Thời "trục vớt" tài năng ca hát

Bốn đến năm cuộc thi ca hát lớn "nối đuôi" trong một năm khiến ngôi sao ca hát tiềm năng ngày càng cạn kiệt. Và những chiến dịch "trục vớt sao" đã bắt đầu...

Khủng hoảng thí sinh (TS), phải dời ngày thi vì không tìm được "TS hạt giống", tổ chức thi với những "hạt giống" thiếu chất lượng... là điều mà tất cả cuộc thi tài năng hiện nay đang mắc phải.

Thật ra những cuộc tìm kiếm giọng ca hay trên sóng phát thanh hay truyền hình đã có cách đây gần 20 năm. Và Tiếng hát truyền hình TP.HCM, Tiếng hát truyền hình Hà Nội, Giọng hát hay Hà Nội... là những cuộc thi nổi trội nhất, phát hiện và chắp cánh nhiều giọng ca thành danh: Phương Thanh, Đàm Vĩnh Hưng, Thu Minh, Đoan Trang, Đức Tuấn, Hồng Nhung, Trọng Tấn, Mỹ Linh, Tấn Minh, Hồ Quỳnh Hương, Khánh Linh...

Tuy nhiên, phải đến khi Sao mai - điểm hẹn (SMĐH) lần đầu tiên (năm 2004) xuất hiện, thi ca hát mới bước sang một "chương" mới: có đầu tư bài bản, hấp dẫn và lôi cuốn người xem (được quyền quyết định người chiến thắng bằng cách bình chọn qua tin nhắn và hệ thống điện thoại) lẫn người thi (có nhiều cơ hội học hỏi và xuất hiện một cách chuyên nghiệp trên truyền hình) hơn.

Đua nhau tổ chức thi ca hát

Nếu như trước đây các TS "có nhiêu xài nhiêu" thì đến với SMĐH, họ sẽ được các chuyên viên Thái Lan lẫn VN hướng dẫn về phong cách, vũ đạo, thanh nhạc trong suốt 10 tuần chung kết. Sau 10 đêm thi, dù đạt vị trí cao nhất hay những vị trí khiêm tốn hơn, các TS vẫn có được những bài học và kinh nghiệm trình diễn quý báu. Khi cuộc thi kết thúc, những giọng ca ấy tiếp tục được VTV nâng đỡ trong rất nhiều chương trình văn nghệ của đài.

Cuộc thi vì thế không chỉ phát hiện, chắp cánh mà còn là bệ phóng thật sự lý tưởng cho các TS khẳng định tài năng ca hát. Và chính sự đột phá trong hình thức thi tài lẫn những thành công sau lần tổ chức đầu tiên (có được khá nhiều "giọng ca vàng" như Tùng Dương, Ngọc Khuê, Kasim Hoàng Vũ, Phương Anh, Lưu Hương Giang...) của SMĐH đã khiến những cuộc thi ca hát lâu năm phải cựa mình thay đổi.

Tính đến nay đã có khoảng sáu cuộc thi ca hát bài bản kiểu SMĐH. Ngoài hai cuộc thi định kỳ hằng năm là Ngôi sao tiếng hát truyền hình và Tiếng ca học đường, Đài truyền hình TP.HCM còn có Thần tượng âm nhạc - Vietnam Idol. Đài truyền hình VN cũng không kém cạnh với Sao Mai và SMĐH. "Đông vui" là thế nên cuộc thi này chưa kết thúc đã đến chung kết cuộc thi khác và rục rịch tuyển sinh một cuộc thi khác nữa.

Như năm nay, ngay khi SMĐH 2008 đang trong giai đoạn "nóng bỏng" thì Tiếng ca học đường cũng bước vào vòng chung kết (7 đến 16-8). Bên cạnh đó, Vietnam Idol lần 2 cũng rộn ràng vòng thử giọng. Dư âm vòng thử giọng ở Hà Nội (29, 30 và 31-7) chưa kịp phai đã nghe Tiếng hát mùa thu (tên gọi mới của cuộc thi Tiếng hát truyền hình Hà Nội) "đánh tiếng" tuyển sinh cho vòng loại từ 9 đến 18-8.

Hành trình "mò kim đáy bể"

Chưa bao giờ mật độ thi ca hát lại dày đặc đến thế. Và cũng chưa bao giờ các TS - "ngôi sao tương lai" được lùng sục, o bế như hiện nay. Với phương thức chiêu mộ anh tài "quần chúng" như phần lớn các cuộc thi ca hát hiện nay, "TS hạt giống" thì ít mà "TS can đảm" thì nhiều. Làm sao để có được 10-20 TS hát hay, diễn tốt cho vòng chung kết là cả một vấn đề.

Việc vòng chung kết Tiếng ca học đường 2008 trễ hơn dự kiến hơn một tháng cũng nhằm có thêm thời gian chiêu dụ "hạt giống". Và dù "nước sông không phạm nước giếng" nhưng các cuộc thi thời nay vẫn chấp nhận chuyện TS chưa may mắn ở cuộc thi này về đầu quân cho cuộc thi khác, hay việc một TS thi đi thi lại nhiều lần cùng một cuộc thi.

Chất lượng và sự tươi mới của các TS vì thế cũng giảm dần theo từng mùa thi. Đến độ báo chí đã ví von vòng chung kết SMĐH 2008 là "chuyến tàu vét" của những ca sĩ thế hệ 8X, 9X bởi những cá nhân xuất sắc đã đoạt giải ở những cuộc thi, lần thi trước đó hết rồi.

Năm ngoái, Vietnam Idol gây xôn xao khắp bốn TP: Hà Nội, Đà Nẵng, TP.HCM và Cần Thơ khi lần đầu xuất hiện với hình thức tuyển chọn "dễ như chơi". Ai cũng nghĩ với hơn 6.000 lượt người đăng ký dự thi, ban tổ chức dư sức "đãi cát tìm vàng". Thế nhưng đến nay, Phương Vy - thần tượng âm nhạc VN lần đầu tiên - và những giọng ca trong top 10 của cuộc thi vẫn chưa chứng minh được "chất lượng như vàng" của danh hiệu mà mình đạt được.

Nhiều "chiêu" đã được bày ra cho thử giọng lần 2: đưa xe buýt mời gọi thử giọng đến tận vùng sâu vùng xa, tăng số lượng giám khảo lên bốn thành viên ở vòng tuyển chọn... nhằm "soi" và "vớt" không sót một giọng ca tiềm ẩn nào. Con số đáng ngưỡng mộ gần 10.000 lượt người đăng ký dự thi (tính đến ngày 7-8) có giúp Vietnam Idol lần 2 tìm được một "thần tượng" xứng đáng?

Những cuộc tìm kiếm danh ca lại được ví như hành trình mò kim đáy bể. Lắm công lắm sức nhưng có khi chẳng "trục vớt" được dù chỉ một mẩu vàng cỏn con...