Trong những năm qua nghề nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm sú đang mang lại thu nhập khá, từng bước giúp người nông dân Hải Lạng (Tiên Yên) thoát nghèo, vươn lên làm giàu.
Hải Lạng có 12 thôn bản, 1.225 hộ với 5.312 nhân khẩu, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm gần 60% ( chủ yếu dân tộc Dao). Trước năm 2000, cái đói cái nghèo luôn đeo bám bà con nơi đây bởi sản xuất gặp rất nhiều khó khăn. Do thiếu nước nên diện tích cấy lúa ít, nhiều ruộng đất bị nhiễm mặn lúa kém phát triển, năng suất bấp bênh. Vì thế, nhiều hộ nông dân đã nuôi ý chí thoát nghèo bằng cách khai hoang lấn biển, đắp đầm nuôi tôm sú bước đầu cho hiệu quả kinh tế cao.
Đầm nuôi tôm rộng 5ha cho hiệu quả kinh tế cao của gia đình anh Nguyễn Văn Viễn
Nhận thấy đây là một nghề có thể giúp người dân xóa đói giảm nghèo, năm 2004, UBND xã Hải Lạng có chủ trương chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn. Cùng với đó, xã đã phối hợp với Phòng NN & PTNT huyện, BQL chương trình 135 tổ chức các lớp tập huấn về nghiệp vụ nuôi trồng thủy sản (NTTS) cho nhân dân. Thời gian đầu toàn xã có hơn chục hộ triển khai nuôi trồng thủy sản với diện tích 12 ha, đến nay đã có hơn 300 hộ nuôi trồng trên diện tích 526 ha, tập trung ở 3 khu vực: Hà Thụ, Hà Dong, Cái Đản. Trong đó, nuôi quảng canh tôm sú là chủ yếu với diện tích 511 ha, năng suất bình quân đạt 3.710kg/ha. Nhiều hộ nông dân có thu nhập gần 200 triệu đồng/năm từ nuôi tôm sú. Chỉ tính riêng năm 2010, NTTS đóng góp 25 tỷ đồng vào tổng giá trị thu nhập của xã, qua đó góp phần ổn định và nâng cao đời sống người dân trong xã.
Tới thăm gia đình anh Nguyễn Văn Viễn, thôn Trường Tùng, là những người đầu tiên trong xã chuyển từ làm ruộng sang đầu tư đắp đầm nuôi tôm sú. Anh Viễn tâm sự: Trước đây gia đình tôi chủ yếu tập trung vào trồng lúa nhưng làm mãi vẫn không thoát nghèo.Từ năm 2001, với 30 triệu đồng tiền vốn của gia đình và vay mượn anh em, bạn bè tôi bắt đầu nuôi tôm. Do chưa có kỹ thuật nên ngay năm đầu tiên đã bị thất thu. Tôi phải bỏ ra 4 tháng đi đến tham quan, học hỏi kinh nghiệm nuôi tôm ở một số mô hình nuôi tôm sú hiệu quả ở Hải Phòng, Thái Bình rồi từ đó áp dụng vào đầm nuôi của gia đình. Đến nay, với diện tích 5ha, trừ mọi chi phí mỗi năm gia đình tôi thu về gần 200 triệu đồng tiền lãi, nhờ đó đã trả nợ được tiền vay và còn tích lũy để xây nhà mới khang trang. Cuộc sống gia đình ngày càng được cải thiện hơn trước rất nhiều. Anh Viễn cho biết thêm, hiện tôm sú trên thị trường đang rất được giá, tôm ngon có giá từ 220- 240 nghìn đồng/kg.
Không chỉ riêng gia đình anh Viễn, những năm gần đây trong xã có rất nhiều hộ gia đình nhờ nuôi tôm không những thoát nghèo mà còn vươn lên làm giàu. Điển hình như gia đình ông Lộc Cá Pắn, thôn Thống Nhất; ông Trần Văn Ninh, thôn Hà Dong Nam, Trịnh Văn Phú, thôn Hà Dong.
Trao đổi với chúng tôi, ông Dương Văn Nơi, Phó Chủ tịch UBND xã Hải Lạng cho biết: Trong những năm qua, xã thường xuyên phối hợp với Phòng Nông nghiệp và các cơ quan chuyên môn của huyện, tỉnh mở lớp tập huấn tại các xã để hướng dẫn cho bà con về kỹ thuật nuôi tôm, cách chọn mua con giống. Bên cạnh đó xã tiếp tục chỉ đạo nhân dân khai thác có hiệu quả diện tích mặt nước kết hợp thêm trồng keo và chăn nuôi để tăng thu nhập. Mặc dù nghề nuôi tôm đã đem lại hiệu quả cao nhưng vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, thế mạnh tự nhiên của xã.
Liên tục được mùa trong những năm qua nhưng nghề nuôi trồng thủy sản ở Hải Lạng vẫn còn tiềm ẩn nhiều rủi ro bởi người dân chủ yếu vẫn nuôi theo phương pháp quảng canh và đến 90% giống tôm nuôi được nhập từ Trung Quốc chưa được kiểm dịch chặt chẽ nên ảnh hưởng đến năng suất, chất lượng tôm.
Bên cạnh đó, dự án hồ chứa nước Khe Cát với tổng kinh mức đầu tư khoảng 265 tỷ đồng đến nay vẫn “dậm chân tại chỗ”, tuyến kênh mương được đầu tư phục vụ sản xuất nông nghiệp đến nay không sử dụng được vì không có nguồn dẫn nước nên cũng ảnh hưởng đến việc đầu tư tăng năng suất nuôi trồng thủy sản của người dân do không chủ động được nguồn nước ngọt.
Vì vậy, để nghề nuôi trồng thủy sản ở Hải Lạng phát triển bền vững, phát huy hết tiềm năng, thế mạnh của địa phương, thiết nghĩ sự quan tâm từ các cơ quan chức năng, từ việc kiểm tra chất lượng giống đến đầu tư cơ sở hạ tầng. Cùng với đó, xã cần tổ chức thêm nhiều lớp tập huấn về kỹ thuật, đầu tư cơ sở hạ tầng, đặc biệt là nguồn nước. Có như vậy, người dân mới có thể yên tâm sản xuất, nghề nuôi tôm sú mới thực sự trở thành “cần câu” giúp người nông dân xã Hải Lạng thoát nghèo vươn lên làm giàu bền vững.