Tại Hội thảo về thiết bị chiếu sáng tiết kiệm điện năng diễn ra vào đầu tháng 7 vừa qua tại Quảng Ninh, các chuyên gia của Dự án chiếu sáng công cộng hiệu suất cao tại Việt Nam (VEEPL) đã giới thiệu hai giải pháp công nghệ tiết kiệm điện năng đó là: Sử dụng bộ đèn chiếu sáng hai công suất và trung tâm điều khiển hệ thống chiếu sáng đường phố.
Qua thời gian áp dụng tại một số thành phố lớn như TP Hồ Chí Minh, Hà Nội, Quy Nhơn (Bình Định), Nha Trang (Khánh Hoà), Đà Nẵng… hai giải pháp này đã khẳng định được hiệu quả về kinh tế cũng như yếu tố môi trường. Với điều kiện của mình Quảng Ninh hoàn toàn có thể áp dụng hai giải pháp này để hướng đến mục tiêu tiết kiệm điện năng một cách hiệu quả hơn.
“Phủ sóng” 100% điện chiếu sáng tại các khu, xóm trên địa bàn là mục tiêu mà TP Hạ Long hướng tới. Trong ảnh: Điện chiếu sáng công cộng tại tổ 6, khu 3, phường Hồng Hà, TP Hạ Long.
Bộ đèn chiếu sáng hai cấp công suất (bi- power)
Nguyên lý hoạt động của bộ đèn chiếu sáng hai công suất là tự điều chỉnh độ sáng và công suất tiêu thụ điện của bóng đèn theo một khoảng thời gian đã được lập trình sẵn nhằm tạo độ chiếu sáng hợp lý theo từng thời điểm. Ưu điểm của công nghệ này là vừa đảm bảo chiếu sáng theo nguyên tắc 100% công suất vào giờ cao điểm và giảm công suất còn 60% vào giờ thấp điểm. Do đó, khả năng tiết kiệm điện năng đạt khoảng 25-35% so với cách sử dụng thông thường.
Được biết hiện nay, một số thành phố lớn như TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hà Nội, Nha Trang… đã thí điểm áp dụng giải pháp này và đạt kết quả rất tốt. Chất lượng ánh sáng của hệ thống chiếu sáng sau khi lắp đặt được bảo đảm. Vào giờ cao điểm (từ 18h đến 22h) công suất của bóng đèn là 250W nhưng sau 22h, công suất của đèn chỉ còn lại 150W. Việc lắp đặt thiết bị điều chỉnh này tiết kiệm được 30% lượng điện tiêu thụ so với trước. Giá thành lắp đặt thiết bị điều chỉnh cũng rất rẻ và đơn giản.
Trung tâm điều khiển hệ thống chiếu sáng công cộng
Đây được coi là một trong những hệ thống quản lý chiếu sáng công cộng thông minh cho phép điều khiển và tiết giảm điện năng tiêu thụ về trung tâm đến từng bộ đèn. Công nghệ mới này dựa trên cơ sở nối mạng đưa số liệu từ các thiết bị của hệ thống chiếu sáng về trung tâm và từ trung tâm điều khiển tới từng điểm sáng của hệ thống. Tín hiệu điều khiển được truyền từ trung tâm qua đường Internet ADSL đến các tủ điều khiển chiếu sáng khu vực và từ các tủ điều khiển chiếu sáng khu vực truyền đến tất cả các bộ đèn trên đường dây cấp nguồn chiếu sáng và ngược lại. Bên cạnh đó, trung tâm điều khiển hệ thống chiếu sáng công cộng đường phố cho phép người quản lý giám sát, thu thập, thống kê, phân tích, đánh giá các trạng thái hoạt động hệ thống từ trung tâm bằng các phần mềm quản lý hệ thống chuyên ngành một cách nhanh nhất và chính xác nhất. Việc áp dụng công nghệ điều khiển trung tâm cho hệ thống chiếu sáng công cộng sẽ giúp hệ thống chiếu sang hoạt động hiệu quả hơn trên cơ sở các thông tin thu thập và các hành động đưa ra nhanh chóng và chính xác. Tiết kiệm điện năng thu được nhờ áp dụng kỹ thuật điều khiển để ổn áp, duy trì độ sáng ổn định, tiết giảm theo chế độ, chủ động đóng mở đèn theo chế độ sáng chờ. Như vậy, với khi hệ thống đi vào hoạt động, không những có thể hoàn thành mục tiêu tiết kiệm điện năng mà còn khắc phục nhanh các sự cố điện chiếu sáng cho từng khu vực tại các địa phương.
Một ví dụ cụ thể tại TP Hồ Chí Minh. Từ năm 2008, địa phương này đã xây dựng Hệ thống điều khiển trung tâm cho chiếu sáng đường phố. Đầu tư ban đầu cho toàn bộ hệ thống điều khiển trung tâm chiếu sáng đường phố khoảng trên dưới 10 tỷ đồng. Tuy nhiên, số tiền đầu tư này có thể hoàn lại sau 1 năm hoạt động của trung tâm từ việc tiết kiệm các chi phí điện năng tiêu thụ, đầu tư mới hệ thống, giảm sự cố và nâng cao hiệu suất lao động… Bên cạnh đó, với cách quản lý có quy mô và chặt chẽ đã giúp cho người làm công tác giám sát, theo dõi hệ thống điện chiếu sáng luôn luôn cập nhật và làm chủ được tình hình, góp phần giảm thiểu những sự cố về điện chiếu sáng phát sinh trong hệ thống.