Mở đầu phần thảo luận bằng hình ảnh túi đồ ăn lép kẹp chỉ toàn rau trong tay người nội trợ, ĐB Nguyễn Thị Thu Hồng (Thừa Thiên Huế) đề nghị Chính phủ cân nhắc kỹ câu chuyện giá cả leo thang trong sáu tháng đầu năm nay.
Nóng chuyện tăng giá sữa, thực phẩm...
Chuyện các hãng sữa đồng loạt tăng giá, các mặt hàng thực phẩm như rau quả, dầu ăn đều tăng cao... tuy không có trong báo cáo Chính phủ nhưng đã trở thành tâm điểm chất vấn của các đại biểu QH chiều nay.
Mặc dù vẫn còn những "tân ĐB" trình bày chung chung hoặc quá dàn trải và đa số ĐB đều không dùng hết mười phút theo quy định, nhưng "chỉ số giá tiêu dùng" (CPI) vẫn là cụm từ được nhắc đến nhiều nhất.
Báo cáo Chính phủ cho biết, CPI sáu tháng đầu năm là 5,2%, (cùng kỳ năm trước là 4%) ,nhưng theo khảo sát mới đây của Tổng cục Thống kê, chỉ trong tháng 6 và tháng 7/07 vừa qua CPI đã tăng 6,19% (vượt qua mức dự báo từ đầu năm là 6%), mức tăng cao nhất tính từ đầu năm đến nay.
Đồng tình với chỉ thị mới nhất về kiềm chế tăng giá của Chính phủ, nhưng ĐB Đặng Văn Xướng (Long An) cũng cảnh báo, trong bảy nhóm giải pháp thực hiện nhiệm vụ 6 tháng cuối năm, Chính phủ chưa đi sâu phân tích trách nhiệm của từng bộ ngành.
Dẫn lại những phóng sự khảo sát thị trường trên báo chí mới đây, đại biểu Nguyễn Thị Thu Hồng (Thừa Thiên Huế) kiến nghị Chính phủ áp dụng các biện pháp cấp bách. Bởi, việc giá cả leo thang đang tác động trực tiếp đến nồi cơm của những người lao động nghèo (nông dân, công nhân các khu công nghiệp...).
ĐB Hồng đề xuất, không chỉ làm rõ, chi tiết các nguyên nhân mà Chính phủ cần có biện pháp tăng lương cho công chức, giảm ngay các khoản đóng góp cho nông dân và có những chế tài xử phạt về việc DN tăng giá sản phẩm.
Nhiều ĐB như Lê Văn Cuông (Thanh Hóa), Lê Văn Tâm (Cần Thơ)... cũng đưa ra những đề xuất tương tự. ĐB Tâm còn kiến nghị, với nông dân, cần bỏ ngay các loại phí được quy định từ TƯ như quỹ phòng chống lụt bão, quỹ đền ơn đáp nghĩa....
Giải trình vấn đề trên, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh nhấn mạnh, việc tăng giá trong bối cảnh dịch cúm bùng phát và tác động của tăng giá thế giới, Bộ sẽ đề xuất các biện pháp đảm bảo cung cầu hàng hóa và có điều chỉnh chính sách tiền tệ, đồng thời sẽ thực hiện các biện pháp chống độc quyền và đầu cơ giá.
Ngay trong chiều nay, Bộ Tài chính đã quyết định dùng biện pháp "sốc": giảm thuế nhập khẩu hàng loạt mặt hàng với mức độ lớn.
ĐB yêu cầu Chính phủ phải có giải pháp đột phá ngắn hạn
Trong khi đa số bày tỏ sự "nhất trí cao" với Báo cáo Chính phủ về tình hình kinh tế 6 tháng đầu năm và giải pháp 6 tháng cuối năm, thì các ĐB Đặng Văn Xướng (Long An), Dương Kim Anh (Huế), Cao Sĩ Kiêm (Thái Bình)... lại cho rằng những biện pháp đưa ra không hợp lý.
Theo ĐB Dương Kim Anh (Trà Vinh), thì bảy giải pháp của Chính phủ "mới chỉ mang tính khuyến khích, chưa hữu hiệu". ĐB Kim Anh giải thích, do tốc độ tăng trưởng GDP sáu tháng đầu năm (7,87%) nên để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng 8,5% thì tốc độ tăng trưởng cuối năm phải đạt 9%, nhưng bảy giải pháp Chính phủ đưa ra là chiến lược cho dài hạn chứ chưa phải những giải pháp đột phá trong ngắn hạn.
ĐB Kim Anh khuyến cáo, "nếu không có những biện pháp ràng buộc và phân cấp trách nhiệm, sẽ rất khó thực hiện mục tiêu tăng trưởng trong sáu tháng cuối năm như Chính phủ đã đặt ra". Nên chăng, "Chính phủ cần tập trung vào các giải pháp của từng ngành, từng lĩnh vực?", ĐB Kim Anh đề xuất.
Đồng tình với quan điểm trên, ĐB Đặng Văn Xướng (Long An) kiến nghị "Chính phủ cần phải có những giải pháp đột phá hơn trong từng lĩnh vực".
Đi sâu phân tích những bất cập trong quản lý điều hành sáu tháng đầu năm, ĐB Cao Sĩ Kiêm (Thái Bình) khuyến cáo, các giải pháp để đạt mục tiêu tăng trưởng 9% sáu tháng cuối năm vẫn còn nhiều trở ngại.
Trong bài phát biểu "vo" duy nhất chiều nay, và cũng bị "lấn" quá thời gian quy định, ĐB Kiêm đề xuất, Chính phủ nên tập trung khai thác, phát huy tốt những thành tựu sẵn có của 6 tháng đầu năm. Đồng thời, trong từng tồn tại, phải phân định rõ đâu là tồn tại lâu dài (để có chiến lược) và đâu là hạn chế trước mắt có thể xử lý ngay để xác lập ưu tiên.
Chẳng hạn, dùng các biện pháp cưỡng chế để đảm bảo an toàn giao thông, hoặc đẩy mạnh cơ chế một cửa trong cải cách hành chính. Trong chống tham nhũng, ĐB Kiêm kiến nghị, Chính phủ nên chú trọng vào tám phương án đã công bố từ đầu năm.
"Chưa ổn định bộ máy, khó đạt tăng trưởng 9%"
Cũng bày tỏ những quan ngại xung quanh việc thực hiện mục tiêu sáu tháng cuối năm như đã đề ra, nhưng ĐB Nguyễn Ngọc Thiện (Thừa Thiên Huế) lại nhìn thấy nguy cơ từ vấn đề cơ cấu Chính phủ mới.
Theo đó, sau khi Chính phủ cơ cấu lại các bộ, ngành theo hướng tinh gọn, đa ngành, đa lĩnh vực thì ở các sở, ngành địa phương đang xảy ra hiện tượng ngồi đợi việc tách - nhập để tiếp tục hoạt động. ĐB Nguyễn Ngọc Thiện cảnh báo: "nếu không nhanh chóng ổn định bộ máy thì việc thực hiện kế hoạch sáu tháng cuối năm sẽ gặp rất nhiều khó khăn".
Cũng trong phiên thảo luận chiều nay, nhiều vấn đề xã hội khác cũng đã được các vị ĐB bàn thảo sôi nổi trong chiều nay, như vấn đề chính quyền cơ sở, an toàn giao thông, kiềm chế dịch bệnh, vệ sinh an toàn thực phẩm, xây dựng cơ bản, quy hoạch treo... Nhiều bản đăng ký thảo luận của các "tân ĐB" đã phải gác lại do không đủ thời gian.
Có mặt trong phiên thảo luận, các vị ĐB, đồng thời là Bộ trưởng các Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, Bộ Tài chính... đã trình bày những biện pháp giải quyết cấp bách các vấn đề trong lĩnh vực phụ trách.