Bộ Giáo dục và Ðào tạo cho biết: Qua điều tra sáu tỉnh gồm Quảng Ninh, Nghệ An, Hòa Bình, Lào Cai, Thanh Hóa, Bắc Cạn cho thấy, hầu hết học sinh dân tộc thiểu số vùng sâu, vùng xa ra lớp chưa được qua lớp mẫu giáo năm tuổi nên không biết nói tiếng phổ thông.
Nguyên nhân chính khiến trẻ không biết tiếng phổ thông do sách giáo khoa chủ yếu biên soạn cho học sinh học tiếng phổ thông với tư cách là tiếng mẹ đẻ, biết nghe, nói tiếng phổ thông trước khi đến trường.
Vì vậy, nội dung, yêu cầu trong sách giáo khoa chưa thật gần gũi và phù hợp khả năng và thực tế cuộc sống của học sinh người dân tộc thiểu số (kỹ năng nói, viết...). Mặt khác, thời lượng dạy học môn tiếng phổ thông hiện nay là 350 tiết/năm. Còn với học sinh dân tộc thiểu số thời lượng như vậy là quá ít.
Trong năm học 2007-2008, một số địa phương học sinh dân tộc thiểu số còn yếu tiếng phổ thông điển hình như: Hà Giang 22,48%, Ðác Nông 16,94%, Gia Lai 16,77%...
Ðể khắc phục thực trạng này, tháng 8-2008, Bộ GD và ÐT ban hành hướng dẫn dạy học tiếng phổ thông lớp một cho học sinh dân tộc thiểu số theo hướng điều chỉnh từ 350 tiết/năm lên 500 tiết/năm.