Năm 2015, TP Móng Cái đặt mục tiêu phấn đấu có thêm 4 xã bao gồm Quảng Nghĩa, Vĩnh Trung, Bắc Sơn và Hải Sơn “về đích” nông thôn mới (NTM), tiến tới 9/9 xã đạt chuẩn NTM và thành phố cơ bản đạt chuẩn NTM. Tuy nhiên, để hoàn thành mục tiêu này, Móng Cái sẽ phải đối mặt không ít khó khăn, thách thức.
Sau 4 năm triển khai thực hiện Nghị quyết 01 của BCH Đảng bộ tỉnh về xây dựng NTM, đến nay, TP Móng Cái đã đạt bình quân 15 tiêu chí/xã, 33,6 chỉ tiêu/xã, tăng 8,9 tiêu chí và 15 chỉ tiêu so với năm 2011. Thành phố đã có 5/9 xã cơ bản đạt chuẩn NTM. Năm 2014, thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn đạt 17 triệu đồng/ năm. Năm 2015, Móng Cái đặt mục tiêu phấn đấu có thêm 4 xã: Quảng Nghĩa, Vĩnh Trung, Hải Sơn và Bắc Sơn cơ bản đạt chuẩn NTM. Đây đều là những địa bàn khó khăn vùng miền núi, hải đảo cách xa trung tâm thành phố. Hiện khó khăn nhất là Quảng Nghĩa, mới chỉ đạt 10 tiêu chí, 27 chỉ tiêu.
Đồng chí Nguyễn Hữu Toàn, Bí thư Đảng uỷ xã Bắc Sơn, cho rằng: “Đối với những xã vùng cao như Bắc Sơn thì công tác tuyên truyền thay đổi tư duy, nhận thức người dân và huy động sức dân trong xây dựng NTM rất khó khăn. Đa phần người dân trên địa bàn là đồng bào dân tộc thiểu số, điều kiện kinh tế khó khăn và trình độ dân trí còn thấp. Trong khi đó, từ nhiều năm trước, các xã nghèo vùng cao, đồng bào dân tộc thiểu số đã “quen” với việc được Nhà nước hỗ trợ tiền, gạo và nhiều chính sách ưu đãi khác. Do vậy, ý thức của đồng bào còn nặng tính ỷ lại”. Thêm vào đó, các xã khó khăn như Bắc Sơn, Hải Sơn, Quảng Nghĩa cơ sở hạ tầng nhìn chung chưa được đầu tư đồng bộ. Đơn cử như xã Bắc Sơn, hiện trên địa bàn mới chỉ cứng hoá trên 50% tuyến ngõ xóm. Về nhà ở dân cư trên địa bàn, cơ bản mới chỉ là nhà tạm. Để đảm bảo chỉ tiêu 75% cứng hoá nhà ở dân cư thì riêng Bắc Sơn phải tiến hành sửa chữa gần 200 ngôi nhà. Thêm một khó khăn nữa, đó là trình độ dân cư thấp, ý thức vệ sinh môi trường sống cũng như hệ thống nhà tiêu, chuồng trại chăn nuôi hợp vệ sinh chưa được đảm bảo…
Trong những năm qua, nhiều mô hình sản xuất đã được triển khai tại các xã NTM. Tuy nhiên do mô hình chưa phát huy hiệu quả nên bà con không mặn mà. Đồng chí Đỗ Viết Hà, Bí thư Đảng uỷ xã Quảng Nghĩa, kiến nghị: “Trong quá trình triển khai các mô hình sản xuất NTM cần đảm bảo yếu tố thời gian mùa vụ, tính đến khí hậu. Nên triển khai khi thời tiết ấm áp sẽ thuận lợi hơn, tránh trường hợp như một số mô hình khi triển khai gặp thời tiết miền núi quá rét hoặc xuống giống không đúng thời vụ đã dẫn tới mô hình thất bại. Đồng thời, phải đảm bảo có “đầu ra” ổn định cho sản phẩm để người dân yên tâm sản xuất”.
Sau 4 năm triển khai chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, bài học kinh nghiệm quan trọng được Móng Cái rút ra đó là phải có quyết tâm chính trị cao, có kế hoạch chỉ đạo cụ thể, chủ động, sáng tạo, sâu sát. Theo đó, liên tục từ ban chỉ đạo, ban điều hành NTM từ thành phố đến các xã, thôn phát huy sức mạnh cả hệ thống chính trị. Để đạt được mục tiêu đưa 9/9 xã cơ bản đạt chuẩn NTM và thành phố hoàn thành NTM trong năm 2015, trong quan điểm điều hành, TP Móng Cái vẫn tiếp tục giữ phương châm: “Lấy công nghiệp, dịch vụ thúc đẩy nông nghiệp; lấy thành thị dẫn dắt nông thôn” và giữ nguyên tắc “Cộng đồng dân cư ở nông thôn là chủ thể chương trình”.
Để cụ thể hoá quyết tâm chính trị này, vừa qua, lãnh đạo thành phố Móng Cái đã đi khảo sát tại hai bản Nga Bát và Mai Dọc để tiến tới lên phương án xây dựng đường giao thông vào bản và địa điểm xây dựng trường học. Đây là hai bản xa nhất của xã Quảng Nghĩa, đoàn khảo sát đã phải đi bộ hơn 5km đường rừng để vào đến bản. Hiện cả hai bản Nga Bát và Mai Dọc chỉ có 30 hộ người Dao di cư từ Tiên Yên xuống, đời sống kinh tế hết sức khó khăn. Sau khi trực tiếp đi khảo sát hai tuyến đường vào bản và địa điểm xây dựng trường học tại bản Nga Bát, đồng chí Bí thư Thành uỷ Nguyễn Xuân Ký cho biết: “Thành phố sẽ tìm một địa điểm đảm bảo có diện tích đất đủ rộng và triển khai theo hướng địa phương sẽ vận động nhân dân hiến đất, thành phố vận động xã hội hoá cùng một phần ngân sách đầu tư xây dựng một điểm trường kết hợp với nhà văn hoá tại bản Nga Bát. Về đường giao thông vào hai bản trên, thành phố sẽ chọn hướng tối ưu nhất đảm bảo thuận lợi trong thi công, phù hợp với mức độ nguồn vốn, phấn đấu để ô tô có thể vào được tận bản”. Lãnh đạo thành phố cũng khẳng định, thành phố đang huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị để đưa xã Quảng Nghĩa cũng như 3 xã còn lại của thành phố cơ bản về đích NTM trong năm 2015.
Phương Thuý
