Sông Vàng Danh (TX Uông Bí) trong ký ức người dân nơi đây là một con sông trong xanh, soi rõ bóng những hàng tre hai bên bờ. Thế nhưng, hình ảnh thơ mộng đó ngày nay không còn, sông Vàng Danh hiện tại đục ngầu bùn đất, nhiều khúc bị bồi lấp, thu hẹp, trở thành những đoạn suối cạn.
Kết quả quan trắc về chất lượng nước sông Vàng Danh cho thấy một số chỉ tiêu về hàm lượng dầu, kim loại nặng, phenol và coliform đều vượt mức cho phép. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến cảnh quan môi trường nơi đây, mà còn ảnh hưởng tới cuộc sống của người dân TX Uông Bí nói chung. Bởi hàng ngày Xí nghiệp Nước Uông Bí lấy nước từ sông Vàng Danh để cung cấp, phục vụ sinh hoạt hàng ngày của người dân thị xã. Xót xa trước thực trạng này, cử tri phường Vàng Danh và các xã, phường lân cận đã nhiều lần kiến nghị lên HĐND các cấp với yêu cầu “cứu” lấy sông Vàng Danh và thay đổi địa điểm khai thác nước của Xí nghiệp Nước Uông Bí. Tại kỳ họp thứ 10, HĐND tỉnh khóa XI (tháng 7-2007) đại biểu Trần Thị Thúy Hà, Tổ HĐND TX Uông Bí, đã đề nghị ngừng việc lấy nước ở sông Vàng Danh để cấp nước sinh hoạt cho người dân Uông Bí.
Một đoạn sông Vàng Danh.
Trước những kiến nghị chính đáng của cử tri, HĐND, UBND tỉnh và TX Uông Bí đã đưa ra nhiều biện pháp để giảm thiểu ô nhiễm trên sông Vàng Danh. Theo đó, người dân sống quanh khu vực sông Vàng Danh phải đảm bảo vệ sinh môi trường, không xả rác và chất thải trực tiếp xuống dòng sông. Các đơn vị khai thác than ở đầu nguồn sông Vàng Danh, đặc biệt là Công ty Than Vàng Danh, phải có giải pháp xử lý nước thải, hoàn nguyên môi trường. Thực hiện yêu cầu này, Công ty Than Vàng Danh đã tiến hành một số biện pháp nhằm hạn chế tình trạng ô nhiễm nguồn nước sông Vàng Danh. Đồng chí Dương Đình Thoại, Trưởng Phòng Đầu tư Xây dựng Môi trường của Công ty cho biết: “Trước khi xả nước thải ra nguồn nước, chúng tôi đã thực hiện xử lý triệt để nước thảicủa Nhà máy Tuyển than Vàng Danh. Năm 2006, Công ty chi hơn 9 tỷ đồng để đầu tư, nạo vét những chỗ bị vùi lấp do khai thác than, xây kè, các đập chặn các chất lơ lửng... Hiện nay, chúng tôi chỉ chưa xử lý được nước thải hầm lò. Tuy nhiên, TKV đã quyết định đầu tư khoảng 150 tỷ đồng xây dựng nhà máy xử lý nước thải hầm lò cho than Vàng Danh, dự kiến đến 2010, nhà máy sẽ đi vào hoạt động”.
Cùng với việc yêu cầu các đơn vị có hoạt động sản xuất ở đầu nguồn sông Vàng Danhthực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường sông Vàng Danh, UBND tỉnh có quy hoạch đến năm 2010 sẽ ngừng hoạt động Nhà máy nước Lán Tháp. Để thay thế nguồn nước trên, ngày 25-8-2007, UBND tỉnh đã ban hành văn bản 4341/UBND-QH2 giao các ngành có liên quan và TX Uông Bí đề xuất đầu tư xây dựng hồ chứa nước 12 khe Bắc Sơn. Trong thời kỳ chưa có nguồn nước mới, để đảm bảo sinh hoạt cho dân, Xí nghiệp Nước Uông Bí phải có biện pháp kỹ thuật để xử lý nước đầu nguồn Vàng Danh. Đồng chí Nguyễn Mạnh Hiền, Giám đốc Xí nghiệp Nước Uông Bí cho biết: “Hiện tại, nước sinh hoạt xí nghiệp cấp cho dân đều đảm bảo các chỉ tiêu cho phép do đã tăng cường đầu tư các hệ thống lọc, lắng đọng và khử trùng nguồn nước. Tuy nhiên, không thể đảm bảo về lâu dài, vì chi phí xử lý nước cao, sông Vàng Danh ngày càng ô nhiễm. Rất mong các cơ quan chức năng sớm đầu tư để Xí nghiệp khai thác nguồn nước mới, phục vụ người dân.
