Mặc dù các doanh nghiệp ngoài quốc doanh (DNNQD) ở TP Móng Cái đang ngày càng phát triển, song việc thành lập công đoàn cơ sở (CĐCS) trong các doanh nghiệp này lại gặp rất nhiều khó khăn...
Là một trong hai trung tâm thương mại lớn của tỉnh, TP Móng Cái có sức hút lớn đối với các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Hiện tại, trên địa bàn thành phố có 25 dự án của Mỹ, Canađa, Hàn Quốc, Trung Quốc với tổng số vốn đăng ký gần 300 triệu USD, đầu tư vào nhiều lĩnh vực: xây dựng cảng biển, vận chuyển bằng đường thủy, khu vui chơi giải trí, sân golf, chế biến hàng xuất khẩu, sản xuất công nghiệp... đang phát huy có hiệu quả. Ngoài ra, Móng Cái có 391 doanh nghiệp trong nước (3 doanh nghiệp Nhà nước) với số vốn đăng ký hàng nghìn tỷ đồng; hệ thống chợ trung tâm đầu mối, chợ biên giới với hơn 6 nghìn hộ kinh doanh, trong đó có hơn 1 nghìn hộ người nước ngoài, cung cấp hàng đi các nơi... Mặc dù các doanh nghiệp ngoài quốc doanh (DNNQD) ở TP Móng Cái đang ngày càng phát triển, song việc thành lập công đoàn cơ sở (CĐCS) trong các doanh nghiệp này lại gặp rất nhiều khó khăn.
Đồng chí Trần Huynh, Phó Chủ tịch LĐLĐ TP Móng Cái cho biết: “Trên địa bàn thành phố có 388 DNNQD, 25 dự án đầu tư nước ngoài nhưng mới chỉ có 24 CĐCS NQD với 1.451 đoàn viên. DNNQD ở đây không ít nhưng chủ yếu làm thương mại và dịch vụ, lao động trong doanh nghiệp thường xuyên biến động liên tục, thời gian hợp đồng ngắn, thường không quá 3 tháng nên các doanh nghiệp đủ điều kiện để thành lập tổ chức công đoàn không nhiều. Chưa kể đến rất nhiều công ty thường xuyên thay đổi địa điểm, ngành nghề kinh doanh. Có những công ty đăng ký tên nhưng qua khảo sát của đoàn kiểm tra thì điểm trong đăng ký lại không phải nên rất khó cho công tác vận động. Phần lớn các chủ doanh nghiệp ở địa bàn Móng Cái đều trưởng thành từ thực tế sản xuất kinh doanh. Họ hầu như chưa được huấn luyện, đào tạo bài bản. Do đó, nhận thức về việc tham gia các tổ chức đoàn thể còn nhiều hạn chế, một số doanh nghiệp đủ điều kiện thành lập công đoàn nhưng chủ doanh nghiệp lại chưa tạo điều kiện cho lập tổ chức công đoàn tại công ty”. Có thể nói, khó khăn trong thành lập tổ chức công đoàn ở các DNNQD không chỉ riêng Móng Cái mà còn là tình trạng chung của cả tỉnh và cả nước. Trước tình hình trên, LĐLĐ thành phố đã phối hợp với các phòng, ban của thành phố tập trung tuyên truyền về lợi ích khi gia nhập công đoàn với người lao động và người sử dụng lao động; cung cấp tài liệu liên quan đến tổ chức công đoàn thông qua các cuộc kiểm tra việc thực hiện pháp luật lao động tại các DNNQD, đồng thời triển khai Chỉ thị của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về “Xây dựng và nâng cao chất lượng hiệu quả hoạt động của tổ chức Công đoàn trong các loại hình doanh nghiệp” cho chủ doanh nghiệp và chủ tịch công đoàn trong các DNNQD. Không chỉ có vậy, LĐLĐ còn tham mưu cho lãnh đạo thành phố thành lập Đoàn liên ngành tiến hành khảo sát tình hình thực tế của các doanh nghiệp, tổ chức các buổi làm việc, gặp mặt với chủ doanh nghiệp để vận động, tuyên truyền thành lập tổ chức Công đoàn. Đồng thời, cán bộ trong LĐLĐ thành phố còn thường xuyên bám cơ sở, liên tục đến vận động các doanh nghiệp... Ngoài tích cực vận động thành lập CĐCS mới, LĐLĐ thành phố còn tăng cường củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các CĐCS NQD như: Chỉ đạo công đoàn cơ sở tích cực đổi mới nội dung, phương pháp hoạt động, chú trọng xây dựng đội ngũ bằng cách làm công tác định hướng cho các CĐCS lựa chọn, bầu vào BCH những người có phẩm chất, năng lực, uy tín, nhiệt tình với công việc... Năm 2008, LĐLĐ thành phố còn mở lớp tập huấn nghiệp vụ cho 223 lượt cán bộ CĐCS NQD; thực hiện tốt việc chăm lo bảo vệ lợi ích chính đáng cho CNVC-LĐ. Bản thân các CĐCS NQD trên địa bàn cũng đã nỗ lực phát huy vai trò của mình, thường xuyên tổ chức kiểm tra việc thực hiện các chế độ bảo hiểm lao động, bảo hiểm y tế, ký hợp đồng lao động, chế độ lương, phụ cấp... cho CNVC-LĐ tại cơ sở mình. Bên cạnh đó, các CĐCS NQD còn làm tốt việc xây dựng các loại quỹ như: Quỹ phụ nữ nghèo, Quỹ tình thương... Một số đơn vị tổ chức cho người lao động đi khám sức khoẻ định kỳ, tham quan, du lịch. Bên cạnh đó Công đoàn các cấp trên địa bàn cũng chủ động vào cuộc cùng vận động các doanh nghiệp thực hiện tốt phong trào thi đua, nhất là phong trào đảm bảo AT-VSLĐ-PCCN hay việc thực hiện Bộ Luật Lao động, chế độ chính sách đối với người lao động; tổ chức giáo dục chính trị, tư tưởng, tuyên truyền về chính sách, pháp luật... cho người lao động. Từ những phong trào thi đua đó đã góp phần giúp nhiều doanh nghiệp làm ăn ngày một phát triển.
Bằng những việc làm thiết thực, LĐLĐ TP Móng Cái và bản thân những CĐCS NQD đã phát huy vai trò, uy tín của tổ chức công đoàn; góp phần vào sự bình ổn và phát triển của các DNNQD trên địa bàn. LĐLĐ TP Móng Cái cũng xác định, đây là cách thức tốt nhất để tuyên truyền về tổ chức Công đoàn đến các doanh nghiệp khác trên địa bàn. Tuy nhiên, để phát triển thêm nhiều CĐCS ở các DNNQD trong thời gian tới thì càng cần có sự nỗ lực hơn nữa của cán bộ LĐLĐ thành phố và các ban, ngành khác ở Móng Cái.
