Năm nay là năm đầu tiên VN vào WTO, người tiêu dùng trong nước mong đợi được mua hàng giá rẻ hơn, nhiều sự lựa chọn hơn... trong dịp Tết Nguyên đán nhờ sự thâm nhập của các nhãn hiệu nước ngoài. Trước áp lực này doanh nghiệp trong nước phải đối đầu như thế nào và thị trường Tết Đinh Hợi đã có những chuyển biến gì?
Theo quan sát của phóng viên VietNamNet, thị trường hàng tiêu dùng và thực phẩm phục vụ Tết đã vào mùa. Hiện trên thị trường đã có mặt rất nhiều nhãn hiệu ngoại, từ hoá mỹ phẩm Nhật, Trung Quốc, bánh kẹo Thái Lan, Malaysia, Indonesia cho đến củ cải muối, đậu tương từ Hàn Quốc...
Đến các sạp kinh doanh thực phẩm tại những chợ lớn của TP.HCM như Bến Thành (Q.1), Bình Tây (Q.6), An Đông (Q.5)... người tiêu dùng sẽ dễ dàng nhìn thấy hàng loạt nhãn bánh kẹo, đồ hộp ngoại được trưng bày kín lối đi. Chị Kim Hà, tiểu thương kinh doanh thực phẩm khô tại chợ An Đông cho hay, so với ngày thường giá các sản phẩm ngoại không tăng bao nhiêu, trong khi đó hàng nội hễ Tết đến thì giá tăng.
Tính đến thời điểm này, thực phẩm tươi sống đang tăng giá từ 5-7%, thuỷ hải sản khô tăng từ 10-15%, rau, củ, quả tăng nhẹ trên dưới 5%.
Đó là mức tăng có thể so sánh được với ngày thường, còn ở một số sản phẩm, nhất là trong ngành hàng tiêu dùng như bột giặt, sữa, nước giải khát... nhà sản xuất muốn tăng giá thì thay đổi bao bì, thêm tên gọi hay chức năng mới vào, khách hàng khó so sánh được. Ví dụ như loại sữa đặc có đường của hãng X từ khoảng 6.000 đ/lon lên gần 9.000 đ/lon song bao bì cũng khác hẳn và thêm chức năng bổ sung chất xơ dinh dưỡng.
Quan sát tại siêu thị Maximartk (Q.10), nước giải khát và hoá mỹ phẩm là 2 mặt hàng có sản lượng hàng ngoại khá phong phú tại siêu thị này. Bà Nguyễn Ánh Hồng, Tổng giám đốc Hệ thống Marximark cho hay, hàng ngoại nhập trong siêu thị tăng từ 5-7% so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, so với hàng nội thì không thể tăng vượt mặt vì hàng sản xuất trong nước năm nay số lượng cũng tăng lên rất nhiều.
“Năm nay mới là năm đầu tiên VN gia nhập WTO, qui chế chưa rõ ràng nên hàng ngoại không tác động nhiều tới thị trường vì hàng ngoại không hề giảm giá như nhiều người mong đợi. Trong khi đó hàng VN lại tăng giá, hiện thực phẩm đang tăng giá dần, sẽ tăng trên 15% và khả năng có mặt hàng còn tăng hơn 20%” - Bà Hồng dự báo.
Trước đó, Bộ Thương mại cũng cho hay, tuy lượng hàng hoá trên thị trường đầu năm 2007 phong phú nhưng do sức mua tăng và do tác động của thiên tai, dịch bệnh và việc tăng giá của một số mặt hàng thiết yếu như điện, than... nên giá cả các mặt hàng đều tăng.
Hàng Tết: Cung vượt cầu
Theo các nhà phân phối lẻ như SaigonCo.op, Maximark, Citimart... số lượng hàng Tết năm nay rất dồi dào, thậm chí cung đang lớn hơn cầu. Cụ thể Saigon Co.op cho biết đã đặt hàng với một lượng lớn từ nhà sản xuất, ước tính tăng khoảng 30% so với cùng kỳ năm ngoái để phục vụ thị trường Tết Đinh Hợi.
Ông Bùi Duy Đức - Phó Tổng GĐ Công ty Vissan cũng cho hay, Vissan sẽ tăng sản lượng ít nhất là từ 15%-20%, tuy còn hơn 1 tháng nữa mới đến Tết nhưng công ty đã chuẩn bị sẵn nguồn cung nguyên liệu như 3.700 tấn thịt heo, 300 tấn trâu, bò. Bên cạnh đó, các mặt hàng chế biến sẵn như thịt nguội, xúc xích… được chuẩn bị khoảng 2.700 tấn và rau củ quả là 1.420 tấn.
Ngoài các công ty sản xuất tại VN, hiện có rất nhiều công ty đứng ra nhập khẩu hàng ngoại. Nhà nhập khẩu lớn nhất có thể kể đến là Metro, trong siêu thị này có hầu hết các mặt hàng, kể cả thực phẩm tươi sống như thịt, cá, rau quả… mang “quốc tịch” ngoại như Mỹ, Pháp, Canada…
Còn tại khu vực Phú Mỹ Hưng (Q.7) thì xuất hiện ngày càng nhiều cửa hàng chuyên bán thực phẩm chế biến, đóng hộp, khô có xuất xứ Hàn Quốc. Theo những người kinh doanh ở đây, việc nhập thực phẩm ngoại vào VN là chạy theo nhu cầu ngày càng có nhiều người nước ngoài đến sinh sống làm việc tại VN.
Ngoài ra, tại các chợ, cửa hàng còn có nhiều nguồn hàng ngoại nhập khác nhau đi theo con đường không chính ngạch (hàng lậu, hàng trôi nổi…), do vậy, mặc dù Tết là mùa “bội thu” nhưng theo nhiều doanh nghiệp VN thị trường đang diễn ra đợt “so găng” gay cấn.
Hàng Việt nỗ lực đua cùng hàng ngoại
Với kinh nghiệm kinh doanh qua nhiều mặt hàng nội, ngoại lâu năm bà Hồng cho biết thêm, hàng ngoại có ưu thế về mẫu mã, đa dạng về chủng loại. “Hàng trong khối ASEAN thì giá hấp dẫn hơn hàng VN, còn hàng trong khối Âu Mỹ tuy giá cao hơn hàng VN nhiều nhưng chất lượng tốt và kiểu dáng đẹp. Trong giai đoạn này hàng VN đang rất cố gắng cải tiến mẫu mã, bao bì” - Bà Hồng nhận xét.
Có thể thấy trước làn sóng thực phẩm ngoại tràn lan các doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực này phải nhanh chóng tìm thế đứng trên thị trường. Công ty Kinh Đô vừa cho biết dự kiến đưa ra thị trường gần 3.000 tấn bánh kẹo các loại, trong đó có hơn 25 dòng sản phẩm mới, 250 nhãn hàng Tết và năm nay chính thức tham gia vào thị trường mứt Tết.
Đánh vào thị hiếu ưa chuộng sản phẩm cao cấp của người tiêu dùng Tết này Kinh Đô đã đầu tư riêng một dòng sản phẩm có thương hiệu mới, áp dụng công nghệ sản xuất của Đan Mạch là dòng Palaris - Korento. Tuy nhà sản xuất này đã có trong tay 215 nhà phân phối và hơn 65.000 điểm bán lẻ nhưng hiện vẫn tìm cách tiếp cận thị trường bằng cách tổ chức chương trình “Happy Shoping Week” tại 7 Kinh Đô Bakery (từ ngày 11-18/01/07) để tặng phiếu quà tặng cho khách hàng. Tương tự, Công ty Bibica cũng cho biết đã chuẩn bị 2.000 tấn bánh kẹo, trong khoảng 100 sản phẩm bánh kẹo này thì có gần 50% là sản phẩm mới. Các công ty bánh kẹo khác như Lubica, Vinabico… hiện cũng đang tích cực tham gia thị trường. Không riêng ngành bánh kẹo, nước giải khát, nước ép trái cây… cũng đang nỗ lực tranh nhau thị phần. Hầu hết các thương hiệu nước giải khát tại VN như Coca Cola, Pepsi, Tribeco, Bridico … đều có chương trình tung ra sản phẩm mới, khuyến mãi hấp dẫn vì hiện tại VN nước giải khát mang nhãn hiệu ngoại có tần số xuất hiện ngày càng nhiều. Mới đây, nhãn hiệu Rita (Hồng-Kông) cũng đã tung ra 7 loại nước giải khát mới, làm “nóng” thêm thị trường này. Nếu như xét về khía cạnh giá thì hàng VN khó có thể cạnh tranh lại hàng ngoại thuộc khối ASEAN, xét về chất lượng thì không cạnh tranh lại hàng Âu Mỹ, nhưng xét về thế mạnh địa phương, am hiểu thị hiếu và sở thích người tiêu dùng thì doanh nghiệp trong nước có thể tận dụng điều này. Tuy biểu hiện tác động của việc VN gia nhập WTO trên thị trường chưa rõ nét nhưng dường như cuộc chiến đầy cam go này đã bắt đầu.
