Chỉ còn hơn 1 tuần nữa là đến Tết Mậu Tý nhưng so với mọi năm, việc mua sắm Tết năm nay dường như khởi động chậm hơn. Việc dự trữ hàng thiết yếu chỉ đủ để phục vụ chứ không kìm nổi giá...
Buộc bụng chờ... tết
Ngày nghỉ, tôi tranh thủ đi ra cửa hàng gần nhà định mua một chút hàng hoá chuẩn bị Tết. Đang mải chọn bánh kẹo, bất chợt nghe được lời đề nghị rụt rè của một khách mua hàng với người chủ cửa hàng: Này, cháu ơi có thể cho cô mua trước một ít bánh kẹo rồi hôm nào em nó được lĩnh tiền Tết thì cô trả nhé? Bỗng dưng thấy mình như lặng đi và cũng hồi hộp chờ nghe câu trả lời đồng ý của chủ quán. Dường như để bớt ngượng ngùng, người phụ nữ khoảng chừng 50 tuổi ấy, nói như phân bua: Năm nay, em nó vẫn chưa được lĩnh tiền Tết mà hàng hoá lại tăng giá liên tục thế này sợ mấy hôm nữa lĩnh được tiền về thì lại chẳng mua được gì nên cô phải mua trước. Hôm nào có tiền Tết của em thì cô trả sau vậy. Tôi để ý thấy túi đồ chuẩn bị Tết của người phụ nữ sắm cho gia đình vẻn vẹn có: 2 gói bánh, 3 gói kẹo, 2 lạng chè, 5 bao thuốc lá, 1 chai rượu, 5 lạng hạt dưa, 1 chai dầu ăn. Tổng cộng 162.000 đồng.
Theo thông lệ, mặc dù giá nhiều mặt hàng thiết yếu tăng đến chóng mặt nhưng sức mua của người dân dự kiến vẫn tăng hơn 30% trong dịp Tết Nguyên đán. Ngay từ tháng đầu năm 2008, hoạt động thương mại trên thị trường của tỉnh đã diễn ra rất sôi động nhất là những đô thị lớn như Hạ Long, Móng Cái, Cẩm Phả, Uông Bí... Có lẽ đa số người tiêu dùng đều chấp nhận sự tăng giá cuối năm như một sự đương nhiên nhưng sự tăng giá như năm nay thì quả thật “chóng cả mặt”. Trước tình hình tăng giá như hiện nay, người mua thì buồn và người bán cũng chẳng vui. Khoảng 2 giờ chiều ngày 28-1, dạo quanh chợ Trung tâm TX Cẩm Phả tôi thấy lác đác vài khách đi mua sắm. Đặc biệt là khu vực bán đặc sản tết như tôm khô, cá mực, bánh mứt... mọi năm rất nhộn nhịp thì năm nay chỉ bán lai rai. Chị Thu Hương, một chủ quầy bán đồ khô ở chợ than thở: Hàng hoá năm nay bán chậm lắm, chỉ bằng 1/3 Tết năm ngoái thôi. Chợ Tết gì mà vắng hơn chợ chiều... Mặt hàng bánh kẹo, rượu, thuốc lá từ đầu mùa được dự báo là bán chạy nhất nhưng đến bây giờ lượng hàng hoá được nhập về cũng không nhiều vì sức mua kém. Một số chủ hàng cho chúng tôi biết: Tết này cũng chỉ dám đặt hàng cầm chừng, không dám dự trữ nhiều sợ ế hàng vì năm nay nghe nói tiền thưởng Tết của công nhân cũng không cao bằng năm ngoái trong khi giá cả lại tăng quá cao. Đi khảo sát một số cửa hàng, đại lý bán lẻ hàng hoá trong các khu dân cư, chúng tôi thấy sức mua vẫn không tăng nhiều. Nguyên nhân được giới kinh doanh dự đoán là do chi phí tiêu dùng tăng cao nên việc mua sắm của nhiều gia đình cũng hạn chế hơn. Bác Nguyễn Thị Tâm, phường Hồng Hà, Hạ Long than thở: Cả năm chỉ có 1 cái Tết cổ truyền nên không sắm cũng không được. Lương hưu của hai vợ chồng già được gần 3 triệu đồng/tháng nhưng với giá cả tăng cao, đặc biệt trong những ngày giáp Tết này thì đành buộc bụng chờ Tết vậy.
Chợ Trung tâm Móng Cái vắng vẻ khách
mua hàng.
Nhằm tăng cường kiểm soát biến động thị trường, UBND tỉnh đã có quyết định thành lập đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra hàng hoá phục vụ Tết Nguyên đán 2008. Từ ngày 2 đến 9-1-2008, Đoàn kiểm tra liên ngành đã thanh tra, kiểm tra hàng hoá phục vụ Tết Nguyên đán năm 2008 tại các địa phương trong tỉnh. Nội dung chủ yếu của đợt thanh, kiểm tra lần này tập trung vào các đối tượng sở hữu công nghiệp; việc thực hiện các quy định về xuất xứ hàng hoá, sử dụng mã số, mã vạch được gắn, in, đúc trên bao bì, sản phẩm, hàng hoá tại các cơ sở sản xuất và lưu thông trên thị trường; khối lượng, thể tích hàng bao gói sẵn; vệ sinh an toàn thực phẩm; việc niêm yết giá và bán theo giá niêm yết; kiểm tra kiểm soát phòng chống buôn lậu, hàng cấm, hàng giả, hàng kém chất lượng, gian lận thương mại, đặc biệt là việc buôn bán, vận chuyển và đốt pháo trái phép... Đồng thời để đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng, các địa phương đều tăng cường công tác kiểm tra, ngăn chặn không để việc tiêu thụ gia súc, gia cầm không rõ nguồn gốc xuất xứ, kiểm dịch gia súc, gia cầm tại các lò giết mổ tập trung. Tuy nhiên, trên địa bàn tỉnh hiện nay vẫn chưa có hệ thống các lò giết mổ tập trung nên việc giết mổ gia súc, gia cầm vẫn mang tính chất nhỏ lẻ, phân tán gây khó khăn cho công tác quản lý và kiểm dịch. Bên cạnh đó việc kiểm tra lượng tồn dư hoá chất, thuốc bảo vệ thực vật trên gia súc, gia cầm, rau, củ, quả hiện đang là vấn đề gây bức xúc cho người tiêu dùng và cho nhà quản lý. Hiện chúng ta chưa có một chế tài cụ thể và trang thiết bị để kiểm tra và xử lý các đối tượng vi phạm.
Qua kiểm tra tại 13 huyện, thị trong tỉnh cho thấy các doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh thương mại trên địa bàn đã chuẩn bị sẵn lượng lớn hàng hoá lương thực, thực phẩm, rượu bia, nước giải khát... cung cấp ra thị trường với chủng loại đa dạng, kiểu dáng đẹp, chất lượng tốt. Từ cuối năm 2007, Công ty CP Thương mại và Dịch vụ Du lịch Cẩm Phả đã triển khai công tác chuẩn bị hàng hoá phục vụ Tết Nguyên đán 2008 với các mặt hàng lương thực, thực phẩm, rượu bia, nước giải khát... trị giá trên 2 tỷ đồng. Đặc biệt, Công ty đã vận chuyển 2 chuyến hàng, trị giá mỗi chuyến hàng trên 200 triệu đồng để bán hàng phục vụ bà con tại các xã Cộng Hoà, Cẩm Hải, Dương Huy góp phần bình ổn thị trường và phục vụ nhu cầu của nhân dân miền núi, vùng sâu, vùng xa. Hàng hoá phục vụ Tết đều được nhập từ các nhà sản xuất hoặc các nhà phân phối lớn đảm bảo nguồn gốc, xuất xứ và chất lượng. Nhờ vậy, mặc dù hầu hết các mặt hàng đều tăng giá song nhìn chung sẽ không xảy ra hiện tượng “sốt giá” do cháy hàng. Tuy nhiên, trong tình hình hiện nay, theo dự đoán của các địa phương, doanh nghiệp việc dự trữ chỉ có thể đảm bảo đủ hàng thiết yếu phục vụ tiêu dùng chứ không thể... kìm nổi giá.