Quảng Ninh đã dành 1% (10 tỷ đồng năm 2009 và năm nay là 11 tỷ đồng) trong tổng chi thường xuyên ngân sách của tỉnh để hỗ trợ thực hiện các mục tiêu ưu tiên vì trẻ em...
Từ nguồn kinh phí này cộng với việc xã hội hoá và các hoạt động từ thiện nhân đạo khác, công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em của tỉnh đã có những chuyển biến rõ rệt, ngày càng đi vào chiều sâu...
Trẻ có hoàn cảnh đặc biệt ngày càng được quan tâm, chăm sóc tốt hơn. (Ảnh: Cô giáo và các bạn chia sẻ, chung vui cùng Phạm Thị Hoài Thương, học sinh khuyết tật Trường tiểu học Cao Xanh, TP Hạ Long, đạt giải đặc biệt hội thi viết và trình bày bài đẹp cấp tỉnh năm học 2008-2009).
Theo kết quả điều tra, khảo sát mới đây nhất của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, toàn tỉnh hiện có 262.480 trẻ em. Số trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt (HCĐB) là 2.643 trẻ, chiếm tỷ lệ 1,1% tổng số trẻ em. Vậy nhưng, chưa kể kinh phí từ các nguồn khác, chỉ riêng kinh phí của tỉnh để hỗ trợ thực hiện mục tiêu bảo vệ, chăm sóc trẻ em có HCĐB đã lên tới 3,424 tỷ đồng, chiếm khoảng 30% trong tổng chi các mục tiêu ưu tiên vì trẻ em năm qua. Như vậy, có thể thấy, đây là đối tượng trẻ em được sự quan tâm rất lớn của tỉnh. Theo đó, số trẻ em được trợ cấp theo Nghị định 67 là 1.507 trẻ, trong đó 98 em được nuôi dưỡng tại Trung tâm Bảo trợ trẻ em có HCĐB của tỉnh, 1.091 trẻ em mồ côi tại cộng đồng; 31 trẻ em là nạn nhân chất độc da cam, 25 trẻ nhiễm HIV ở diện hộ nghèo được trợ cấp thường xuyên. 3.582 trẻ em có HCĐB được chăm sóc dưới nhiều hình thức; 100% trẻ nhiễm HIV/AIDS được tư vấn, hỗ trợ.
Ngoài ra, trẻ em có HCĐB và có nguy cơ rơi vào HCĐB (hơn 22.200 trẻ, chiếm tỷ lệ 8,4% tổng số trẻ, trong đó 62% là trẻ con hộ nghèo) còn được quan tâm, chăm sóc dưới các hình thức khác như nhận đỡ đầu thường xuyên, trao sổ tiết kiệm, trao học bổng, tặng quần áo, đồ dùng học tập, cấp xe đạp, xe lăn, khám bệnh, cấp thuốc miễn phí...
Trong phạm vi trách nhiệm của mình, các đơn vị, ngành chức năng đã có những việc làm cụ thể để chăm sóc, bảo vệ số trẻ em có HCĐB này. Trung tâm Bảo trợ trẻ em có HCĐB của tỉnh đã tổ chức dạy nghề, dạy chữ cho 30 trẻ câm, điếc; phối hợp với Trung tâm phẫu thuật chỉnh hình Hải Phòng tổ chức khám phân loại cho 74 trẻ em bị dị tật vận động, trong đó có 28 trẻ có chỉ định phẫu thuật do tổ chức Hands Hope tài trợ; hỗ trợ 70% chi phí phẫu thuật tim cho 9 trẻ; phối hợp Bệnh viện Việt - Đức, Bệnh viện Tim Hà Nội tổ chức khám phân loại để chuẩn bị phẫu thuật tim nhân đạo cho 11 trẻ với kinh phí hơn 500 triệu đồng; trao tặng 20 xe bại não cho trẻ tàn tật, khuyết tật, hỗ trợ 9 trẻ khiếm thị dịp Tết Nguyên đán với số tiền 300.000/em.
Số trẻ em bị nhiễm và ảnh hưởng bởi HIV tại 4 huyện Tiên Yên, Vân Đồn, Yên Hưng và Uông Bí năm qua được tham gia vào mô hình điểm triển khai tại đây. Bên cạnh việc tuyên truyền, tập huấn cho một số trẻ nhiễm, trẻ có nguy cơ cao và người chăm sóc nuôi dưỡng trẻ, các địa phương này còn thành lập được 3 CLB cho trẻ bị ảnh hưởng bởi HIV, hỗ trợ xét nghiệm HIV cho 200 trẻ nguy cơ cao; tư vấn 106 trẻ, hỗ trợ thuốc bổ và sản phẩm dinh dưỡng để nâng cao thể trạng sức khoẻ cho 112 trẻ nhiễm HIV và trẻ có cha mẹ nhiễm HIV thuộc hộ nghèo.
Dự án phòng chống lây nhiễm HIV từ mẹ sang con cũng được ngành Y tế triển khai có hiệu quả, tích cực tuyên truyền, tư vấn, hỗ trợ cho các gia đình về kiến thức, kỹ năng phòng chống lây nhiễm. Với sự hỗ trợ về kinh phí và kỹ thuật của Tổ chức cứu trợ trẻ em, Quảng Ninh đã triển khai dự án Nâng cao năng lực cho trẻ em di cư, trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS cũng như cha mẹ, người chăm sóc trẻ tại 2 phường của TX Cẩm Phả. Nhân dịp này, tổ chức này đã trao 20 xe đạp cho trẻ em bị ảnh hưởng HIV của địa phương.
Các em thiếu nhi tham gia Trại hè Thanh thiếu nhi toàn tỉnh năm 2010.
Nhân dịp Tết Nguyên đán, Quỹ Bảo trợ trẻ em tỉnh đã tặng 800 áo ấm cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn với tổng trị giá 80 triệu đồng. Ngoài ra, Quỹ còn trao 136 suất học bổng (500.000 đồng/suất) cho trẻ em có HCĐB khó khăn, tặng 5 xe đạp cho trẻ đi học xa nhà, 22 cặp phao cứu sinh cho trẻ nghèo, trẻ có HCĐB, trẻ đi học qua sông tại các huyện Hoành Bồ, Vân Đồn, Tiên Yên, Ba Chẽ, Bình Liêu; Quỹ cũng phối hợp với Công ty Vinamilk tặng hơn 89.000 hộp sữa trị giá hơn 267 triệu đồng cho 742 trẻ em của 5 trường dân tộc nội trú các huyện miền Đông của tỉnh.
Các cơ sở Đoàn đã đỡ đầu cho 450 trẻ em có hoàn cảnh khó khăn với mức từ 100 đến 300.000 đồng/tháng/em, trên 1.000 em được nhận trợ cấp một lần từ 100 đến 500 ngàn đồng/em. Khởi động chương trình Tiếp sức đến trường tại Tiên Yên đã trao tặng 15 suất học bổng cho học sinh là trẻ em nghèo vượt khó, mỗi suất trị giá 2 triệu đồng, gồm xe đạp, vở, bút, đèn học và tiền mặt. Hội Bảo trợ người tàn tật và trẻ mồ côi cũng trao tặng 50 xe đạp cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn; Bộ chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh tổ chức khám bệnh, cấp thuốc miễn phí cho 847 trẻ em tại Móng Cái, Hải Hà và Bình Liêu; Hội Khuyến học tỉnh tặng 40 suất quà cho trẻ em vượt khó, học giỏi tại Ba Chẽ. Vào đầu năm học mới, nhiều đơn vị, địa phương đã phối hợp hỗ trợ cho hơn 11.180 học sinh có HCĐB khó khăn và 400 em bị bệnh tật, nhiễm HIV v.v... Ngoài ra, trong năm học 2008-2009, các địa phương đã trợ cấp một lần mua sách vở theo chính sách của nhà nước cho 2.444 em học sinh, trong đó 263 em là trẻ mồ côi, 8 em là trẻ tàn tật hộ nghèo và 2.173 em là người dân tộc thiểu số hộ nghèo (không học ở các trường phổ thông dân tộc nội trú). Cũng trong năm học này, thực hiện chương trình 135 giai đoạn 2, từ nguồn ngân sách trung ương, Quảng Ninh đã hỗ trợ cho 1.711 học sinh mẫu giáo, 1.157 học sinh tiểu học, 241 học sinh THPT với tổng kinh phí gần 1,262 tỷ đồng; hỗ trợ cho hơn 1.800 em học sinh THCS từ ngân sách địa phương với tổng kinh phí gần 1,441 tỷ đồng.
Nhìn vào báo cáo của ngành cũng cho thấy, nhiều con số trong mục tiêu sức khoẻ, phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi giảm hơn so với năm trước, bên cạnh đó các con số trong mục tiêu học tập của trẻ em lại tăng lên. Đây là điều rất đáng mừng. Theo đó, tỷ lệ tử vong ở trẻ dưới 1 tuổi là 16,1‰, giảm 0,09‰ so với năm 2008, tương tự con số này ở trẻ em dưới 5 tuổi là 20,8‰, giảm 0,02‰; tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi là 18,7‰, giảm 1,3%. Việc khám chữa bệnh miễn phí cho trẻ em dưới 6 tuổi tại các cơ sở y tế công lập được thực hiện tốt và kịp thời trong toàn tỉnh. Ngược lại, tỷ lệ học sinh dưới 5 tuổi đi học mẫu giáo đạt 83%, tăng 29,4% so với năm 2008, tương tự là tỷ lệ học sinh tốt nghiệp THCS là 99,78%, tăng 0,8%. 100% xã, phường trong toàn tỉnh đạt phổ cập tiểu học và THCS...
Dẫu vậy, công tác chăm sóc, bảo vệ trẻ em hiện nay vẫn đặt ra những thách thức lớn. Trong đó, các điểm vui chơi cho trẻ em còn nhiều hạn chế. Đây là 1 trong 3 mục tiêu ưu tiên vì trẻ em với kinh phí đầu tư xây dựng nâng cấp và quản lý rất lớn (năm 2009 là 5,546 tỷ đồng). Hiện nay, toàn tỉnh có 12/14 địa phương có Trung tâm vui chơi thanh thiếu nhi, 163/186 xã, phường có điểm vui chơi trẻ em (đạt 87,6%). Vậy nhưng, hiệu quả sử dụng chưa cao vì nhiều lý do, trong đó có khâu quy hoạch thiếu đồng bộ và nhiều bất cập đã được nhắc đến lâu nay mà chưa có giải pháp khắc phục.
Tình trạng trẻ em bị buôn bán, bị xâm hại, đặc biệt là bị xâm hại tình dục, có chiều hướng gia tăng cũng gây sự bức xúc, nhức nhối trong dư luận xã hội. Trẻ vi phạm pháp luật cũng là một nỗi lo đáng kể khi mà các loại tội phạm nghiêm trọng vẫn xảy ra như giết người, trộm cướp, hiếp dâm, sử dụng dao kiếm cố ý gây thương tích v.v...