Con đường lên phố Nhà Thờ (khu 3, phường Bạch Đằng, TP Hạ Long) thật quanh co, khúc khuỷu. Gọi là phố Nhà Thờ vì ở đây có nhà thờ được xây dựng từ thời Pháp thuộc và là phố cổ nhất của TP Hạ Long hiện nay. Phố Nhà Thờ nổi tiếng không chỉ vì cổ nhất mà nó còn nổi tiếng vì có nghề làm bún và đậu phụ.
Bún, đậu phụ là loại thực phẩm phổ biến hiện nay vừa như là hàng quà cũng có thể là thức ăn chính. Có thể nói nghề làm bún, đậu này như là duyên nợ của những người sống nơi đây, từ đời này đến đời khác. Họ yêu nghề, say nghề và muốn lưu giữ, bảo tồn lại những nét văn hoá, những món ăn truyền thống đơn giản, dễ làm. Bún ở phố nhà thờ nổi tiếng vì có mùi vị đặc trưng riêng của nó, khi ăn bún không chua mà thơm mùi bột, không bở cũng không dai quá lại có màu trắng tinh, với gia vị dù cao sang như nước thịt bò, giò heo với hành sả hay chỉ là nước mắm chanh tỏi ớt đều rất ngon và đậm đà với hương vị quê hương. Đậu phụ ở đây ngon là do kỹ thuật chế biến, cách pha chế làm sao cho đậu mềm nhưng vẫn có độ gắn kết. Ngon nhất ở đây là đậu của gia đình ông Đinh Viết Vượng, ở khu 3. Ông Vượng tâm sự: “Tôi làm nghề chế biến đậu phụ đã 31 năm nay, mỗi ngày tôi làm 10 kg đỗ, được 15 kg đậu, những nơi khác họ có thể lấy được 18 kg, nếu lấy nhiều, như vậy thì chất lượng đậu không ngon, đậu kém, không còn độ ngậy béo”.
Có tận mắt chứng kiến mới thấy quy trình làm bún, đậu khá cầu kỳ, công phu và rất vất vả, mất nhiều nhân công. Vất vả là thế nhưng chưa bao giờ người dân ở đây có ý định bỏ nghề truyền thống của mình. Chị Đặng Thị Hoà (khu 3, phường Bạch Đằng) cho biết: Bây giờ nghề làm bún, đậu đỡ vất vả hơn trước nhiều lắm, vì đã có máy xay bột, đánh bột, ép bột. Máy móc hiện đại đã làm thay, đỡ sức lao động của con người, chúng tôi không còn phải oằn lưng ‘’xay cối đá giã cối đập’’, hí hoáy nhào nặn, vặn từng túm bột như ngày xưa. Sản phẩm làm ra nhanh hơn, nhiều hơn, đẹp hơn, có lẽ đây sẽ là cơ hội để làng nghề phát triển hơn nữa. Nhưng nghề nào cũng có cái riêng, cái đặc biệt của nghề đó, với nghề làm bún, làm đậu thì không thể thiếu đi bàn tay tinh tế với những kinh nghiệm truyền đời đúc kết. Bên cạnh đó vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm khi làm đậu, bún được bà con nơi đây triệt để chấp hành. “Chủ yếu là ý thức tự giác, lương tâm của mình! Mình làm sạch sẽ, đảm bảo vệ sinh thì mới giữ được hương vị đặc trưng của nó, người ta ăn một lần sẽ nhớ. Nếu làm ăn cẩu thả, ham lời mà bất chấp tất cả thì không giữ được khách đâu’’ - chị Đặng Thị Hoà đã bộc bạch với chúng tôi như vậy.
Những năm gần đây nghề làm bún, đậu của phố Nhà Thờ ngày càng phát triển mạnh. Bún, đậu không chỉ cung cấp cho chợ Hạ Long, mà còn có mặt ở các cửa hàng ăn uống và vươn ra các khu chợ nhỏ lẻ. Được biết UBND phường Bạch Đằng đã có hướng giúp đỡ để trong tương lai gần nghề này sẽ được nhân rộng hơn, phấn đấu đưa thương hiệu ‘’Bún phố Nhà Thờ’’,’’Đậu phố Nhà Thờ” ngày càng vươn xa hơn nữa. Ông Ngô Hữu Nam, Khu trưởng Khu 3, tự hào nói: “Khu 3 chúng tôi hiện có hơn 300 hộ dân, trong đó có hàng chục hộ làm bún, đậu, bánh tráng, bánh đa... Dù ở đâu những người con của phố Nhà Thờ cũng luôn biết bảo ban nhau giữ gìn và tạo ra sản phẩm truyền thống của làng nghề ngày càng chất lượng, phong phú và uy tín hơn trên thị trường.
