Những năm gần đây, tình hình thanh, thiếu niên mắc các tệ nạn xã hội (TNXH), vi phạm ATGT... có chiều hướng gia tăng.
Nguyên nhân chủ yếu là một bộ phận thanh niên hiện nay thiếu ý thức rèn luyện, kiến thức phòng tránh TNXH. Nhất là trong tình hình hiện nay số lao động trẻ ngoại tỉnh đến Quảng Ninh tìm kiếm công ăn việc làm ngày một đông, đã nảy sinh nhiều vấn đề xã hội phức tạp. Trước những diễn biến như vậy, yêu cầu đặt ra đối với các ngành, các cấp, nhất là các cấp bộ đoàn trong tỉnh là phải tập trung đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức về pháp luật, tham gia phòng chống TNXH trong thanh, thiếu niên...
Thực hiện Nghị quyết 09/CP về chương trình quốc gia về phòng chống tội phạm, TNXH trong thanh, thiếu niên giai đoạn 1998-2010, Đoàn TN các cấp đã triển khai nhiều giải pháp, nhằm kiềm chế, giảm thiểu tình trạng thanh, thiếu niên vi phạm pháp luật, mắc các TNXH. Một trong những giải pháp mang tính quyết định, tạo nên sự chuyển biến mạnh mẽ trong công tác này được các tổ chức Đoàn - Hội các cấp triển khai thời gian qua, là mở rộng mặt trận đoàn kết tập hợp thanh niên, xây dựng, củng cố và nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức Đoàn - Hội. Đây cũng chính là việc tạo môi trường lành mạnh, phát huy tiềm năng, khả năng sáng tạo, tinh thần xung kích tình nguyện của tuổi trẻ trong lập thân, lập nghiệp, góp phần phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.
Điều này thể hiện rõ nét trong những năm qua, là Đoàn TN các cấp đã tập trung xoá các cơ sở trắng tổ chức Đoàn; xây dựng tổ chức Đoàn - Hội trong các doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; xây dựng các mô hình hoạt động để thu hút, quản lý đoàn viên, thanh niên, như: “Khu nhà trọ tự quản”, “Đội thanh niên xe ôm tự quản”, “Tổ đội thanh niên lao động xung kích”, “Đội thanh niên cờ đỏ”, “Cổng trường thanh niên tự quản xanh - sạch - đẹp, đảm bảo an toàn giao thông”, “Câu lạc bộ Thầy thuốc trẻ”, “Câu lạc bộ Hiphop”... Nhờ đó, tỷ lệ đoàn kết tập hợp thanh niên tăng từ 42% năm 1998 lên đến trên 60% hiện nay.
Trong công tác tuyên truyền về phòng chống TNXH, BTV Tỉnh Đoàn đã quán triệt đến 100% các cơ sở Đoàn toàn tỉnh. Hàng năm căn cứ vào tình hình thực tế tại từng địa phương, đơn vị để xây dựng kế hoạch triển khai phù hợp. Đoàn thanh niên các cấp đã có nhiều cách làm sáng tạo, không ngừng đổi mới nội dung hình thức tuyên truyền, nâng cao chất lượng các mặt giáo dục của Đoàn, nhất là công tác định hướng, giáo dục, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho thanh, thiếu niên. Như: Tổ chức các hội thi tìm hiểu Luật Phòng chống ma tuý, Pháp lệnh Phòng chống mại dâm; các đội thanh niên tuyên truyền phòng chống tệ nạn xã hội; các hội nghị, toạ đàm, diễn đàn với chủ đề “Lắng nghe vị thành niên nói về các vấn đề xã hội”... gắn với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư”, phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh trật tự”. Đoàn cũng tổ chức cho thanh, thiếu niên ký cam kết không vi phạm ATGT, không sản xuất, vận chuyển, tàng trữ, buôn bán các loại pháo; duy trì hoạt động “Hòm thư vì bạn”, phong trào “Truy tìm địa chỉ đen”... Tỉnh Đoàn còn chủ động phối hợp với các sở, ban, ngành, đoàn thể của tỉnh nhằm triển khai thực hiện toàn diện Nghị quyết 09/CP, chương trình quốc gia phòng chống tội phạm, cũng như nâng cao hiệu quả tuyên truyền phòng chống các TNXH; trong đó trọng tâm tuyên truyền về tác hại của ma tuý, mại dâm, HIV/AIDS..., chú trọng các đối tượng là lao động trẻ xa nhà, thanh, thiếu nhi hư; từ đó từng bước tiếp cận, phân loại, để có biện pháp giúp đỡ sửa chữa lầm lỗi; hỗ trợ giới thiệu việc làm, tạo điều kiện vay vốn phát triển kinh tế...
Triển khai chương trình quốc gia phòng chống tội phạm, TNXH trong thanh, thiếu niên, đến nay tổ chức Đoàn - Hội các cấp trong tỉnh đã tổ chức được gần 2.600 đợt ra quân xuống đường, hơn 4.000 tin, bài tuyên truyền về phòng chống tội phạm, TNXH; tuyên truyền, vận động 2.342 lượt thanh niên nghiện ma tuý đi cai nghiện; tạo điều kiện cho thanh niên vay gần 60 tỷ đồng phát triển kinh tế...
Thông qua hoạt động các mô hình, đã xuất hiện nhiều tập thể, cá nhân tiên tiến, xuất sắc trong công tác tuyên truyền, tham gia phòng chống tội phạm, TNXH; góp phần tích cực vào việc giữ gìn an ninh trật tự trên địa bàn.
| Anh Vũ Mạnh Hiếu, công nhân Công ty than Đèo Nai: “Tạo các sân chơi lành mạnh cho thanh niên rèn luyện, trưởng thành”
Anh Đỗ Tiến Luật, Huyện Đoàn Hoành Bồ: “Tạo điều kiện cho thanh niên vay vốn phát triển sản xuất, tạo việc làm”
Anh Phạm Chí Hiếu, Đoàn phường Quang Hanh (TX Cẩm Phả): “Định hướng học tập và đào tạo nghề cho thanh niên phù hợp”
Đại uý Nguyễn Đức Biền, công an phường Vàng Danh (TX Uông Bí): “Đẩy mạnh tuyên truyền ý thức chấp hành pháp luật cho thanh thiếu niên”
Nguyễn Chiến (Thực hiện) |
Hiện nay số lượng thanh thiếu niên hư, mắc các tệ nạn xã hội trên địa bàn tỉnh có chiều hướng gia tăng. Trong các doanh nghiệp ngành Than cũng có một số bạn trẻ mắc vào các tệ nạn xã hội như: Cờ bạc, đề đóm, cá biệt cả nghiện ma tuý... Gần đây, nổi lên tình trạng một số thanh niên không nghề nghiệp tụ tập hoạt động “bảo kê” tại một số đầu đường, bãi thải để thu gom than, dẫn đến tình trạng tranh giành địa bàn hoạt động, gây mất ANTT, gây bức xúc dư luận. Trước thực trạng ấy, theo tôi để giảm thiểu số thanh niên mắc vào các tệ nạn xã hội, cần có sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, đặc biệt là vai trò xung kích của tổ chức Đoàn - Hội trong việc đẩy mạnh tuyên truyền giáo dục nâng cao nhận thức cho thanh niên, chú trọng tạo môi trường, các sân chơi lành mạnh để các lao động trẻ xa nhà được rèn luyện, cống hiến trưởng thành, tránh xa các tệ nạn xã hội. 
Thế hệ trẻ hiện nay có rất nhiều cơ hội để học tập, cống hiến. Tuy nhiên, còn nhiều bạn trẻ chưa đủ chín chắn, chưa được định hướng, hướng dẫn để có thể tìm cho mình một hướng đi phù hợp sau khi tốt nghiệp phổ thông. Thời gian này nếu gia đình không có biện pháp quản lý tốt, họ sẽ rơi vào tình trạng đua đòi, a dua làm một số việc xấu, lâu ngày thành quen, rất dễ có hành động, việc làm quá mức dẫn đến vi phạm pháp luật. Vì thế, gia đình và xã hội cần phải định hướng học tập và hướng nghiệp đào tạo nghề tốt cho thanh niên ngay từ khi họ mới bước vào THPT để có đủ kiến thức, năng lực thực hiện ước mơ của mình. 
