Sau hơn 10 ngày Luật Giao thông đường bộ mới (GTĐB) có hiệu lực, tại một số tỉnh, thành việc triển khai gặp không ít khó khăn do thiếu phương tiện kỹ thuật hỗ trợ, chưa có chế tài xử phạt, một bộ phận người tham gia giao thông chưa có ý thức tiếp thu những quy định mới. Để Luật GTĐB sớm phát huy hiệu quả, các cơ quan chức năng sớm tháo gỡ những vướng mắc này.
Thiếu phương tiện, nhiều nơi chưa thực hiện được việc đo nồng độ cồn Một trong những nội dung mới mà Luật đưa ra tại Khoản 8, Điều 8 là cấm "người điều khiển xe ôtô, máy kéo, xe máy chuyên dùng trên đường mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn. Điều khiển xe môtô, xe gắn máy mà trong máu có nồng độ cồn vượt quá 50miligam/100mililít máu hoặc 0,25 miligam/1 lít khí thở". Không ai có thể phủ nhận tính tích cực của việc nghiêm cấm dùng rượu, bia hoặc chỉ dùng ở mức độ cho phép khi điều khiển phương tiện tham gia giao thông, tuy nhiên, quy định này cũng khiến dư luận nghi ngại về tính khả thi. Có ý kiến cho rằng, đối với nhiều người, nhiều vùng miền, uống rượu, bia như một thứ văn hoá. Trong các dịp lễ hội, ma chay, cưới hỏi, luôn có rượu bia. Vì vậy, việc kiểm soát nồng độ cồn đối với người tham gia giao thông là rất khó khăn. Chúng tôi có mặt tại xã Tả Phìn, huyện Đại uý Sùng A Lềnh, Phó trưởng Công an huyện CSGT Công an Hà Tĩnh kiểm tra phương tiện trên quốc lộ 8A. "Xe ôm" chính là đội quân chở du khách xuống các bản làng như Tả Phìn, Tả Vang, bản Hồ và các tuyến du lịch sinh thái như Phanxipăng, San Sả Hồ - Lao Chải - Tả Vang... Đường xuống các bản làng thường quanh co, nhiều đèo dốc, chính vì thế đòi hỏi người điều khiển phương tiện phải tỉnh táo và lái xe thành thạo. Nếu TNGT xảy ra thường sẽ rất phức tạp vì liên quan đến du khách, đặc biệt là khách nước ngoài. Thượng tá Nguyễn Thiện Tuấn, Phó trưởng Phòng CSGT, Công an tỉnh Lào Cai cho biết, cả tỉnh mới có hai máy đo nồng độ cồn, một giao cho Công an TP Lào Cai, một cho Phòng CSGT. Thiếu phương tiện kỹ thuật trong khi Luật có hiệu lực đã gây khó khăn rất nhiều cho các lực lượng làm công tác đảm bảo ATGT ở địa phương. Tại một số địa phương dọc quốc lộ 1A nhưThanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình... tình trạng thiếu phương tiện hỗ trợ cũng diễn ra phổ biến. Có phương tiện kỹ thuật đồng bộ sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các lực lượng đảm bảo ATGT khi triển khai các quy định mới của Luật GTĐB mới. Ví như tỉnh Yên Bái sau hơn 1 năm thực hiện dự án "Sáng kiến thí điểm an toàn giao thông đường bộ", việc kiểm tra nồng độ cồn đối với người tham gia giao thông có biểu hiện sử dụng rượu bia được thực hiện rất thuần thục. Công an các quận, huyện đều được trang bị máy đo nồng độ cồn. Khi CSGT phát hiện người vi phạm giao thông có biểu hiện sử dụng rượu bia sẽ đề nghị đo nồng độ cồn.Chính cách làm chỉ đo nồng độ cồn ở người vi phạm Luật Giao thông có biểu hiện sử dụng rượu bia của CSGT, Công an tỉnh Yên Bái được dư luận rất hoan nghênh. Chế tài xử phạt chậm ra đời, Luật "mất thiêng" Thượng tá Nguyễn Duy Đông - Phó trưởng Phòng CSGT ĐB-ĐS Công an Nghệ An cho biết: Công tác tập huấn Luật Giao thông đường bộ mới đã được triển khai tới hơn 500 CBCS bao gồm đội ngũ lãnh đạo các đơn vị và một số lực lượng trực tiếp làmnhiệm vụ đảm bảo TTATGT của Công an tỉnh. Thượng tá Đông bày tỏ quan điểm: Điều rất bất cập là từ 1-7 triển khai Luật Giao thông đường bộ mới, tuy nhiên Nghị định xử phạt thì chưa biết đến khi nào mới có. Điều này đã thể hiện sự thiếu đồng bộ đồng thời làm giảm tính nghiêm minh của luật pháp mặc dù thời gian chuẩn bị cho Luật mới có hiệu lực đã rất dài. Liên quan đến thiết bị đo nồng độ cồn thì hiện tại đơn vị này không có (thực tế là có vài chiếc nhưng quá cũ, không sử dụng được). Máy đo nồng độ cồn đã vậy nên máy kiểm tra ma túy đối với lái xe dĩ nhiên là cũng chưa có… Bên cạnh đó là hàng loạt những vấn đề bất cập khác chưa được làm rõ. Cụ thể như vấn đề về việc quy định trẻ em trên 6 tuổi bắt buộc phải đội mũ bảo hiểm. Tuy nhiên theo quy định của Pháp lệnh Xử phạt vi phạm hành chính thì những trẻ em từ 14 - 16 tuổi mới bị xử lý một số hành vi. Như vậy trong tình huống này xử phạt ai? Xử phạt như thế nào? Cũng theo Thượng tá Đông trong dự thảo của Nghị định vừa được chuyển tới đơn vị này có một điều khoản "tạm đình chỉ phương tiện". Trên thực tế, thì theo Quy định của Pháp lệnh Xử phạt hành chính thì không hề có điều khoản "tạm đình chỉ phương tiện". Do không có quy định xử lý hành vi này nên trong trường hợp "tạm đình chỉ phương tiện" thì ai là người có thẩm quyền cho đến nay vẫn chưa có quy định. Điều bức xúc là mặc dù bất cập như vậy nhưng vẫn tồn tại từ Nghị định 146/CP đến nay. Trên thì quyết định "tạm đình chỉ", biểu mẫu văn bản xử lý thì lại ghi là "quyết định tạm giữ"… Cũng theo dự thảo Nghị định lần này thì có rất nhiều hành vi gây tai nạn giao thông (vi phạm quy tắc giao thông đường bộ) nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự thì phải xử lý vi phạm hành chính. Tuy nhiên, dự thảo Nghị định lại chưa có quy định xử lý. Theo Thượng tá Đông thì những hành vi nào gây tai nạn đều phải xử phạt ở mức cao nhất nhằm có tính chất răn đe đối với tất cả hành vi vi phạm… Tại QL48 chúng tôi được Trung tá Ngô Bá Tài, Đội trưởng Đội TTKSGT 1.48, Phòng CSGT Công an tỉnh Nghệ An cho biết: Tuyến quốc lộ này dài tới 125km chạy qua 7 huyện (điểm bắt đầu từ ngã ba Yên Lý - Diễn Châu đến Quế Phong). Tuyến đường này khá dài, tuy nhiên hiện tại mật độ phương tiện giao thông vẫn còn ít nên tình hình TTATGT đỡ phức tạp hơn. Đặc biệt, người dân tại đây rất có ý thức chấp hành giao thông và rất ủng hộ lực lượng CSGT xử phạt các hành vi vi phạm. Tuy nhiên, cũng giống như nhiều nơi khác, tình trạng thiếu Nghị định, thiếu trang thiết bị để kiểm tra xử lý những vi phạm theo quy định của Luật mới đang là thực tế. Để Luật Giao thông đường bộ mới đi vào cuộc sống, mỗi người tham gia giao thông cần có ý thức tiếp thu. Ngoài việc tuyên truyền đến đông đảo quần chúng, các lực lượng đảm bảo ATGT cần tăng cường về con người, phương tiện kỹ thuật. Và điều quan trọng là phải có chế tài xử phạt để việc triển khai Luật này được đồng bộ, tránh tình trạng chờ "cơ chế" xử lý. Tước quyền sử dụng giấy phép lái xe từ 30 - 60 ngày Việc tước quyền sử dụng GPLX, Nghị định 146/2007/NĐ-CP đã qui định 3 khung thời gian là "đến 30 - 60 - 90 ngày". Các ý kiến cho rằng, nên xem xét quy định thời gian tước GPLX theo khung và chuyển sang hình thức phạt bằng tiền, sẽ phù hợp với việc áp dụng các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng khi xử phạt. Đồng thời, nên giảm khung thời gian tước GPLX xuống, vì đã tăng mức xử phạt bằng tiền đối với người vi phạm và cũng nên tạo điều kiện cho người vi phạm sớm được tiếp tục hành nghề lái xe. Theo bà Trịnh Minh Hiền - Vụ trưởng Vụ Pháp chế Bộ GTVT, việc tước GPLX 90 ngày là quá dài, ngay như trong lĩnh vực hàng hải, hàng không lỗi vi phạm về tước quyền điều khiển phương tiện cao nhất cũng chỉ 60 ngày. Về vấn đề này Bộ trưởng Bộ GTVT, Chủ tịch Ủy ban ATGT quốc gia Hồ Nghĩa Dũng nhất trí, chỉ qui định cứng ở 2 mức 30 và 60 ngày. Dự kiến đầu tháng 8 tới dự thảo này sẽ được trình lên Chính phủ phê duyệt