Tại cuộc tọa đàm "Thực trạng chất lượng sữa tươi VN", ngày 9.7, đại diện Cty cổ phần sữa Hà Nội (Hanoimilk) công bố: Đang có ít nhất 40% lượng sữa tươi tiệt trùng bán ra thị trường không phải là "100% sữa tươi nguyên chất".
Người tiêu dùng bị lừa
Bà Nguyễn Thị Quỳnh Chi – Chủ nhiệm Câu lạc bộ người tiêu dùng (NTD) nữ nói: Sản lượng sữa của đàn bò sữa, dê trên cả nước hiện nay mới đáp ứng được 30-40% tổng nhu cầu sản xuất sữa tươi tiệt trùng, vậy làm sao trên bao bì sản phẩm sữa tươi trên thị trường của nhiều DN sản xuất sữa vẫn quảng cáo là “sữa bò tươi nguyên chất”. “tinh khiết từ thiên nhiên”, “sữa tươi 100%”, “sữa tươi tiệt trùng”... Như vậy, đang có sự gian dối.
Theo tôi được biết, cách chế biến sữa tươi dễ nhất hiện nay mà các DN sữa đang làm là dùng sữa bột nhập khẩu rồi pha chế thành sữa tươi, bổ sung thêm vitamin, khoáng chất... để có thành phẩm giống sữa tươi.
Một số chuyên gia trong ngành sữa tiết lộ: Sản phẩm sữa tươi hiện nay chủ yếu được làm từ sữa bột gầy nhập khẩu hay còn gọi là sữa hoàn nguyên. Sử dụng thêm dầu cọ giá rẻ để thay cho chất béo từ sữa bò nguyên chất để chế ra sản phẩm “sữa tươi nguyên chất 100%”.
Một đại diện khác của CLB người tiêu dùng nữ bức xúc: Rõ ràng sự gian dối, vi phạm trong việc sản xuất sữa tươi của một số DN là đánh lừa NTD, cung cấp những thông tin sai lệch cho NTD... nhưng vẫn chưa được phát hiện, xử lý. Tình trạng vi phạm này không phải mới xảy ra gần đây, có cả những DN có thương hiệu nổi tiếng đã cố tình gian dối.
Các cơ quan chức năng có biết những việc này nhưng vẫn chưa có những biện pháp mạnh để xử lý còn NTD vẫn luôn phải chịu thiệt thòi. NTD, đặc biệt là trẻ em sử dụng những sản phẩm sữa tươi “rởm” như vậy sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất, trí tuệ thì biết kiện ai. Rất cần phải lập lại sự nghiêm minh trong quản lý chất lượng sữa.
Doanh nghiệp sữa “tố” nhau
Tại cuộc tọa đàm, đại diện Cty cổ phần sữa Hà Nội (Hanoimilk) đã đưa ra những con số để chứng minh cho sự gian dối trong sản xuất sữa tươi tiệt trùng. Trong năm 2008, sản lượng sữa tươi tiệt trùng là 439.113.000 lít, trong khi đó sản lượng sữa bò tươi của cả nước năm 2008 chỉ đạt 262.160 lít, tức là chỉ đáp ứng được 60% sản lượng sữa tươi tiệt trùng. Đó là chưa kể đến các sản phẩm khác phải sử dụng nguyên liệu sữa tươi như sữa đặc có đường, sữa chua.
Những con số này đã chỉ ra rằng có ít nhất 40% sữa tươi tiệt trùng bán ra thị trường không phải là 100% sữa tươi nguyên chất. Như thế đã có một số DN cố tình gian dối dùng các sản phẩm sữa khác để chế biến thành sữa tươi. Rồi quảng cáo sai sự thật, ghi nhãn mác không đúng để gây nhầm lẫn cho NTD và thu lợi từ sự gian dối đó. Hanoimilk cho rằng, cần phản đối mạnh mẽ hành vi gian lận đó và đề nghị Cục Cạnh tranh – Bộ Công Thương phối hợp với cơ quan quản lý chức năng điều tra xem xét để “vạch mặt” những DN gian dối đó.
Đại diện Vinamilk khẳng định nguồn gốc xuất xứ của sữa tươi Vinamilk là trên cơ sở thu mua 50% tổng sản lượng sữa bò tươi nguyên liệu mà đàn bò cả nước cung cấp và nguồn nguyên liệu sữa bò tươi từ các trang trại của Vinamilk.
Phân tích nguyên nhân của thực trạng này, có ý kiến cho rằng, do kẽ hở của các văn bản pháp quy không quy định rõ tỉ lệ phần trăm thành phần của các loại sữa nên các DN lách luật. Việc thanh kiểm tra, xử phạt của các cơ quan quản lý chưa được nghiêm minh. Vì thế sữa tươi “rởm” vẫn có đất để tung hoành.
Trước những lời tố cáo trên, đại diện Cục Quản lý cạnh tranh – Bộ Công Thương chưa đưa ra lời giải thích rõ ràng, DN nào gian dối vẫn chưa được “chỉ mặt, gọi tên”.
Bộ Công Thương cho biết, mới có kế hoạch xây dựng chương trình kiểm nghiệm chất lượng sữa tươi và từ đó dựa trên kết quả kiểm nghiệm, Bộ Công Thương sẽ đưa ra thông điệp khuyến cáo tới NTD. Nếu phát hiện sai phạm nghiêm trọng, bộ sẽ chuyển đến các cơ quan chức năng có thẩm quyền để xử phạt. Như vậy, ngay lúc này cơ quan quản lý vẫn chưa có được biện pháp hữu hiệu để dẹp loạn sữa tươi “rởm”, NTD sẽ tiếp tục phải chờ đợi.