Xử phạt những vi phạm ở nước ngoài chỉ từ 5 - 10 triệu đồng, xử lý vi phạm trong nước còn thấp hơn. Với chế tài xử phạt quá thấp như vậy thì khó mà có thể răn đe các ca sỹ được - ông Trần Văn Khôi, Thanh tra Bộ VH-TT-DL.
Ngày 6/8/2008, bà Nguyễn Thế Thanh, Phó Giám đốc sở VH-TT-DL TP HCM có trả lời phỏng vấn về việc liên quan đến các nghệ sỹ biểu diễn trong chương trình Thuý Nga Paris 92. Bà Thanh cho biết, ca sỹ Quang Dũng chỉ bị Sở đề nghị lên Bộ mức xử phạt cảnh cáo, nhắc nhở. Cùng ngày, Thanh tra Bộ VH-TT-DL đã có buổi họp với các cơ quan có thẩm quyền để bàn bạc đưa ra phương án xử lý vi phạm của ca sỹ này và một số nghệ sỹ khác trong thời gian qua.
Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Trần Văn Khôi, Thanh tra Bộ VH-TT-DL xung quanh vấn đề trên.
Quang Dũng chỉ vi phạm ở mức không xin phép
- Thưa ông, cuộc họp ngày 6/8 đã có kết luận về việc xử lý các ca sỹ Quang Dũng, Nguyệt Anh chưa?
- Vi phạm của Quang Dũng, Nguyệt Anh chắc chỉ xử lý nhẹ thôi, vì các ca sỹ này chỉ vi phạm ở mức không xin phép Sở VH-TT-DL địa phương khi ra nước ngoài biểu diễn, chứ không phải hát những bài chưa được phổ biến, có nội dung xấu ở Thuý Nga Paris 92. Sở VH-TT-DL TP HCM đã đề nghị mức cảnh cáo, nhắc nhở, Thanh tra Bộ cũng nhất trí với quan điểm này và sẽ phối hợp với các cơ quan như Cục Nghệ thuật biểu diễn, Vụ Pháp chế của Bộ, A25 Bộ Công an... để tìm ra những biện pháp khắc phục, ngăn chặn hiện tượng này.
- Những bài hát mà ca sỹ Quang Dũng trình bày trong các chương trình Thúy Nga Paris by night đều rất nổi tiếng và có nội dung lành mạnh. Nhưng DVD Thuý Nga Paris 91 “Huế - Sài Gòn - Hà Nội” mà ca sỹ Quang Dũng có tham gia đã bị thu hồi và cấm lưu hành vì có nội dung xấu. Vậy Quang Dũng có bị liên quan trong việc này không?
- Trong chương trình Thuý Nga Paris 91, Quang Dũng đã hát một bài hát rất nổi tiếng ở Việt Nam - “Hà Nội ngày trở về” của nhạc sỹ Phú Quang. Rất có thể khi Quang Dũng được mời hát bài hát đó thì anh không ý thức được bài hát đó được xâu chuỗi vào một chương trình có nội dung chống đối Việt Nam như “Huế - Sài Gòn - Hà Nội”. Và nội dung của đĩa nhạc này đã làm ảnh hưởng đến tất cả các ca sỹ tham gia trong chương trình đó.
Hiệu quả không cao khi chế tài quá thấp
- Theo ông thì có công bằng không khi Quang Dũng bị xử lý vi phạm trong khi ca sỹ Trần Thu Hà có mặt trong DVD Thuý Nga Paris 90 “Chân dung người phụ nữ Việt Nam” đã bị Bộ VH-TT-DL thu hồi thì lại “bình an vô sự”?
- Như tôi đã nói từ đầu, Quang Dũng bị xử lý với vi phạm ra nước ngoài biểu diễn mà không xin giấy phép, chứ không phải bị xử lý vì hát trong chương trình Thuý Nga. Thường thì các vi phạm là do Sở VH-TT-DL địa phương nơi quản lý ca sỹ đó phát hiện và đề nghị Bộ xử lý. Quang Dũng hay Trần Thu Hà ra nước ngoài biểu diễn có xin phép theo đúng thủ tục và không hát những bài chưa được phổ biến, có nội dung xấu thì chẳng có vấn đề gì cả. Hơn nữa với những ca sỹ đã định cư, lấy chồng lấy vợ ở nước ngoài hay chuyển quốc tịch nước ngoài thì rất khó hoặc không thể quản lý được việc xuất nhập cảnh và biểu diễn nghệ thuật của họ.
- Thế còn những trường hợp các ca sỹ mang 2 quốc tịch?
- Câu hỏi này thì quả thực tôi cũng lúng túng. Vì quy định của Việt Nam chỉ cho 1 quốc tịch, nhưng quy định của nước Mỹ lại cho phép có 2 quốc tịch. Nếu ca sỹ nào có cả 2 quốc tịch Việt, Mỹ như Nhã Phương chẳng hạn thì phải chịu sự điều chỉnh của pháp luật cả 2 bên. Sự việc vi phạm xảy ra ở nước nào thì phải xử lý theo pháp luật của nước ấy.
- Bộ VH-TT-DL khuyến cáo các ca sỹ Việt Nam không nên biểu diễn trong chương trình của các tổ chức chống phá, nói xấu, bôi nhọ Việt Nam. Vì sao các ca sỹ “ruột” của Trung tâm Thúy Nga lại vẫn có thể về nước biểu diễn và tổ chức các chương trình với quy mô rất lớn?
- Thì chúng tôi mới chỉ khuyến khích các ca sỹ Việt Nam là “không nên” thôi chứ có cấm được đâu. Còn các ca sỹ nước ngoài như ca sỹ của Trung tâm Thúy Nga về nước biểu diễn thì họ phải tuân thủ theo pháp luật cũng như các quy định của Việt Nam và bị kiểm soát rất chặt chẽ. Cấm họ biểu diễn cũng không thể được trong thời đại giao lưu văn hoá rộng mở như hiện nay.
- Các ca sỹ Việt Nam muốn biểu diễn ở nước ngoài thì phải xin phép cơ quan quản lý nào?
- Các ca sỹ muốn biểu diễn ở nước ngoài thì phải xin phép Sở VH-TT-DL ở địa phương nơi cư trú hoặc Đại sứ quán Việt Nam tại các nước. Nhưng có nhiều trường hợp họ xin phép ra nước ngoài để đi du lịch hoặc đi khám bệnh. Khi ở bên đó, có tổ chức nào mời hát, mời giao lưu thế là họ tham gia. Lúc đấy, việc xin phép theo thủ tục pháp luật Việt Nam hầu hết bị bỏ qua khi ca sỹ đó ở một nơi cách Đại sứ quán Việt Nam cả ngàn cây số. Chính vì thế, trong cuộc họp vừa qua, có nhiều ý kiến đề xuất phải có được phương thức quản lý ca sỹ chặt chẽ hơn, thủ tục cấp phép biểu diễn phải rõ ràng hơn.
- Hiện đã có chế tài nào để xử lý trường hợp các ca sỹ ra nước ngoài biểu diễn mà không xin giấy phép?
- Hiện tại các ca sỹ vi phạm ở nước ngoài đều bị xử lý theo NĐ 63 của Chính phủ. Nhưng theo NĐ 63 thì chỉ xử phạt hành chính. Mức xử phạt những vi phạm ở nước ngoài chỉ từ 5 - 10 triệu đồng, xử lý vi phạm trong nước còn thấp hơn. Với chế tài xử phạt quá thấp như vậy thì khó mà có thể răn đe các ca sỹ được. Ngay cả việc với những ca sỹ bị cấm biểu diễn trong nước cũng gặp rất nhiều khó khăn. Sở VH-TT-DL tỉnh này cấm biểu diễn thì họ sang tỉnh khác. Nếu cấm trên toàn quốc thì họ lại ra nước ngoài hoạt động. Thanh tra Bộ cũng chỉ kiểm soát được các chương trình nghệ thuật lớn, còn họ hát phòng trà để mưu sinh thì không thể nào quản lý và cấm họ được. Vì thế các biện pháp xử lý vừa phải kiên quyết nhưng cũng rất mềm dẻo để có thể tạo điều kiện cho các ca sỹ phục vụ nhân dân được tốt hơn.
- Xin cám ơn ông!