Hiện nay, việc quản lý, bảo vệ và chăm sóc trẻ em trên địa bàn tỉnh, nhất là trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt (HCĐB) được thực hiện bởi nhiều cơ quan, ban ngành khác nhau, như: Quỹ Bảo trợ trẻ em, Hội Bảo trợ người tàn tật và trẻ mồ côi tỉnh, Trung tâm Trợ giúp pháp lý cho trẻ em...
Sự ra đời của Trung tâm Công tác xã hội trẻ em vào đầu năm nay cũng góp một phần để công tác này ngày càng tốt hơn. Không có nhiệm vụ nuôi dưỡng các cháu như Trung tâm Bảo trợ trẻ em có HCĐB, không tìm cách khai thác các nguồn lực như Quỹ Bảo trợ xã hội cho trẻ em, Trung tâm như trạm trung chuyển cấp cứu, có nhiệm vụ tiếp nhận ban đầu, xác định nguyên nhân, phân loại tổn thương và đưa ra giải pháp giúp đỡ với những trẻ em cần có sự giúp đỡ... Diễn giải về điều này, ông Đặng Hữu Bình, Phó Giám đốc Phụ trách Trung tâm, cho biết: Ví dụ như xác định đối tượng trẻ em bị bạo hành, chúng tôi sẽ xem xét mức độ tổn thương của trẻ. Nếu chưa ở mức nghiêm trọng thì tư vấn cho cha mẹ em, nhưng nếu nặng hơn thì có thể đưa đi viện hay cách ly với gia đình, kết nối với cơ quan chức năng xử lý người bạo hành... Ông cũng cho biết thêm: Trước đây, việc kết nối để tư vấn, trực tiếp can thiệp, hỗ trợ trẻ em có HCĐB vẫn bị trống, việc ra đời Trung tâm là để bù đắp sự thiếu hụt này.
Từ đầu năm đến nay, Trung tâm đã thành lập được đường dây tư vấn, hỗ trợ khẩn cấp (3.613.130) và đã tiếp nhận một số trường hợp tư vấn chính sách BHYT cho trẻ em; tư vấn chính sách cho trẻ khuyết tật; quy trình, thủ tục xin trợ cấp cho trẻ em mồ côi và tư vấn tâm lý cho một số đối tượng trên địa bàn Đông Triều, Hạ Long và Uông Bí. Hoạt động tư vấn, tham vấn tại cộng đồng được thực hiện với 313 đối tượng trẻ em có HCĐB và có nguy cơ rơi vào HCĐB tại 7 phường, xã, thị trấn của Hạ Long, Uông Bí, Yên Hưng và Vân Đồn. Hơn 200 câu hỏi thuộc 7 lĩnh vực có liên quan đến việc bảo vệ và chăm sóc trẻ em đã được xây dựng phục vụ cho các hoạt động này. Bên cạnh đó, Trung tâm cũng hỗ trợ trực tiếp cho trẻ em thuộc hộ nghèo, trẻ có HCĐB khó khăn cho 20 trẻ (200.000đ/trẻ), tặng quà cho 237 trẻ (30.000đ/trẻ). Qua đây, Trung tâm đã xây dựng cho mỗi trẻ một bộ hồ sơ để quản lý, phân loại, xác định các nhu cầu chăm sóc và các dịch vụ cần cung cấp. Từ đó, xây dựng kế hoạch và huy động nguồn lực để hỗ trợ.
Xác định hệ thống cộng tác viên (CTV) ở cơ sở vẫn là "xương sống" để thực hiện các công việc ban đầu, Trung tâm cũng tiến hành tập huấn cho hơn 400 người ở các thôn, khu tại Đông Triều, Uông Bí và Cẩm Phả. Việc này nhằm chuyên nghiệp hoá lĩnh vực truyền thông, tư vấn cho trẻ em một cách đầy đủ, bài bản hơn. Ông Bình khẳng định: "Các CTV cho trẻ em vốn bị tan rã nhiều sau khi giải thể Uỷ ban Dân số - Gia đình và Trẻ em năm 2008. Hơn nữa, trước kia họ chưa bị ràng buộc chặt chẽ nên có khi chỉ tư vấn cho qua, chưa "đến nơi đến chốn", thậm chí đối tượng cần tư vấn, hỗ trợ có thể bị bỏ qua... Nhưng bây giờ được trang bị thêm phương pháp công tác xã hội, chất lượng tư vấn sẽ được nâng lên nhiều".
Sự ra đời của Trung tâm là rất mới mẻ trong nhận thức xã hội hiện nay. Bởi vậy, khâu tuyên truyền đến tận người dân về hoạt động của đơn vị được làm khá tích cực. "Cũng bởi mới đi vào hoạt động trong điều kiện khó khăn, thiếu thốn nhiều mặt nên có không ít việc, chúng tôi mong muốn mà chưa làm được" - ông Bình tâm sự. "Đó là làm thay đổi nhận thức giữa quản lý nhà nước và hoạt động cụ thể vốn đã quen nếp từ lâu nay. Cán bộ Trung tâm đa phần được đào tạo chuyên ngành nhưng còn mới, ít kinh nghiệm. Hệ thống CTV công tác xã hội mới chỉ rải ở Đông Triều, Uông Bí, Cẩm Phả - những vùng trọng điểm của tỉnh. Số máy tư vấn (3.613.130) của chúng tôi hiện chưa được miễn phí cuộc gọi đến cũng là một rào cản dẫn đến một số trường hợp cần được giúp đỡ chưa được thông báo, kết nối kịp thời".
Bên cạnh đó, cơ sở có thể đáp ứng nhu cầu tạm lánh, nuôi dưỡng trẻ vẫn chưa có. Khắc phục điều này, ông Bình khẳng định: "Trong trường hợp cần can thiệp khẩn cấp, chúng tôi luôn sẵn sàng tiếp nhận các em thông qua việc đảm bảo kết nối dịch vụ với các đơn vị khác với mục tiêu là, trẻ em cần có sự giúp đỡ, hãy đến với chúng tôi!".
