“Bài hát Việt không phải là cái cứu cánh hoàn toàn cho nền âm nhạc Việt Nam, nhưng rõ ràng đây là một sân chơi rộng rãi, cơ hội được công bố tác phẩm, được sáng tạo và tìm tòi cho các nhạc sĩ là rất nhiều…”- nhạc sĩ An Thuyên, chủ tịch HĐTĐ chương trình Bài hát Việt mở đầu câu chuyện…
- Thứ nhất, đó là chương trình đã được xã hội, được công chúng quan tâm, không còn là một chương trình trực tiếp bình thường nữa. Thứ hai là đã tìm được một đội ngũ những nhạc sĩ trẻ mà khả năng của họ được thừa nhận. Họ là những nhạc sĩ thực sự có tài và sẽ là những gương mặt nhạc sĩ chuyên nghiệp trong tương lai. Thứ ba là chương trình đã giúp cho nền âm nhạc Việt Nam có được những tác phẩm vừa mang được hơi thở đương đại vừa có bản sắc Việt. Tôi có một ý nghĩ rằng, dường như ở BHV đang manh nha một dòng âm nhạc mới, giữa một bên là âm nhạc chuyên nghiệp- một dòng âm nhạc có nhiều thành tựu lớn nhưng vẫn có những cái bất cập với âm nhạc đương đại- một bên là âm nhạc thị trường. Dòng âm nhạc mới này vừa mang tính chuyên nghiệp nhưng không tách rời đời sống âm nhạc của công chúng. Nó là dòng âm nhạc trung tính mang cả hơi thở âm nhạc chuyên nghiệp và hơi thở âm nhạc đương đại mà công chúng yêu thích. Tôi cho cái đó là điều đáng mừng...
Ý ông là…?
- Với cá nhân chủ quan, tôi nghĩ BHV đã hình thành nên một dòng âm nhạc mới đi giữa cái tinh tuý của âm nhạc chuyên nghiệp và những cái khát vọng đáp ứng yêu cầu của công chúng yêu nhạc đương đại. Và từ điều này, tôi tin nếu BHV làm tiếp thì dòng nhạc mới này sẽ được khẳng định và hiện hình một cách rõ nét hơn. Tôi thấy BHV như một tiếng chuông của những người làm âm nhạc muốn đoạn tuyệt với những cái cũ dù cái cũ đó vinh quang để xả thân đi vào tìm tòi những cái mới. BHV theo tôi là một dũng khí, một sự bứt phá và quyết tâm rất cao của những người làm nhạc trong việc tìm cái mới cho ca khúc Việt Nam. Mặc dù cho đến thời gian gần đây cá nhân tôi vẫn nhận được những cú điện thoại, thư từ không đồng tình với BHV, thậm chí có những ý kiến rất cực đoan là nên thôi BHV. Nhưng tôi cho đó là những phản ứng cũng dễ hiểu…
Nghe ông nói vây, tôi có thể hiểu những thư và điện thoại phản đối đó là xuất phát từ giới nhạc sĩ không? Vì tôi nghĩ, công chúng yêu nhạc thì luôn mong muốn được nghe nhiều hơn những ca khúc hay thì không lý gì họ lại phản đối…?
- Chúng ta đoạn tuyệt với những cái cũ một cách quyết liệt thì chắc chắn sẽ vấp phải sự phản ứng từ chính những cái cũ là lẽ đương nhiên. Nếu chương trình như BHV mà không nhận được sự phản ứng thì theo tôi đó mới là cái lạ. Đi tìm cái mới mà người ta ủng hộ ngay thì là điều không thể và theo tôi đó chính là điều mà BHV thành công. Mặc dù, để hình thành một gương mặt mới cho ca khúc Việt Nam trong tương lai thì chỉ BHV thôi là chưa đủ. Nhưng tóm lại là BHV là một sự tiên phong.
Và theo ý ông nghĩa là BHV đã và đang nhận được nhiều sự quan tâm…?
- Vâng và họ phải quan tâm. Riêng với công chúng thì tôi có đôi lời thế này, thưởng thức của xã hội bây giờ rất đa dạng và phong phú và khi cá thể này có thể thích cái này thì cá thể khác có thể thích cái khác. Tôi mong rằng người yêu âm nhạc hãy nhìn nhận một cách đa dạng hơn, cái mình thích có thể người khác không thích và không nên lấy thước đo của mình làm thước đo chung. Hãy đừng vội vã kết luận…
Thời gian gần đây báo chí có nói rằng BHV năm 2006 đồng đều hơn nhưng không có những bài nổi bật hẳn như 2005. Vậy phải chăng việc giới truyền thông cũng như những người yêu nhạc đồi hỏi cả hai tính chất này với BHV là hơi… quá đáng, thưa ông?
- Công chúng đòi hỏi như thế là chính đáng chứ, vì năm 2005 có một số ca khúc có sự đột biến, người ta phấn khởi nên mong muốn ở năm 2006 có một sự bứt phá cao hơn là điều dễ hiểu. Nhưng theo tôi, mặc dù không có những bứt phá nhưng nhìn mặt bằng mấy chục ca khúc được công diễn thì năm 2006 đồng đều hơn rất nhiều. Năm 2005 có những bài nổi bật nhưng cũng có những bài rất bình thường, không có được sự đồng đều như năm 2006. Chính sự đồng đều đó tạo ra một câu hỏi là phải chăng BHV đã hình thành một dòng âm nhạc mới? Mà bạn biết đấy, việc hình thành một dòng âm nhạc mới cũng là rất quan trọng và người yêu nhạc cũng phải biết rằng để tìm ra được những sự đột biến trong âm nhạc nói riêng và nghệ thuật nói chung là không đơn giản.
Trong cơ cấu giải thưởng năm nay tôi thấy xuất hiện một giải thưởng của Hội nhạc sĩ, có phải chương trình đã bắt đầu nhận được sự quan tâm của Hội nói chung và sự đồng tình của giới nhạc sĩ nói riêng?
- Bạn cũng biết phần lớn thành viên của HĐTĐ BHV là hội viên Hội nhạc sĩ, việc Hội có giải thưởng có thể coi là sự nhìn nhận cũng như Hội đã bắt đầu vào cuộc với chương trình, đã quyết định đồng hành và chịu gian khổ với Đài truyền hình. Vả lại, tổ chức Hội cũng thấy cần gắn bó với những chương trình như thế này nên được phép của BTC, Hội quyết định cũng có một giải thưởng và giải thưởng này là dành cho tác phẩm có những tìm tòi sáng tạo trong năm. Giải này sẽ do chính ông chủ tịch Đỗ Hồng Quân trao.
Tôi cũng thấy xuất hiện thêm 2 giải thưởng mới khác…!?
- Vâng, năm nay phải nói BTC cũng đã đặt ra nhiều cái mới và làm cho giải thưởng hấp dẫn hơn, tổ chức chấm thi cũng rộng rãi hơn. Ngoài HĐTĐ, những nhạc sĩ còn có nhiều nhà báo, nhà sản xuất có uy tín, tôi thấy chưa có cuộc thi nào mà hội đồng chấm giải lại đông đảo như thế này. Việc đó sẽ giúp đánh giá đúng và tạo điều kiện cho những tác phẩm tham gia được đánh giá tốt hơn. Tôi cho đó là cách làm tích cực của BTC.
Tôi được biết BHV sẽ vẫn còn tiếp tục, vậy theo ông năm 2007, BHV cần khắc phục những điểm gì mà 2 năm đầu chưa thực hiện được?
- Theo tôi năm 2007 BHV cần phải có đột biến hơn, thứ nhất là về thành phần tham gia, có lẽ phía Hội nhạc sĩ và những anh em làm nghề nên kêu gọi những nhạc sĩ chuyên nghiệp cũng như không chuyên tham gia nhiều hơn. Vì trong 2 năm đầu, có những chương trình phải nói là rất là “đói vốn” nên sự tuyển chọn cũng không được tốt. Bởi vậy năm 2007 phải làm sao có nhiều lực lượng tham gia để có nhiều hơn cơ hội tuyển chọn những ca khúc xuất sắc. Thứ hai là phải tuyên truyền mạnh hơn những tác phẩm đã được biểu diễn trong BHV và nên chằng có những hoạt động ngoài cuộc thi. Tôi cho rằng nếu làm được những điều đó thì BHV sẽ nhận được nhiều sự ủng hộ và quan tâm hơn. Một điều nữa là riêng HĐTĐ cũng nên đổi mởi, như vị trí chủ tịch chẳng hạn, cũng 2 năm rồi thì nên chăng nên đổi và cả thành viên khác, có lớp trẻ tham gia cho hài hoà hơn vì đây là cuộc chiến đấu dài, cần có người tiếp sức. (cười)
Xin hỏi ông một câu cuối, nhạc sĩ Từ Huy đã mất và BHV thì vẫn còn tiếp tục, vậy vị trí đó sẽ có sự thay thế?
- Lúc đầu khi anh Từ Huy mất thì HĐTĐ cũng có họp, nhưng khi đó nghĩ cũng chỉ còn vài số nữa là hết năm mà không nghĩ chương trình còn tiếp tục nên duy trì con số 10 người, đồng thời thực hiện phiếu đại cử chi cho chủ tịch HĐTĐ. Nghĩa là nếu một bài hát có số phiếu cân bằng 5/5 thì lá phiếu của chủ tịch sẽ có quyền quyết định, nghiêng về bên nào bên đó sẽ thắng. Trong hai năm qua, có thể nói HĐTĐ đã làm việc rất tốt, rất công tâm. Tất nhiên là nói về sai sót thì vẫn có cái này cái kia nhưng nói chung là HĐTĐ chúng tôi đã làm việc với một cái tâm rất sáng.
Cảm ơn ông rất nhiều về buổi trò chuyện này!
