Xung quanh tính định hướng, giáo dục của các bộ phim TH giờ vàng trên VTV, dư luận đang khen thì ít mà chê thì nhiều! Các đạo diễn phim TH nói gì về những điều này?
Đạo diễn Trần Phương: “Nếu không phải giám khảo, tôi sẽ không bao giờ xem các bộ phim đó”
Bởi phim THVN hiện nay quá nhạt nhẽo! Phim được làm ra rất nhiều nhưng không hay, không có tính chuyên nghiệp. Tất cả từ khâu chọn diễn viên, viết kịch bản, quay phim, dàn dựng… đều qua loa, không đầu tư nhiều công sức, trí tuệ.
Có những kịch bản được viết chỉ trong vòng… 3 ngày! Thế thì chất lượng đến đâu? Mặt khác, chính số lượng nhiều sẽ là áp lực và kéo tính chuyên nghiệp vốn đã thấp nay còn thấp hơn.
Các phim TH đang phát trên giờ vàng của VTV hiện nay có rất ít bộ phim xem được. Xem được là chỉ so với những bộ phim… không thể xem nổi! Chất lượng, nội dung các bộ phim nhích lên rất chậm.
Tôi lấy ví dụ là 2 bộ phim: “Chàng trai đa cảm” của đạo diễn Trần Trung Dũng và bộ phim “Vòng Nguyệt Quế” của đạo diễn Mai Hồng Phong để chứng minh.
Đạo diễn phim “Chàng trai đa cảm” là học trò của tôi. Nhưng mới xem được mấy tập đầu, tôi đã phải gọi điện cho đạo diễn than thở vì có quá nhiều “sạn”.
Ngay cả phim “Vòng Nguyệt Quế” mới chiếu được hơn chục tập cũng đã bộc lộ không ít lỗi ở đủ các phương diện: Nội dung, kĩ thuật… Còn lỗi cụ thể ở chỗ nào, lỗi như thế nào thì tôi xin phép không nói vì “toàn chỗ quen biết với nhau”!
Đạo diễn Nguyễn Quang, hãng Phim truyện I: “Đạo diễn không đủ trình độ, đưa nhiều cái xấu lên phim sẽ phản tác dụng".
Phim THVN đang thiếu chất sống, thiếu hơi thở thời đại, thiếu tính thời sự. Thể hiện trực tiếp là những đạo diễn không chịu tìm tòi những cái mới mẻ, những cái đang được cả xã hội quan tâm mà cứ đi theo những lối mòn, những đề tài đã quá cũ kĩ.
Có nhiều nguyên nhân để lí giải điều này. Người ta hay nói đến những lí do như nhà sản xuất ép thời gian hoàn thành, kinh phí làm phim ít, các bộ phận chưa chuyên nghiệp. Tuy nhiên, theo tôi, lí do quan trọng nhất là các đạo diễn và cả êkip làm phim đã hời hợt, không hết mình với các bộ phim.
Tôi có thể lấy ví dụ như thế này để chứng minh: Nếu trước đây, để đảm nhận vai A Phủ trong bộ phim “Vợ chồng A Phủ”, đạo diễn Trần Phương (khi ấy còn là diễn viên) đã phải ăn, ở, ngủ và sinh hoạt cùng với những người dân Tây Bắc một năm ròng để hiểu và nắm bắt được cái hồn của con người nơi đây. Sau đó, phải học cách cưỡi ngựa, tập làm nương.
Nhưng hiện nay, lấy đâu ra những con người như thế? Đam mê điện ảnh đến mấy, diễn viên cũng chẳng dại gì bỏ show để ăn gió nằm sương với đoàn. Ai cũng lo kiếm tiền và mải … chạy sô!
Chúng ta đều biết phim TH có tính định hướng rất cao, nhất là khi phim được phát vào các giờ vàng. Nó có thể tác động trực tiếp đến nhận thức, thay đổi hành vi của khán giả. Những điều này chỉ làm được khi bộ phim thực sự hướng tới tính định hướng và tính giáo dục, đồng thời làm tốt cả 2 điều đó. Nhưng nội dung thể hiện trong các phim hiện nay lại chưa tương xứng với tầm quan trọng này của nó.
Cụ thể là các phim vì thiếu chất sống nên cách tiếp cận những vấn đề luôn có… vấn đề (thiếu tính thực tế, thời sự đã nói ở trên)! Mặt khác, tất cả những yếu tố trong phim như đối thoại, các câu kể, dẫn, việc xử lý tâm lí, tình huống chưa logic, thuyết phục, khiến người xem cảm thấy vô lý, đôi khi là kệch cỡm.
Việc đưa quá nhiều cái xấu lên cũng cần phải xem xét lại, dư luận không nên vội vã đánh giá là như thế là nên hay không nên, đúng hay không đúng. Vì đằng sau những cái xấu, bao giờ cũng hướng tới cái đẹp, cái chân - thiện - mĩ.
Tuy nhiên, theo cá nhân tôi thì vấn đề cốt lõi nằm ở chỗ: Nếu đạo diễn không có đủ trình độ, năng lực, sự thông minh, sáng tạo để cử lý những cái xấu đó thì việc đưa quá nhiều cái xấu lên sẽ phản tác dụng! Vì lúc đó, cái đẹp không đủ nổi bật, không đủ sức mạnh để chiến thắng cái xấu. Người ta không còn thấy cái đẹp nữa, hoặc có nhận ra cái xấu thì rất có thể vẫn bị định hướng lệch lạc!
Đạo diễn Trần Trung Dũng: “Tôi lắng nghe dư luận với tư cách là một người xem phim”
Đạo diễn Trần Trung Dũng đang hướng dẫn diễn viên
thực hiện cảnh quay trong phim “Chàng trai đa cảm”
Tôi đã được tiếp xúc với các tầng lớp khán giả khác nhau khi bộ phim còn đang được phát sóng. Khán giả biết tôi là đạo diễn thì đặt những thắc mắc về nội dung, hoặc là hỏi về các tập tiếp theo. Còn những người không biết, thì họ nói chuyện thẳng thắn, khen có, chê có. Lúc đó tôi đóng vai như một khán giả xem phim để cùng bầy tỏ quan điểm với họ.
Chúng tôi đã xác định rõ: Ý tưởng, tinh thần mà bộ phim “Chàng trai đa cảm” hướng tới là quan điểm về công việc, hạnh phúc, hôn nhân và gia đình trong cuộc sống “thời hiện đại” của lớp trẻ. Bộ phim phải mang tới cho khán giả xem một cảm xúc nhẹ nhàng, vui vẻ.
Nhưng sau khi xem, dư luận có một ấn tượng không được như chúng tôi mong muốn. Ví dụ: họ có phản ánh về lối sống cũng như cách nói năng, ứng xử của các nhân vật trong phim…
Theo tôi, việc thích, hay không thích một nhân vật nào đó trong phim là quyền của của mỗi người, không thể áp đặt. Một số nhân vật trong phim “bị ghét” có thể lại là một thành công của nhân vật đó. Có những nhân vật sinh ra chỉ để làm một nhiệm vụ, một mục đích nhằm tạo điều kiện cho nhân vật chính bộc lộ tính cách, tình cảm, quan điểm sống vv…
Chuyện thầy Trần Phương chê phim của tôi, tôi xin không có ý kiến.
