Rậm rịch đến tết, tăng lương và thế là mọi thứ đều tăng giá. Giá vàng, giá các nguyên vật liệu như xi măng, sắt thép, phân bón tăng khiến người dân choáng váng. Đặc biệt ''’cú sốc’’ xăng tăng giá thêm 1.700 đồng/lít từ 22-11 vừa qua càng khiến người tiêu dùng lo lắng.
Hiện nay giá các loại lương thực, thực phẩm thiết yếu như gạo, thịt, cá, rau quả đang leo thang từng ngày. Dạo quanh thị trường rau quả những ngày đầu đông, dù đang ở vụ chính, rau quả nhiều và sẵn nhưng cũng không dễ gì mua được một mớ rau dưới 1.000 đồng như ở thời điểm cách đây một năm. Rẻ nhất là rau cải cúc giờ đây cũng phải 1.500-2.000đồng/mớ, còn đắt như đỗ khế, thiên lý, súp lơ có thời điểm lên tới 4-5.000 đồng/lạng, rau sống cũng 1.000 đồng/lạng, cà chua 7-800 đồng/lạng... So với thời điểm này năm ngoái, giá thực phẩm tươi đã nhích lên khoảng 30%, đó là chưa kể một số mặt hàng đặc sản, càng dựa vào nhu cầu của khách hàng, giá càng được đẩy lên tùy ý. Người đi chợ bây giờ thật khó cân đối thu chi trong thực đơn hàng ngày, biết mua gì, ăn gì đây khi mọi thứ đều tăng giá. Xem ra tiền tăng lương tối thiểu cũng chỉ đủ để bù đắp tốc độ trượt giá trong thời gian vừa qua mà thôi.
Người nội trợ lựa chọn mua rau xanh ở chợ Cột 3, TP Hạ Long.
Ở tỉnh ta, Đông Triều là địa phương có diện tích đất dành cho nông nghiệp tương đối lớn. Những năm gần đây, triển khai đề án phát triển nông nghiệp địa phương theo hướng công nghiệp hóa (CNH), huyện đã tích cực chuyển đổi cơ cấu mùa vụ, cơ cấu giống cây trồng để tăng năng suất và hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Điển hình là xã Hưng Đạo, nơi có vùng chuyên canh rau tập trung khá lớn của huyện. Trên 300 ha đất nông nghiệp, Hưng Đạo có riêng 25 ha đất chuyên canh về rau. Với cách thức chăm bón như hiện nay thì chỉ riêng một thửa đất trồng rau sống, mỗi năm có thể quay vòng được 8 lứa và việc những ruộng rau cho thu nhập từ 100-120 triệu đồng/ha là có thật. Song thực tế ít người nông dân nào có được thu nhập trên 5 triệu đồng/năm bởi còn phụ thuộc vào đầu ra của các sản phẩm nông nghiệp đang được làm ra hàng ngày. Chị Nguyễn Thị Hồng, thôn 3, xã Mễ Xá, Hưng Đạo là người đã nhiều năm gắn bó với nghề trồng rau. Trước đây rau sống 200-300 đồng/lạng, bây giờ 1.500-2.000 đồng/lạng thì cuộc sống của chị cũng không đổi thay là mấy. Giá rau tăng ít, giá phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, các vật liệu che phủ, giống cây, dịch vụ làm đất tăng nhiều... ‘’Nhìn rau xanh thế này thôi nhưng bán chỉ có 5.000 đồng/kg. Hôm nào ế, người ta về dồn giá còn chỉ có 3.000-4.000 đồng/kg. Một năm cũng chỉ được dăm triệu bạc tiền rau thêm thắt thôi” - Chị Hồng vừa hái rau vừa tâm sự. Từ Đông Triều đến Hạ Long không xa là mấy nhưng rau xanh đến được với người tiêu dùng phải qua nhiều khâu trung gian, vậy nên giá rau đắt mà nông dân vẫn không được hưởng lợi nhiều như ta tưởng.
Câu chuyện về những người nông dân thất thu trên những cánh đồng rau xanh non của mình là có thật vì từ bao đời nay, họ chỉ lo sản xuất, chăm bón để tạo ra sản phẩm nông nghiệp ngày một tốt hơn, chứ không quan tâm mấy đến đầu ra của sản phẩm. Do vậy cùng là những luống rau xanh trên cánh đồng 120 triệu đồng/ha nhưng giá thành mỗi kg có thể chênh lệch nhau từ 1-10 giá. Người có kinh tế, có phương tiện vận chuyển rau đến tận các chợ, thậm chí vượt ra các tỉnh lân cận để giao hàng thì không thiệt 10 giá, còn những người trồng rau tại ruộng thì đành chấp nhận bị ép giá bán. Vào mùa thu hoạch rau có hàng chục chiếc xe tải thùng 5 tấn, xe máy căng sọt 2 bên xe đi thu mua rau xanh của các hộ trồng rau đã trở nên quen thuộc ở xã Hưng Đạo. Và mỗi buổi sáng, từ đây rau sẽ được vận chuyển đến các huyện thị trong tỉnh lân cận để giao cất. Mặc dù mất chi phí vận chuyển, hư hao do dập nát, nhưng chi phí này không lớn lắm. Để các sản phẩm nông nghiệp mang lại giá trị tương ứng với công sức bỏ ra của người nông dân thì phải có những can thiệp tích cực hơn của Nhà nước trong việc tổ chức sản xuất và tạo cơ chế khuyến khích, hỗ trợ kịp thời để các doanh nghiệp tìm được đầu ra bền vững cho các sản phẩm nông nghiệp.
Bởi vậy, ngoài sự nỗ lực của các cơ quan quản lý nhà nước trong việc kìm tốc độ tăng giá, giám sát chặt chẽ thị trường không để giá hàng hóa tăng bất hợp lý, hoặc lợi dụng một số yếu tố để tăng giá thì người tiêu dùng chỉ còn cách duy nhất là tằn tiện, tiết kiệm trong chi tiêu. Trước mắt có thể cắt giảm các khoản mua sắm chưa cần thiết, sử dụng các loại nhiên liệu rẻ tiền hơn, hạn chế sử dụng phương tiện cá nhân để tiết kiệm chi phí xăng dầu... Về lâu dài, Nhà nước cần có chính sách, giải pháp để nâng cao đời sống cho người dân một cách bền vững.
