(Chị Nguyễn Thị Phương, chuyên gia tư vấn chương trình “Hạnh phúc trong tay ta”, trò chuyện với phóng viên Báo Quảng Ninh)
“Hạnh phúc trong tay ta" là chương trình phát thanh trực tiếp bàn về chủ đề có liên quan đến công tác Dân số - KHHGĐ do Đài PTTH Quảng Ninh và Chi cục Dân số - KHHGĐ tỉnh phối hợp thực hiện. Sau hơn một năm lên sóng, chương trình đã để lại ấn tượng đẹp với nhiều bạn nghe đài trong và ngoài tỉnh. Đóng góp cho sự thành công ấy không thể không nhắc đến những chuyên gia tư vấn hàng tuần gắn bó với chương trình. Chúng tôi đã gặp một trong những chuyên gia của chương trình và trò chuyện cùng chị...
Chị Nguyễn Thị Phương (bên phải), trước giờ lên sóng...
Chị là Nguyễn Thị Phương, nhân viên Dự án chăm sóc sức khoẻ phụ nữ (thuộc Trung tâm phòng chống HIV/AIDS tỉnh). Trước đây, chị học ở khoa Tâm lý, Đại học KHXH&NV Hà Nội, từng có thời gian công tác tại Hội KHHGĐ tỉnh với công việc của một tư vấn viên thông qua tổng đài 1080. Chuyển sang làm tại Dự án, chị cũng thường xuyên tiếp cận và tư vấn cho chị em phụ nữ tại TP Hạ Long. Khi nhắc tới chương trình "Hạnh phúc trong tay ta", chị chia sẻ:
+ Thú thực, đến với "Hạnh phúc trong tay ta" (HPTTT) là điều hoàn toàn bất ngờ đối với mình. Ban đầu, mình chỉ nghĩ là tham gia cùng các anh chị (ở Chi cục Dân số - KHHGĐ - PV), một vài số thôi, vậy mà đến giờ đã gần một năm với hàng chục chương trình. Không ngờ thời gian trôi nhanh thế... (cười)
- Tư vấn ở một chương trình phát thanh trực tiếp như HPTTT, chị thấy khác với các cuộc tư vấn thông thường ở điểm nào?
+ Với các cuộc tư vấn mình đang làm ở Dự án, thời gian tư vấn dài hơn nhưng bù lại, nội dung, hoàn cảnh, câu chuyện của mỗi người lại khác nhau, nó đòi hỏi người tư vấn phải "tuỳ cơ ứng biến" để giải đáp, trả lời. Còn ở HPTTT, mỗi số có một chủ đề nhất định nên cũng phần nào "khoanh vùng" được phạm vi trả lời. Mình cũng có thời gian chuẩn bị kiến thức, tìm hiểu tài liệu kỹ hơn trước khi chương trình diễn ra. Nhưng, cái khó nhất là thời gian lên sóng của HPTTT ít quá, chỉ tròn 30 phút nên đôi khi có hạn chế khi trả lời, giải đáp cho bạn nghe đài...
- Chị có thể nói rõ hơn không?
+ Với thời gian gói gọn trong 30 phút nên một buổi chương trình chỉ có thể tiếp được tối đa 4 bạn nghe đài, còn thường thường chỉ có 3 người thôi. Và mỗi trường hợp hỏi - trả lời chỉ dao động từ 5 đến 7 phút. Do đó, để hiểu cặn kẽ thắc mắc của thính giả và cho họ một giải đáp cụ thể là không dễ dàng - nhất là với những vấn đề phức tạp hoặc những tâm sự bức xúc... Vì vậy, khi nhận được câu hỏi, mình thường định hướng ngay cách tháo gỡ. Với những vấn đề quá phức tạp, mình thường hướng cho họ một cách giải quyết tốt nhất, an toàn nhất...
- Đã có gần một năm gắn bó với HPTTT, chắc hẳn, chị có nhiều kỉ niệm với chương trình?
+ (Cười) Kỷ niệm thì nhiều lắm, cả vui và buồn. Mình nhớ mãi, có bà mẹ gọi điện đến chương trình lo lắng hỏi: "Làm sao để dạy cho con em ngoan ngoãn, nghe lời. Em bảo cháu làm cái này thì cháu lại làm cái kia. Cháu luôn nghịch ngợm và bướng bỉnh. Em nói, cháu không chịu nghe và toàn làm trái với lời em...?". Mình tư vấn cho bạn và hỏi thêm "Thế năm nay cháu bao nhiêu tuổi?", chị ấy trả lời "Con em được 13 tháng...". Quả thực, lúc đó mình hơi buồn cười nhưng phải nín lại để giải thích cho bà mẹ đó hiểu rằng: "Một đứa trẻ 13 tháng tuổi thì chưa thể biết việc gì là đúng, là sai, cháu hiếu động và tò mò, ham thích khám phá thế giới xung quanh là rất tốt. Việc cần nhất của chị là chăm chút cho cháu trong bữa ăn, giấc ngủ và trông nom để cháu không gặp tai nạn khi chơi...". Sau cuộc điện thoại ấy, mình cứ nghĩ đến lại thấy ngộ nghĩnh, vui vui...
Nhưng cũng có những câu hỏi ám ảnh ghê gớm mà có khi phải một thời gian dài mình mới vượt qua được. Hôm ấy, chương trình có chủ đề "Tình yêu đồng giới và khác giới" - một vấn đề mà xã hội ta còn khá e dè khi nhắc đến. Chương trình nhận được điện thoại của một bạn trai còn đang học cấp 3, bạn hỏi về việc làm sao để đưa bạn gái của mình trở lại bình thường khi cô này đang yêu một bạn gái mà bạn ấy bỏ đi để yêu... một bạn gái khác? Còn một cô bé mới 16 tuổi ở TX Cẩm Phả thì lại hỏi rằng: "Em bị chậm kinh, em rất lo không biết mình làm sao?". Khi mình giải đáp về sự "trục trặc" thường thấy ở tuổi dậy thì và hỏi thêm một câu rằng: "Em đã bao giờ dùng biện pháp tránh thai chưa?" thì bạn ấy đáp luôn: "Em dùng thường xuyên...". Trời ơi, những câu trả lời như thế làm mình "choáng", đôi khi còn thấy hỗn loạn...
- Hỗn loạn?
+ Đúng, hỗn loạn, hay nói khác đi là mất thăng bằng. Lại có những câu hỏi về sự ngoại tình của vợ hoặc chồng, hay sự giả dối rất éo le trong gia đình nữa... Những câu hỏi ấy, những trường hợp ấy ám ảnh mình, nhiều khi còn làm mình nghi ngờ mọi người thậm chí cả người thân của mình. Và để trở lại bình thường, mình đã phải rất cố gắng dứt chúng ra khỏi đầu, lấy lại cân bằng cho bản thân...
- Có vẻ như làm một chuyên gia tư vấn thật phức tạp, chị có nghĩ thế không?
+ Nói phức tạp thì hơi quá, phải nói rằng làm tư vấn hay gặp những câu chuyện mà "niềm vui trôi qua nhanh hơn và nỗi buồn lưu lại lâu hơn". Với chương trình HPTTT, mình thường được mời làm các chủ đề về hôn nhân, gia đình, xã hội, tình yêu, giới tính... nên các câu hỏi cũng đa chiều. Điều mình nhận thấy rõ nhất là các vấn đề của cuộc sống ngày càng phức tạp, các mối quan hệ đan xen và khó giải quyết. Vì vậy, mỗi người phải có bản lĩnh và chủ động vượt qua những bất ngờ không mong muốn mà cuộc sống đặt ra để nắm giữ hạnh phúc của chính mình. Đó cũng là thông điệp mà mỗi tư vấn viên chúng tôi muốn gửi tới thính giả của HPTTT...
- Xin cảm ơn chị về cuộc trò chuyện thú vị này!