào ban đêm thì chắc không ai kịp chạy”.

May mắn là không xảy ra thiệt hại về người, nhưng 6 gia đình sống gần chân đập đã mất trắng toàn bộ nhà cửa, ruộng vườn sau sự cố. Ba người trong gia đình ông Tiêu chỉ kịp chạy thoát thân với bộ quần áo trên người. Còn lại toàn bộ tài sản có giá trị như nhà cửa, xe máy, đồ dùng… bị vùi lấp dưới hàng trăm m3 đất, đá. Kể lại, ông Tiêu vẫn thẫn thờ vì tiếc của: “Cơ nghiệp cả một đời của vợ chồng tôi chỉ còn lại có 200.000đ, ba bộ quần áo đang mặc và 6 - 7 con gà bay lên được chỗ cao…”. Cũng giống như gia đình ông Tiêu, 2 hộ gần đó cũng bị vùi lấp toàn bộ nhà, cửa; 3 hộ ở chỗ cao hơn thì còn nhìn thấy nóc nhà và 1 hộ ngập toàn bộ tầng một. Chỉ vài tiếng đồng hồ sau khi vỡ đập, cái xóm nhỏ của ông Tiêu với những ngôi nhà cao 4 - 5 m, những giàn mướp, những mảnh vườn… không còn dấu tích, thay vào đó là bãi đất, đá rộng hàng trăm m2. Con suối Khe Rè bình thường chỉ rộng chừng 3 m, hiền hoà chảy qua xóm đã trở nên hung dữ sau một trận mưa kéo dài, cuốn theohàng ngàn m3 đất đá từ bãi thải của Công ty Than Cọc Sáu tràn xuống hạ nguồn, vùi lấp gần như toàn bộ hệ thống cống, rãnh của phường Cửa Ông. Nước không thoát được đã gây ngập úng nhiều tổ dân của khu II, khu III, khu IV, khiến cho hơn 100 hộ dân bị ngập. Trong đó, hàng chục hộ dân ở tổ 18, khu IIphải đi lại bằng thuyền mủng.

Đến nay, đã hơn một tháng sau khi xảy ra sự cố, nhưng những dấu tích của ngày kinh hoàng đó vẫn còn gần như nguyên vẹn. Xóm nhỏ dưới chân đập chỉ còn là một bãi thải mênh mông. Đường vào tổ 15, khu II bình thường cao hơn 3m so với mặt suối Khe Rèbị phá hỏng, nhiều đoạn bằng ngang mặt suối. Lòng suối tràn đầy đất, đá rộng đến 20-30m, dòng chảy của con suối cũng bị thay đổi. Hệ thống cống rãnh của phường Cửa Ông bị vùi lấp. Đặc biệt, cống 9 cửa, nơi thoát nước ra biển của phườngngập đầy đất đá. Hàng chục hộ dân ở tổ 15, 17, 18 (khu II), tổ 13, 19 (khu III) vẫn phải sống trong cảnh ngập lụt.

Những hậu quả chưa thể giải quyết

Sau một tháng kể từ khi đập Khe Rè vỡ, gia đình ông Nguyễn Đức Tiến (tổ 18, khu II, phường Cửa Ông) vẫn phải chịu cảnh ngập lụt

 Sau một tháng kể từ khi đập Khe Rè vỡ, gia đình ông Nguyễn Đức Tiến (tổ 18, khu II, phường Cửa Ông) vẫn phải chịu cảnh ngập lụt

Sau sự cố vỡ đập Khe Rè, các cấp chính quyền và Công ty Than Cọc Sáu đãnhanh chóng tìm cách khắc phục hậu quả, ổn định cuộc sống cho người dân. 4/6 hộ bị mất toàn bộ nhà cửa được đưa vào ở tạm trong Trường Tiểu học Trần Quốc Toản (2 hộ còn lại ở nhờ nhà người thân). Công tyđã hỗ trợ cho 6 hộ này và 1 hộ bị ngập tầng một 3 triệu đồng/hộ, hỗ trợ cho 88 hộ khác bị ảnh hưởng1 triệu đồng/hộ. UB MTTQ thị xã Cẩm Phảhỗ trợ cho 40 hộ, mỗi hộ 1 triệu đồng,Hội Chữ thập đỏ phường Cửa Ông hỗ trợ 3 hộ mỗi hộ 500.000 đồng. Vậy là ngay sau sự cố ngày 31-7, 138 hộ bị thiệt hại nặng đã được hỗ trợ để ổn định cuộc sống. UBND phường Cửa Ông cũng huy động phương tiện và nhân lực khơi thông dòng chảy, nâng cấp đường vào tổ 18, khu II. Tuy nhiên, tất cả những hoạt động trên chỉ có thể khắc phục phần nào hậu quả của sự cố vỡ đập Khe Rè, còn rất nhiều hậu quả khác vẫn chưa được giải quyết.

Sau hơn một tháng ở nhờTrường Tiểu học Trần Quốc Toản, các hộ bị mất nhà sau sự cố vỡ đập đã phải chuyển đi, trả lại trường cho các em học sinh trước ngày khai giảng. Công ty Than Cọc Sáu hỗ trợ kinh phí di dời, kinh phí thuê nhà và kinh phí ổn định cuộc sống cho các hộ theo Quyết định số 1122 của UBND tỉnh. Trước mắt, các hộ sẽ tự thuê nhà ở và ổn định cuộc sống, còn lâu dài sẽ được đền bù tài sản và bố trí về nơi ở mới tại khu tái định cư tuyến tránh Cửa Ông. Tuy nhiên, hiện nay cuộc sống của các hộ này hết sức khó khăn dotài sản không còn,mọi vật dụng thiết yếu phục vụ cuộc sốngphải sắm mới hoặc đi mượn. Tính trung bình, đến nay mỗi người được hỗ trợ khoảng 3 triệu đồng,không biết sẽ giúp họ cầm cự được bao lâu. Ngay cả khi được bố trí vào ở khu tái định cư thì tương lai của 21 con người này cũng rất mịt mờ, do nhiều người sống nhờ vào trồng trọt và chăn nuôi là chính.

k

 Khu dân cư sát đập Khe Rè giờ trở thành một bãi đất đá.

Đấy là tình cảnh của những hộ mất trắng nhà cửa sau sự cố vỡ đập Khe Rè, còn những hộ chịu ảnh hưởng nhẹ hơn cũng bị hư hỏng đồ đạc, đi lại khó khăn, sinh hoạt xáo trộn. Như gia đình ông Nguyễn Văn Tiến (tổ 18, khu II) nhà bị ngập hơn một tháng do nước không rút đi được. Khi chúng tôi đến, nước vẫn còn ngập đến đầu gối. Ông bảo: “Nhà ngâm nước đã một tháng, tôi không dám ở nữa, mà phải dỡ ra, đổ đất vào trong,tườngmục hết, chẳng biết đổ khi nào”.Hiện nay, UBND phường Cửa Ông đang tiếp tục đề nghị hỗ trợ thêm cho 44 hộ bị ảnh hưởng sau sự cố vỡ đập. Ông Phạm Thành Trung, Phó Chủ tịch UBND phường Cửa Ông cho biết: “Hậu quả do vỡ đập Khe Rè gây ra cho phường Cửa Ông là rất lớn. Đến bây giờ, các hộ bị ảnh hưởng nhẹ mới ổn định lại cuộc sống, còn những hộ bị thiệt hại nặng đang rất khó khăn. Hệ thống cống thoát nước của phường bị hư hại nặng. Để khắc phục hậu quả này phải cần hàng chục tỷ đồng và điều đó nằm ngoài khả năng của phường. Chúng tôi chỉ có thể huy động phương tiện để nạo vét cống, khơi thông dòng chảy, đổ đất nâng nền đường ở các khu dân cư… Còn sửa chữa, nâng cấp hệ thống cốngphải chờ kinh phí của thị xã, của tỉnh...”.

Mặc dù có nhiều cố gắng, nhưng những nỗ lực của phường Cửa Ông chưa thể giải quyết hết được những hậu quả do vỡ đập Khe Rè gây ra. Tính đến nay, phường đã huy động hàng trăm chuyến xe nạo vét hệ thống cống. Tuy nhiên,chỉ như “muối bỏ bể”, bởisau hơn một tháng, đất cát vẫn lấp đầy các cống, mương thoát nước. Nước mưa, nước thải không có chỗ thoát, dồn ứ vào các khu dân cư, gây ô nhiễm môi trường, ô nhiễm nguồn nước. Nếu tình trạng này vẫn cứ tiếp diễn, dịch bệnh rất dễ xảy ra. Người dân nơi đây rất mong các cấp, các ngành, các đơn vị có liên quan nhanh chóng giải quyết những hậu quả do vỡ đập Khe Rè gây ra để họ ổn định cuộc sống, yên tâm làm ăn. 

Cùng chuyên mục