Phát huy vai trò xung kích trên mặt trận văn hoá

Đội chiếu bóng số 3, Trung tâm Phát hành phim và Chiếu bóng chuẩn bị cho buổi diễn phục vụ nhân dân xã Vạn Yên (Vân Đồn), ngày 12-3-2010.

So với các đơn vị trực thuộc Sở VH-TT (nay là Sở VH-TT&DL) thì Trung tâm PHP&CB gần như là ra đời sớm nhất. Thời thực dân Pháp chiếm đóng Vùng mỏ, ở Hòn Gai, Cẩm Phả, Quảng Yên đã có rạp chiếu bóng. Sau khi ta tiếp quản, chiếu bóng là lĩnh vực được quan tâm bởi vai trò quan trọng của nó trong công tác tuyên truyền và phục vụ nhu cầu giải trí của mọi tầng lớp nhân dân, công nhân, lực lượng vũ trang. Kể từ năm 1963 với tên gọi ban đầu là Quốc doanh chiếu bóng Quảng Ninh, đến nay ngành chiếu bóng Quảng Ninh đã trải qua nhiều tên gọi như Công ty PHP&CB, Công ty Điện ảnh và nay là Trung tâm PHP&CB. Cho dù có nhiều lần “thay tên, đổi họ” như vậy nhưng chức năng, vai trò của đơn vị gần như không thay đổi đó là phục vụ nhiệm vụ chính trị tuyên truyền các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hoá của công chúng.

Theo nhận xét của những cán bộ công tác lâu năm trong ngành thì “thời vàng son” của chiếu bóng Quảng Ninh là những thập kỷ 60 đến 80 của thế kỷ trước, là thời điểm các phương tiện nghe nhìn, giải trí chưa phát triển vũ bão như bây giờ. Những cán bộ, công nhân viên của ngành chiếu bóng tỉnh nhà đã xung kích trên các công trường, xí nghiệp, đội sản xuất phục vụ công nhân, nông dân, bộ đội sản xuất và chiến đấu. Đỉnh cao là những năm 1980-1985, toàn tỉnh có tới 18 rạp với 30 đội chiếu bóng; đã đưa tỷ lệ bình quân đầu người của Quảng Ninh được xem phim đạt 16 lượt/năm, cao nhất so với cả nước lúc bấy giờ. Giai đoạn từ 1972-1975, ngành chiếu bóng Quảng Ninh còn chi viện trên 30 cán bộ, nhân viên có tay nghề giỏi cho Điện ảnh miền Nam, như Hoàng Minh Diệu, Trần Đức Dân, Tô Đông, Lộc Văn Đoàn... Trong số đó, có những người đã hy sinh như Lục Huệ Nèn, Lê Đại Sự góp phần tô thắm thêm truyền thống của ngành chiếu bóng tỉnh nhà.

Đất nước bước vào đổi mới, cũng như nhiều đơn vị, lĩnh vực khác, ngành chiếu bóng Quảng Ninh cũng phải có những điều chỉnh, thay đổi cho phù hợp yêu cầu, nhiệm vụ, cơ chế, chính sách. Nhiệm vụ quan trọng của Trung tâm PHP&CB hiện nay là chiếu phim lưu động phục vụ đồng bào vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo; đưa ánh sáng, đường lối của Đảng đến với đồng bào; tổ chức các đợt chiếu phim phục vụ nhiệm vụ chính trị, nâng cao đời sống văn hoá tinh thần cho nhân dân vào các dịp lễ, tết, ngày kỷ niệm lớn của đất nước và của tỉnh. Được sự quan tâm của tỉnh và trung ương, Rạp Hạ Long đã được đầu tư, nâng cấp lên 300 chỗ; các máy chiếu, thiết bị được đầu tư thuộc loại hiện đại đã giúp cho Trung tâm phục vụ người xem được tốt hơn. Trong những năm qua, với 3 đội chiếu bóng lưu động, trung bình mỗi năm Trung tâm phục vụ gần 600 buổi chiếu, với khoảng gần 20 vạn lượt người xem. Riêng trong đợt phim “Mừng Đảng -  Mừng Xuân” 2010, Trung tâm đã chiếu 28 buổi ở vùng sâu, vùng xa, phục vụ trên 8.000 lượt người xem (miễn phí); chiếu 70 buổi tại các rạp Hạ Long (TP Hạ Long), Quang Trung (Uông Bí), Mạo Khê (Đông Triều) với trên 5.500 lượt xem. Mặc dù chịu sự tác động, cạnh tranh của nhiều loại dịch vụ nghe nhìn khác (như ti vi, băng đĩa, internet...) nhưng năm 2009, tại 2 rạp Hạ Long và Quang Trung, doanh thu vẫn đạt trên 96% đề ra. Trong năm, những bộ phim như: Giải cứu thần chết, Đẹp từng centimet, Bác Hồ với Quảng Ninh, Dòng máu anh hùng, Nhật ký Bạch Tuyết, Những nụ hôn rực rỡ... đã thu hút đông đảo người xem đến rạp, cho thấy điện ảnh, chiếu bóng vẫn là một phần không thể thiếu trong lòng người xem.

Đáp ứng yêu cầu công tác, hiện Trung tâm có 3 đội chiếu bóng thường xuyên đi chiếu phim phục vụ đồng bào vùng sâu, vùng xa. Do công việc vất vả, mỗi chuyến đi thường kéo dài hàng tuần đến nửa tháng nên thành viên các đội 100% là nam giới. Trong câu chuyện với tôi sau chuyến đi chiếu phim phục vụ nhân dân xã Vạn Yên (Vân Đồn) trở về, anh Lê Kiều, Trưởng phòng Nghiệp vụ của Trung tâm đã kể lại những kỷ niệm không quên về những chuyến đi phục vụ đồng bào. Có những kỷ niệm vừa buồn cười vừa... tủi thân ấy là giai đoạn đất nước còn khó khăn, xe cộ, máy móc chưa “tươm tất” như bây giờ, trong một lần đến xã nọ thuộc huyện Hoành Bồ để chiếu phim, xe chật, loa máy phải treo lủng lẳng bên xe. Gần đến nơi, đi qua một đám ma ven đường thấy các cụ già chạy ra đón: “Nhanh thế, cụ vừa mất mà các chú đã tới”. Hoá ra họ tưởng đội chiếu phim là... ban nhạc hiếu. Tuy nhiên, nhiều nhất là những kỷ niệm xúc động đó là có buổi chiếu ở xã vùng sâu miền Đông, bọn trẻ lần đầu tiên được xem phim nên chúng cứ tò mò chạy đến sờ tay lên phông xem người ở đâu ra; hay có chuyến đi lên Kỳ Thượng (Hoành Bồ) đi bộ hơn 20km, trời mưa, đường lầy lội, đội chiếu phim đến nơi đã muộn những vẫn thấy đồng bào chờ đợi... Những lần như thế, anh em càng thấy thương đồng bào hơn - anh Kiều bảo.