Khí N₂O hay còn gọi là "khí cười" có tác hại nghiêm trọng đến sức khỏe con người và nằm trong danh mục các mặt hàng bị cấm tại nước ta. Tuy nhiên, thời gian qua, các đối tượng buôn lậu vẫn bất chấp những quy định của pháp luật, dùng nhiều thủ đoạn tinh vi nhằm biến vùng biên giới thành điểm trung chuyển "khí cười" vào nội địa. Trước tình hình đó, BĐBP tỉnh đã triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng, kiên quyết ngăn chặn các đường dây tội phạm ngay từ cửa ngõ biên giới.
Đêm trên vùng biển Đông Bắc, ẩn sau sự tấp nập phương tiện của ngư dân khai thác thủy sản là những hoạt động ngầm của các hành vi vận chuyển hàng hóa, XNC trái phép. Sau nhiều tháng mật phục, vừa qua cán bộ, chiến sĩ BĐBP tỉnh đã lập chiến công vang dội.
Cụ thể, cán bộ chiến sĩ Phòng Nghiệp vụ, Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh đã chủ trì phối hợp với Hải đội Biên phòng 2 và Đồn Biên phòng Cửa khẩu cảng Cẩm Phả bắt giữ 1 đối tượng đang vận chuyển trái phép 1.364 bình "khí cười" từ biên giới biển vào vùng biển xã Đông Ngũ.
Đánh giá về tính chất phức tạp của vụ án, Thiếu tá Phạm Văn Giang, Đội trưởng Đội Trinh sát, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cẩm Phả, cho biết: Đối tượng là người bản địa, thông thạo địa bàn, tổ chức vận chuyển tinh vi và phân chia thành nhiều giai đoạn, nhằm trốn tránh sự phát hiện của lực lượng chức năng.
Hiện cơ quan chức năng đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can để tiếp tục điều tra làm rõ. Tuy nhiên, với khoảng 250km chiều dài bờ biển, địa hình phức tạp, nhiều luồng, lạch và bến bãi tự nhiên, cuộc chiến ngăn chặn loại mặt hàng này từ bên kia biên giới lọt sâu vào nội địa vẫn vô cùng cam go.
Bám sát chỉ đạo của Bộ Tư lệnh BĐBP, Tỉnh ủy và UBND tỉnh, Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh đã chỉ đạo các đơn vị tuyến biển chủ động triển khai đồng bộ nhiều biện pháp nghiệp vụ. Đặc biệt, trong điều kiện địa bàn rộng lớn, giải pháp căn cơ chính là dựa vào sức mạnh từ nhân dân.
Trung tá Nguyễn Văn Biên, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cẩm Phả, chia sẻ: Đơn vị tích cực tranh thủ tuyên truyền, vận động người dân và các chủ bến bãi, để tăng cường hệ thống "tai mắt" cho lực lượng biên phòng.
Cùng với việc phát huy hiệu quả thế trận biên phòng toàn dân, theo Trung tá Nguyễn Văn Hiệu, Hải đội trưởng Hải đội 2, đơn vị sẽ liên tục tuần tra khép kín địa bàn, mật phục tại những vị trí xung yếu. Đồng thời phối hợp cùng các lực lượng chức năng trên biển kiểm tra các thông tin được nhân dân cung cấp, từ đó báo cáo Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh xác lập chuyên án, kế hoạch nghiệp vụ đấu tranh, ngăn chặn.
Trên tuyến bộ, xác định rõ hoạt động buôn bán, vận chuyển "khí cười" trái phép qua biên giới luôn có sự cấu kết chặt chẽ giữa các đối tượng nội ngoại biên; vận chuyển nhỏ lẻ qua biên rồi tập kết chuyển sâu vào nội địa, Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh đã chủ động xác lập các chuyên án đấu tranh, triệt phá tận gốc những đường dây buôn bán, vận chuyển trái phép "khí cười".
Đơn vị tập trung làm tốt công tác điều tra cơ bản, làm rõ các đối tượng, đường dây, từ đó xác lập chuyên án và phối hợp hiệu quả với các lực lượng nghiệp vụ, đặc biệt là Công an tỉnh để triệt phá tận gốc các đường dây buôn bán trái phép "khí cười" ngay khi mới manh nha.
Từ tháng 11/2024 đến nay, BĐBP tỉnh đã phát hiện, bắt giữ tới 51 vụ/79 đối tượng buôn bán, vận chuyển trái phép "khí cười". Dẫu vậy, số lượng xử lý hình sự mới dừng lại ở mức khiêm tốn (3 vụ/13 đối tượng).
Thượng tá Hoàng Nhật Tam, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Hoành Mô, phân tích: Các đối tượng ngoại biên cấu kết rất chặt chẽ với đối tượng nội địa, để xé nhỏ lượng "khí cười" thành các kiện, bao hàng nhỏ, thuê cư dân biên giới vận chuyển rải rác rồi mới tập kết. Do nắm rõ các quy định hiện hành, khi bị bắt giữ, số lượng tang vật thường không đủ định lượng để cấu thành tội danh khởi tố vụ án hình sự.
Trước những tác hại và hệ lụy từ việc sử dụng trái phép "khí cười" với cộng đồng, tại kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Chính phủ đã đề xuất quy định cấm kinh doanh "khí cười" trừ phục vụ y tế, công nghệ thực phẩm và nghiên cứu khoa học; đồng thời bổ sung hành vi sản xuất, kinh doanh "khí cười" vào tội danh của Bộ luật Hình sự. Đây là bước đi được kỳ vọng tạo ra cơ sở pháp lý vững chắc, tiếp thêm công cụ sắc bén để BĐBP và các lực lượng chức năng đấu tranh triệt để, bảo vệ vững chắc ANTT nơi cửa ngõ biên cương.