"Từ đầu năm 2007 lãnh đạo tỉnh đã rất quan tâm chú ý đến vấn đề cải thiện môi trường đầu tư nhưng môi trường đó phải thật đồng bộ từ giải quyết thủ tục hành chính, nguồn nhân lực, cơ sở hạ tầng... Việc cần phải làm ngay, quan trọng nhất trong thời gian tới đó là đổi mới công tác tổ chức cán bộ, chọn đúng người để phân công bố trí công việc". Đồng chí Nguyễn Quang Hưng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, trả lời phỏng vấn Báo Quảng Ninh.
Người dân đến làm thủ tục ở Bộ phận “một cửa” UBND TP Hạ Long. ảnh: PV Hỏi: Vừa qua Báo Quảng Ninh ra chuyên đề cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh, theo đồng chí, những vấn đề chuyên đề đưa ra đã đủ chưa, nếu thiếu cần bổ sung gì? Trả lời: Hiện nay cả nước đang nỗ lực cải thiện môi trường đầu tư để thu hút được nhiều nguồn lực phục vụ cho sự phát triển. Chính sách của Đảng, Nhà nước cũng thông thoáng, cởi mở hơn tạo cơ hội để thế giới hiểu mình hơn. Đặc biệt sau khi Việt Nam chính thức là thành viên của WTO khẳng định vị trí của nước ta trên trường quốc tế. Đây chính là những yếu tố hết sức thuận lợi để Việt Nam đón nhận làn sóng đầu tư mới. Ngoài ra tình hình chính trị, an ninh trật tự xã hội của Việt Nam cũng rất tốt, ổn định nên tạo tâm lý an toàn cho nhà đầu tư khi đến với Việt Nam. Nằm trong bối cảnh chung đó đặt ra yêu cầu cho các nhà lãnh đạo tỉnh cần chuẩn bị như thế nào để đón nhận nguồn lực đầu tư mới vào địa bàn? Vì vậy vấn đề Báo Quảng Ninh đưa ra về cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh rất trúng và đúng trong thời điểm hiện nay. Qua theo dõi các bài viết trong chuyên đề, về cơ bản, tôi đồng tình với sự phân tích, đánh giá về thực trạng môi trường đầu tư của tỉnh và một số giải pháp đưa ra. Nhân đây tôi muốn nhấn mạnh một số nguyên nhân vì sao hệ số cạnh tranh cấp tỉnh của Quảng Ninh trong 2 năm 2005 - 2006 lại giảm? Nhà đầu tư không đòi hỏi cơ chế gì hơn các tỉnh khác mà điều họ mong muốn là tỉnh hãy tạo cho họ niềm tin việc họ đầu tư vào đây là đúng và chắc chắn sẽ thu lợi nhuận. Giải quyết vấn đề then chốt này trước hết phải ở tính tiên phong của đội ngũ lãnh đạo, ngay từ bước đầu tiên khi tiếp xúc với nhà đầu tư người lãnh đạo phải tạo cho họ sự tin tưởng bằng phong thái, sự quyết đoán, sự tâm huyết, nhiệt tình, cởi mở và trân trọng họ. Về điều này thẳng thắn nhìn nhận chúng ta chưa làm được, chưa tạo được niềm tin đối với nhà đầu tư. Xuống đến các sở, ngành, địa phương, nhà đầu tư còn gặp rất nhiều khó khăn hơn nữa do lề lối, phong cách làm việc của các cơ quan công quyền chậm đổi mới. Tôi có cảm giác việc giải quyết thủ tục hành chính cho nhà đầu tư của các cơ quan quản lý Nhà nước đang bị phân tán, đọng lại ở từng cấp, từng ngành. Các sở, ban, ngành, địa phương còn quá lệ thuộc vào những cái do mình đề ra mà cái đó không còn phù hợp với tiến trình phát triển nữa gây sự chán nản, thất vọng của nhà đầu tư. Nhận thức của đội ngũ cán bộ công chức hiện có vấn đề, đặc biệt là đội ngũ chuyên viên thực thi công việc, vì vậy mới có tình trạng dự án đã được tỉnh đồng ý về chủ trương rồi nhưng khi đến các sở ngành, địa phương không giải quyết buộc lãnh đạo tỉnh phải đôn đốc, nhắc nhở. Dường như mỗi đơn vị, cấp quyền đều cố bo bo giữ cái của riêng mình chứ rất ít người nghĩ đến lợi ích chung, vì sự phát triển chung của tỉnh mà giải quyết công tâm, tận tâm, tận lực. Tôi chưa nói đâu xa ngay như TP Hạ Long, một đô thị trung tâm của cả tỉnh, nơi có rất nhiều dự án đầu tư, nhiều nhà đầu tư muốn vào nhưng cách giải quyết của thành phố thì rất chậm chạp. Lẽ ra lãnh đạo thành phố phải trực tiếp làm việc với nhà đầu tư thì lại để cho nhà đầu tư phải đi làm việc với các phòng, ban. Trong khi đó nhiệm vụ của phòng, ban là tham mưu cho lãnh đạo chứ đâu phải là người quyết định đến thời gian triển khai của dự án, thế nên mới có tình trạng dự án bị “đắp chiếu” ở các phòng, ban của thành phố tới vài tháng. Chính cách làm việc này đã đẩy môi trường đầu tư của tỉnh ngày càng bị xa dời, tụt hậu so với sự phát triển chung của cả nước. Hiện nay nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước đã giải quyết được vấn đề địa điểm cho nhà đầu tư rất nhanh chóng, thuận lợi bởi họ đã tạo được quỹ đất sạch dành cho từng loại dự án. Còn ở tỉnh ta, tôi muốn nhấn mạnh đây là vấn đề còn rất khó khăn nên chúng ta chưa bao giờ dám mạnh dạn mời gọi, khẳng định với nhà đầu tư đây là địa điểm sạch hoàn toàn, không phải vướng mắc ở khâu đền bù giải phóng mặt bằng. Lỗi này trước hết là do chưa tạo được sự đồng thuận nhất trí cao giữa người dân với chính quyền trong việc lựa chọn, xác định địa điểm đặt dự án. Bên cạnh đó chúng ta thiếu sự kiên quyết trong giải quyết các yêu cầu của người dân. Một bộ phận cán bộ làm công tác đền bù giải phóng mặt bằng đã không thực hiện đúng, đủ các quy định của Nhà nước về giải quyết chế độ cho người dân. Trong khi đó một bộ phận dân cư lại đưa ra yêu sách quá đáng vượt xa khung chính sách, chế độ của pháp luật. Cùng với đó người lãnh đạo do không dám chịu trách nhiệm, sợ kiện cáo phiền hà nên yêu cầu nhà đầu tư đi hỏi ý kiến người dân, việc làm này khác gì đánh đố nhà đầu tư, làm mất lòng tin của nhà đầu tư vào quy hoạch, vào thiết chế pháp lý của địa phương. Vì vậy trong gần 100 dự án treo, quy hoạch treo của tỉnh đang có rất nhiều dự án bị treo do không thể tiến hành giải phóng mặt bằng. Còn một nguyên nhân nữa tôi muốn nhấn mạnh đó là chúng ta chưa có một đội ngũ làm công tác thu hút đầu tư nước ngoài chuyên nghiệp và tâm huyết. Trước đây tỉnh ta là tỉnh duy nhất có Ban Quản lý các Khu công nghiệp và Đầu tư nước ngoài chuyên trách, chứ các tỉnh, thành phố khác trong cả nước bộ phận này nằm trong Sở Kế hoạch và Đầu tư nghĩa là được “độc lập tác chiến” thế nhưng kết quả thu hút đầu tư nước ngoài của tỉnh ta những năm qua rất kém. Tất nhiên còn có nhiều nguyên nhân khác nữa nhưng trong đó một phần cũng do sự yếu kém của Ban này. Một số nhà đầu tư đã phản ánh với tôi về hoạt động của một bộ phận cán bộ của Ban này có vấn đề, thậm chí có nhà đầu tư còn thẳng thắn nói rằng nếu họ vẫn phải làm việc với những người này thì họ chưa đầu tư vào Quảng Ninh. Rõ ràng cán bộ của mình còn gây cản trở với họ, sách nhiễu họ, chưa đề cao lợi ích chung. Hỏi: Bằng kinh nghiệm và sự hiểu biết của mình, đồng chí có thể so sánh điểm yếu và lợi thế thu hút đầu tư giữa tỉnh ta với 2 địa phương Hà Nội và Hải Phòng trong tam giác phát triển kinh tế vùng động lực phía Bắc? Trả lời: Tôi chưa có nhiều điều kiện để tìm hiểu sâu, kỹ về chính sách thu hút đầu tư của Hà Nội, Hải Phòng, tuy nhiên rất dễ nhận thấy thế mạnh mà 2 địa phương này hơn hẳn Quảng Ninh, đó là họ có đội ngũ cán bộ làm công tác đối ngoại chuyên nghiệp, trước hết là trình độ ngoại ngữ, tin học của họ hơn hẳn đội ngũ cán bộ làm công tác đối ngoại của tỉnh. Quảng Ninh nằm sát với Trung Quốc, lẽ ra đội ngũ cán bộ làm công tác đối ngoại phải nói tiếng Trung vanh vách nhưng chúng ta lại thua xa 2 địa phương này, mà đây lại là một lợi thế cạnh tranh trong thu hút đầu tư nước ngoài. Hà Nội, Hải Phòng là một trong những địa bàn trọng điểm phát triển kinh tế của cả nước vì vậy họ có kinh nghiệm trong giải quyết các thủ tục liên quan đến đầu tư nước ngoài, trong quan hệ xúc tiến đầu tư hơn các địa phương khác ở khu vực phía Bắc và cả nước. Điều này lý giải tại sao tỉnh ta chưa có một khu công nghiệp dành riêng cho các dự án đầu tư nước ngoài mà chỉ có lẻ tẻ vài dự án của người nước ngoài đầu tư tại các khu công nghiệp, còn Hà Nội và Hải Phòng họ có hẳn từng khu công nghiệp riêng của người nước ngoài. Dù sao 2 địa phương này là trung tâm đô thị lớn nên lực hút nguồn lao động lớn, lại nằm cận kề với các tỉnh thuần nông như Hải Dương, Thái Bình, Hưng Yên nơi có nguồn lao động dồi dào vì vậy nhà đầu tư không phải quá lo lắng như khi đến Quảng Ninh. Tuy nhiên, nhìn tổng quan quy hoạch, định hướng phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh đến năm 2015 và tầm nhìn 2020 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt và Nghị quyết 54 của Bộ Chính trị về Phát triển kinh tế - xã hội gắn với đảm bảo an ninh quốc phòng vùng Đồng bằng sông Hồng đến năm 2015 và tầm nhìn 2020, rõ ràng trong tương lai Quảng Ninh có nhiều tiềm năng phát triển các ngành công nghiệp nặng hơn Hà Nội, Hải Phòng. Đặc biệt trong thế cả nước tiến ra biển, Quảng Ninh lại được xác định là tỉnh kinh tế biển với nhiều ưu thế về cảng biển nước sâu, kinh tế cửa khẩu, nếu khai thác phát huy tốt lợi thế này chắc chắn nhiều nhà đầu tư tầm cỡ của nước ngoài sẽ đến và mong muốn được đầu tư vào tỉnh ta. Hỏi: Trong những giải pháp về cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh, theo đồng chí đâu là giải pháp trọng tâm nhất cần thực hiện ngay trong thời gian tới? Trả lời: Từ đầu năm 2007 lãnh đạo tỉnh đã rất quan tâm chú ý đến vấn đề cải thiện môi trường đầu tư nhưng môi trường đó phải thật đồng bộ từ giải quyết thủ tục hành chính, nguồn nhân lực, cơ sở hạ tầng... Việc cần phải làm ngay, quan trọng nhất trong thời gian tới đó là đổi mới công tác tổ chức cán bộ, chọn đúng người để phân công bố trí công việc. Cùng với đó là đào tạo nguồn lao động theo xu hướng phát triển, theo nhu cầu của nhà đầu tư. Đầu tư hạ tầng giao thông phải chọn việc, chọn công trình để đầu tư. Tranh thủ cao sự hỗ trợ của các bộ, ngành Trung ương. Bằng kinh nghiệm của mình tôi thấy rằng dù đã có quy hoạch rồi nhưng vấn đề là phải có chiến lược, sách lược trong quan hệ, tranh thủ sự ủng hộ của Trung ương để rút ngắn thời gian thực hiện quy hoạch. - Xin cảm ơn đồng chí về cuộc trao đổi này! 
