Phát huy tốt vai trò tham mưu chủ lực trong sự nghiệp phát triển của tỉnh

(Đồng chí Trần Đức Lâm, Tỉnh uỷ viên, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư, trả lời phỏng vấn Báo Quảng Ninh)

- Nhân dịp kỷ niệm 65 năm thành lập ngành Kế hoạch và Đầu tư, đồng chí có thể cho biết một số nét chính về quá trình hình thành và phát triển ngành Kế hoạch và Đầu tư Quảng Ninh?

+ Ở Quảng Ninh thời điểm thành lập Uỷ ban Kế hoạch Quốc gia tháng 10-1955, còn là hai tỉnh Hải Ninh và Khu Hồng Quảng, mỗi tỉnh đều có một Ban Kế hoạch nằm trong Uỷ ban Hành chính tỉnh, sau đó tách ra thành cơ quan Uỷ ban Kế hoạch tỉnh riêng. Đến năm 1964 hai tỉnh Hải Ninh và Khu Hồng Quảng hợp nhất thành tỉnh Quảng Ninh thì hai cơ quan Kế hoạch của hai tỉnh cũng được hợp nhất thành Uỷ ban Kế hoạch tỉnh Quảng Ninh. Ngành Kế hoạch Quảng Ninh được thành lập cũng đã phát triển nhanh chóng thành một hệ thống theo cấp và theo ngành từ tỉnh xuống đến các huyện, thị xã, thành phố và đơn vị cơ sở. Do yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới nên năm 1967 hợp nhất thêm cơ quan Phân vùng kinh tế làm nhiệm vụ chỉ đạo và nghiên cứu xây dựng quy hoạch tổng thể tỉnh, quy hoạch vùng, ngành và các địa phương. Sau đó cơ quan kế hoạch tỉnh có thêm 2 bộ phận mới là: Kinh tế đối ngoại làm nhiệm vụ xây dựng kế hoạch kinh tế đối ngoại và theo dõi việc thực hiện các dự án ODA, dự án viện trợ quốc tế; Đăng ký kinh doanh làm nhiệm vụ đăng ký kinh doanh cho các doanh nghiệp trong và ngoài quốc doanh trên địa bàn tỉnh. Cơ quan Kế hoạch tỉnh còn được Uỷ ban Nhân dân tỉnh giao nhiệm vụ thường trực giúp tỉnh trong việc sắp xếp đổi mới hệ thống doanh nghiệp Nhà nước.

Số lượng cán bộ của cơ quan Kế hoạch tỉnh có thời kỳ lên tới trên 100 người, nhưng từ 1986 trở lại đây do yêu cầu đổi mới công tác kế hoạch hoá và tinh giảm biên chế, số lượng cán bộ đã giảm nhiều và đến nay còn 62 người biên chế thành 9 phòng chuyên môn. Ở các huyện, thị xã, thành phố, từ một Ban Kế hoạch riêng, có lúc hợp nhất với phòng Thống kê, sau hợp nhất với phòng Tài chính thành phòng Tài chính - Kế hoạch.

- Được biết từ sau Đại hội VII của Đảng, công tác kế hoạch được xác định chuyển từ kế hoạch hoá sang kế hoạch định hướng, ở Quảng Ninh công tác kế hoạch được thực hiện như thế nào, thưa đồng chí?

+ Bắt đầu từ Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII, công tác kế hoạch và đầu tư được đổi mới toàn diện cả về nội dung và phương pháp làm kế hoạch. Thay thế dần cách làm sự vụ, can thiệp trực tiếp vào sản xuất kinh doanh, chuyển sang xây dựng chiến lược kế hoạch định hướng, lập các chương trình dự án gắn với cơ chế chính sách tạo hành lang pháp lý để phát triển. Trong thời kỳ này công tác kế hoạch của tỉnh ngoài việc xây dựng kế hoạch hàng năm đã tập trung nghiên cứu soạn thảo chiến lược quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội chung cho toàn tỉnh và các ngành, địa phương. Cơ quan Kế hoạch và Đầu tư của tỉnh đã phối hợp chặt chẽ với các ngành, địa phương, tổ chức xây dựng kế hoạch ngắn, trung và dài hạn, đáp ứng kịp thời yêu cầu về phát triển kinh tế - xã hội. Theo tinh thần đổi mới, việc xây dựng kế hoạch đã có nhiều cải tiến, chủ yếu là kế hoạch định hướng. Nội dung kế hoạch đã quán triệt một cách sâu sắc hơn về đường lối, chủ trương đổi mới của Đảng, Nhà nước thể hiện rõ phương hướng, nhiệm vụ, mục tiêu phát triển trong từng thời kỳ, trong đó tập trung vào các kỳ kế hoạch 5 năm. Trong tham mưu UBND tỉnh xây dựng kế hoạch phát triển, ngành đặc biệt chú trọng đến các giải pháp và cân đối nguồn lực chủ yếu để đảm bảo thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội đề ra. Công tác kế hoạch đặc biệt quan tâm đến sự phát triển đồng đều giữa kinh tế với các lĩnh vực xã hội, các vùng trong tỉnh, nhất là đối với các vùng còn nhiều khó khăn như miền núi, biên giới, hải đảo, vùng sâu, vùng xa. Chú trọng giải quyết những vấn đề bức xúc về xã hội như đảm bảo việc học tập, chữa bệnh, phát triển văn hoá, thông tin, thể dục thể thao, phát thanh truyền hình, vui chơi giải trí, giải quyết việc làm, xoá đói giảm nghèo…

Khu đô thị mới Cái Dăm đang được đầu tư xây dựng.
                                                           Ảnh: Đỗ Giang

- Đồng chí có thể cho biết cụ thể hơn những việc mà ngành đã làm được trong những năm gần đây?

+ Ngành đã trực tiếp tham mưu, nghiên cứu lập quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội thời kỳ 1991-2000 với mục tiêu tăng trưởng kinh tế nhanh, phát triển ổn định bền vững cả về chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh quốc phòng và môi trường theo hướng công nghiệp hoá - hiện đại hoá. Tiếp sau đó tham mưu tỉnh triển khai nghiên cứu xây dựng quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội thời kỳ 1996-2010 và đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Bước vào giai đoạn thực hiện quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội thời kỳ 2001-2010, trước những yêu cầu đòi hỏi cao hơn của tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, ngành đã đề xuất với tỉnh nghiên cứu, soạn thảo, điều chỉnh bổ sung Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2006-2010 và định hướng đến năm 2020. Cùng với đó, ngành đã trực tiếp tham gia nghiên cứu xây dựng cơ chế chính sách khu kinh tế cửa khẩu Móng Cái và thành lập TP Móng Cái; lập đề án thành lập Khu kinh tế Cửa khẩu Hoành Mô, Bắc Phong Sinh; Khu kinh tế Vân Đồn, Khu công nghiệp dịch vụ cảng biển Hải Hà, Khu công nghiệp dịch vụ Đầm Nhà Mạc… tạo sức lan toả cho các vùng trong tỉnh cùng phát triển. Với những cơ chế chính sách được vận dụng và triển khai thực hiện, các giải pháp phát huy nguồn lực đã đi vào cuộc sống, nhiều công trình quan trọng được tập trung đầu tư xây dựng như: Bệnh viện đa khoa tỉnh, cầu Bang, cầu Vân Đồn, Trung tâm thương mại Móng Cái, mở rộng nâng cấp quốc lộ 18A, cảng Cái Lân, khu công nghiệp tàu thuỷ Cái Lân, khu du lịch quốc tế Tuần Châu, khu đô thị mới Hùng Thắng, Cao Xanh - Hà Khánh, Lán Bè - Cột 8…

- Thưa đồng chí, Bác Hồ đã căn dặn: “Khi đặt kế hoạch phải nhìn xa”, vậy ngành Kế hoạch và Đầu tư thực hiện và làm theo lời dạy của Bác như thế nào trong việc tham mưu với Tỉnh uỷ, HĐND, UBND tỉnh trong hoạch định và thực hiện các kỳ kế hoạch ngắn, trung và dài hạn?

+ Ở mỗi giai đoạn thời kỳ phát triển của tỉnh, công tác kế hoạch và đầu tư đã bám sát tình hình hiện tại, cẩn trọng nhận định tình hình trong tỉnh, trong nước và trên thế giới để đưa ra những dự báo định hướng trong giai đoạn tiếp theo. Để có sự tham mưu đúng và trúng trong xây dựng, triển khai các kỳ kế hoạch ngắn - trung - dài hạn, ngành đã xây dựng một số giải pháp thực hiện trong thời gian tới đó là: Làm tốt công tác dự báo, nắm chắc diễn biến tình hình kinh tế - xã hội, kịp thời đề xuất với Tỉnh uỷ, HĐND, UBND tỉnh các giải pháp ứng phó với những diễn biến bất lợi xảy ra, đồng thời tranh thủ các cơ hội, tất cả vì mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh nhanh và bền vững. Bám sát thực tiễn, kịp thời rà soát điều chỉnh bổ sung cơ chế, chính sách, đề xuất các giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp nhỏ và vừa, đẩy mạnh sản xuất kinh doanh và xuất khẩu. Tăng cường thực hiện công tác quy hoạch, quản lý quy hoạch và quản lý đầu tư XDCB, nhất là các dự án đầu tư từ ngân sách.

Nhiệm vụ công tác kế hoạch trong thời gian tới đang đặt ra những yêu cầu mới cao hơn, sớm đưa nền kinh tế của tỉnh cùng với cả nước hội nhập toàn diện với nền kinh tế thế giới. Toàn thể cán bộ, công chức ngành Kế hoạch và Đầu tư sẽ nỗ lực học tập nâng cao trình độ nghiệp vụ, chuyên môn, nắm vững đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, tranh thủ sự giúp đỡ và phối hợp chặt chẽ với các ngành, các địa phương và cơ sở, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ, xứng đáng là đội quân tham mưu chủ lực trong sự nghiệp phát triển của tỉnh.

- Xin cảm ơn đồng chí!