Ngày 4/12, kỳ họp thứ 12 HĐND TP.HCM khóa VII đã chính thức khai mạc. Sau khi UBND TP báo cáo tình hình KT-XH và các Ban của HĐND TP báo cáo thẩm tra, các đại biểu (ĐB) sôi nổi thảo luận ở tổ về các vấn đề người dân quan tâm.
GDP tăng nhưng chất lượng cuộc sống giảm?
Tổng sản phẩm nội địa (GDP) TP HCM năm nay ước tăng 12,6%, cao nhất trong một thập niên. Thu nhập bình quân đầu người khoảng 2.180 USD, nhiều nhất so với cả nước (chỉ hơn 900 USD một người). Song, theo đánh giá của ĐB HĐND, chất lượng cuộc sống người dân lại đang đi xuống.
“Dường như chúng ta phải trả cái giá quá cao cho tốc độ phát triển nhanh!” - ĐB Đặng Văn Khoa bức xúc. Chủ tịch UBMTTQ TPHCM Trần Thành Long còn minh họa thêm nỗi bức xúc lo lắng của dân bằng hình ảnh “giá cả càng leo thang, nước ngập càng lai láng”.
Rồi ông cũng làm cho nhiều ĐB phải suy nghĩ khi dẫn chứng: “Nhiều năm liền người dân ở các quận 12, Thủ Đức, huyện Hóc Môn … phải chịu cảnh ngập nước khi triều cường để chờ đợi tuyến đê bao dọc sông Sài Gòn, nhưng qua mấy đời lãnh đạo TP mà bóng dáng con đê vẫn… mờ nhạt!”. Đến nay, TPHCM còn 8/14 khu công nghiệp, 2/3 chợ đầu mối, 35/105 bệnh viện - trung tâm y tế chưa có hệ thống nước thải y tế, trong đó có cả Bệnh viện Chợ Rẫy, Viện Pasteur, Bệnh viện Răng-Hàm-Mặt.
Sự ô nhiễm sông Sài Gòn có nguy cơ ảnh hưởng đến Nhà máy nước Tân Hiệp được ĐB Nguyễn Đăng Nghĩa cảnh báo. Ông nói: “Nước đầu nguồn bị ô nhiễm gấp 3 lần so với năm trước, không chỉ có các nhà máy ở TP mà còn có cả nhà máy ở các khu chế xuất của tỉnh bạn xả nước thải chưa xử lý ra sông”.
Cùng có chung bức xúc, ĐB Lê Như Ái nói: Toàn TP hiện có 141/1.402 cơ sở sản xuất (tỷ lệ 10%) gây ô nhiễm chưa chịu di dời mặc dù TP đã 3 lần gia hạn.
“Nếu cứ để tình trạng vô kỷ luật trong giao thông như hiện nay thì có dành 20% quỹ đất cho giao thông (TP hiện chỉ có gần 2% đất cho giao thông) cũng vẫn bị kẹt như thường” – ông Thọ bức xúc.
Đề nghị của Phó chủ tịch UBND Nguyễn Thành Tài đối với HĐND là duyệt chỉ tiêu GDP năm tới cho phù hợp đã nổ ra cuộc tranh luận về việc quyết định GDP 13% hay 13,5% như yêu cầu của Thủ tướng. Đại biểu Võ Văn Sen cho rằng, trước khi hỏi HĐND, UBND cần giải trình rõ cơ sở nào để chọn tỷ lệ 13%, lập luận nào để phấn đấu theo chỉ tiêu 13,5%.
Theo các ĐB, năm 2007, tốc độ tăng trưởng là 12,6%, nếu GDP tăng lên 13,4% - 14% thì lúc đó, không hiểu ô nhiễm môi trường, chất lượng cuộc sống còn xuống cấp đến đâu.
Đại biểu Bùi Minh Trí nêu khuyến cáo của Ngân hàng Thế giới hồi cuối tháng 11. Theo đó, nghiên cứu tình hình phát triển Việt Nam, Ngân hàng Thế giới đã đề nghị Việt Nam giảm chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế để tập trung nâng cao chất lượng đời sống người dân. Ông Trí nói: "Khuyến cáo này rất đáng tham khảo trong tình hình có nhiều vấn đề xã hội, đời sống nổi cộm như hiện nay".
Vốn đầu tư hay vốn đầu cơ (?!)
Ông Hòa dự báo: “Trước đây, chúng ta tìm dự án để có vốn đầu tư thì nay vốn đã có, chúng ta cần lựa chọn những dự án có giá trị gia tăng nhất!”. Song băn khoăn của nhiều ĐB chính là bộ máy nào, nguồn nhân lực ra sao để tiếp nhận và sử dụng hiệu quả vốn đầu tư vào các công trình thiết yếu.
Bởi nếu không, ông Hòa tiếp lời: “Vốn đầu tư trở thành vốn đầu cơ - một hệ quả tất yếu!”. Hiện nay, TP mới sử dụng gần 3% vốn đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật đã “thấy quá tải và nảy sinh nhiều bất cập” thì từ nay đến 2010, TP sử dụng 98% số vốn (khoảng 8 - 10 tỷ USD) thì tình hình quản lý, sử dụng vốn ra sao cho hiệu quả, không thất thoát là bài toán chưa có lời giải thỏa đáng.
Trước việc tăng giá cao và nhanh, ĐB Phạm Hoàng Hà lên tiếng: Giá cả các mặt hàng tiêu dùng đang tăng chóng mặt, khó kiềm lắm! Đối với TP dịp Tết hàng không thiếu, nhưng giá sẽ không đứng một chỗ. Quan trọng hơn theo ông Hà là sau Tết chưa biết thế nào, nếu không tính đến phương án nhập khẩu thịt heo, thịt bò thì nguy cơ thiếu rất cao. Bởi vì dịch heo tai xanh, lũ lụt ở miền Trung nên nhiều nơi đã về TP mua thịt heo.
Đứng ở vị trí Giám đốc Sở Thương mại TP, ông Hà đề nghị: Để bình ổn thị trường, cần phải nhập khẩu một số mặt hàng tiêu dùng thiết yếu, trong một thời gian nhất định. Nếu không ở TP mà thiếu hàng hóa thì sẽ gây ra bất ổn rất nguy hiểm.
Dự án chậm: Chẳng ai bị kỷ luật (!?)
“Năm 2006 và 2007, TP đều lấy chủ đề là năm cải cách hành chính (CCHC). Năm 2008, TP lại chuyển sang chủ đề “Xây dựng nếp sống văn minh đô thị”. Tôi cho rằng phải có sơ kết, đánh giá thật chi tiết những mặt yếu kém còn tồn tại qua 2 năm CCHC. Đơn cử trong lĩnh vực xây dựng cơ bản, hầu hết các dự án khi triển khai đều rề rà. Hiếm hoi lắm mới có một dự án lớn thực hiện đúng tiến độ. Công trình dự án chậm nhưng chưa thấy ai bị xử lý kỷ luật!”.
ĐB Nguyễn Việt Dũng dẫn chứng: Về cấp phép đầu tư, cả nước hiện có khoảng 30 tỉnh thành cấp trong vòng 5 - 6 ngày, 10 tỉnh cấp trong 3 - 4 ngày, chỉ có Hà Nội và TPHCM vẫn còn phải giải quyết 10 - 15 ngày. Như vậy là chúng ta CCHC quá chậm. 2 năm TP lấy mục tiêu CCHC làm trọng tâm nhưng vẫn còn rất nhiều điều chưa làm được. Khi chuyển sang chủ đề mới, tôi lo CCHC sẽ bị xao lãng.
“Tháng 3 là tháng An toàn vệ sinh lao động và phòng chống cháy nổ, tháng 9 là tháng An toàn giao thông… Chúng ta vẫn hay đặt ra những cao điểm phong trào nhưng kết quả thực hiện thì chưa được đánh giá đúng mức. Đừng để người dân lờn với những câu khẩu hiệu, lờn với chủ đề năm!” - ĐB Phùng Công Dũng đề nghị.