Hiện nay Quảng Ninh là địa phương có nhiều nhà máy nhiệt điện đang được xây dựng nhất toàn quốc. Tuy nhiên theo thống kê, các dự án nhiệt điện trên địa bàn tỉnh đa số đều chậm tiến độ, có nhà máy chậm tiến độ gần 4 năm hoặc liên tục gặp sự cố khiến công suất không được như dự kiến.
Trong số các dự án nhiệt điện thì có một số dự án đang triển khai thi công như: Dự án nhiệt điện Mạo Khê có công suất 2x220MW, sử dụng than nhiệt trị thấp; được đầu tư xây dựng trên địa bàn các xã Xuân Sơn, Tràng An, Bình Khê, huyện Đông Triều với tổng diện tích chiếm đất của toàn bộ dự án là 72,6ha. Theo tiến độ trong Hợp đồng EPC thì đến tháng 11-2012 sẽ vận hành thương mại tổ máy đầu tiên và tháng 4-2013 tổ máy số 2 sẽ được đưa vào vận hành thương mại. Dự án nhiệt điện Mạo Khê sau 6 tháng thực hiện đã tích cực triển khai có hiệu quả công tác giải phóng mặt bằng, công tác chuẩn bị mặt bằng nhà máy chính, công tác khoan khảo sát sơ bộ phục vụ việc thiết kế kết cấu nền móng; Nhà thầu Kaidi (Trung Quốc) đã triển khai đàm phán để ký hợp đồng với các nhà thầu phụ để thiết kế và chế tạo thiết bị phục vụ xây dựng nhà máy… Nhà máy Nhiệt điện Mông Dương I, II công suất 2x200MW được xây dựng trên địa bàn Mông Dương, TX Cẩm Phả, Hợp đồng thi công hạng mục san nền nhà máy và nắn dòng sông Mông Dương do Tổng Công ty Xây dựng và Phát triển hạ tầng (LICOGI) thi công. Được biết tổng thời gian thi công hạng mục và bàn giao mặt bằng là 18 tháng. Đến nay thời gian thi công đã vượt quá 1 tháng nhưng mặt bằng nhà máy 2 mới đạt 60% và dự kiến đến 31-12-2010 LICOGI mới bàn giao đủ mặt bằng nhà máy. Còn đối với những nhà máy nhiệt điện hiện đã tiến hành chạy thử và hoà lưới điện thì đều chậm tiến độ từ hơn 1 năm trở lên. Dự án mở rộng giai đoạn 1 của Nhà máy Nhiệt điện Uông Bí, dự kiến hoà lưới điện quốc gia vào ngày 15-9-2006. Nhà máy Nhiệt điện Uông Bí mở rộng khi đi vào hoạt động sẽ cung cấp sản lượng điện bình quân 2,68 tỉ KWh/năm. Tuy nhiên, đến ngày 27-11-2009, giai đoạn 1 mới bàn giao cho chủ đầu tư và ngày 18-12-2009 hoà lưới điện quốc gia, chậm so với hợp đồng 41 tháng. Nguyên nhân chậm trễ thì có nhiều, song vướng mắc lớn nhất vẫn là năng lực nhà thầu kém, kể cả nhà thầu nước ngoài, chất lượng đầu vào than cho nhà máy cũng có vấn đề… Đến nay, giai đoạn 1 vẫn bị gián đoạn sản xuất và vận hành rất khó khăn. Nhà máy Nhiệt điện Uông Bí mở rộng giai đoạn 2 khởi công xây dựng ngày 23-5-2008, theo kế hoạch sẽ được thi công trong 36 tháng và bàn giao vào tháng 6-2011. Riêng nhiệt điện Uông Bí mở rộng giai đoạn 2 có khả năng bổ sung cho điện lưới quốc gia 1,98 tỉ KWh/năm. Nhà máy Nhiệt điện Cẩm Phả I và II do Công ty CP Nhiệt điện Cẩm Phả làm chủ đầu tư, công suất 2x300MW. Nhà máy Nhiệt điện Cẩm Phả I tuy tiến độ xây dựng chậm 9 tháng so với kế hoạch, nhưng với sự nỗ lực, cố gắng rất lớn của chủ đầu tư và nhà thầu nên nhiệt điện Cẩm Phả I đã chính thức chạy tin cậy từ ngày 2-1-2010 và từ ngày 10-2-2010 nhiệt điện Cẩm Phả I đã được EVN huy động phát điện thương mại với công suất từ 150-220MW. Nhà máy Nhiệt điện Cẩm Phả II, từ kinh nghiệm dự án nhiệt điện Cẩm Phả I, việc tổ chức thi công dự án nhiệt điện Cẩm Phả II có nhiều thuận lợi. Hiện nhà thầu thi công đang nỗ lực trong việc lắp đặt thiết bị để bù lại tiến độ bị chậm. Dự kiến nhiệt điện Cẩm Phả II chạy tin cậy vào tháng 12-2010 và cấp PAC (chứng chỉ vận hành thương mại) vào tháng 01-2011. Đối với Dự án nhiệt điện Quảng Ninh giai đoạn I công suất 600MW, gồm 2 tổ máy 2x300MW được khởi công xây dựng từ ngày 2-4-2006. Từ ngày 21-3-2010 tổ máy 1 Nhà máy Nhiệt điện Quảng Ninh được EVN huy động với công suất từ 210MW-280MW và đã phát lên lưới được khoảng 400 triệu KWh điện. Từ tháng 5-2010 tổ máy này gặp sự cố và theo thống kê của chủ đầu tư, có tới 17 sự cố của tổ máy này cần khắc phục, hiện đang hiệu chỉnh sửa chữa. Riêng tổ máy số 2 bắt đầu hoà lưới điện quốc gia từ ngày 2-6 nhưng đến 4-7 phải dừng vận hành do sự cố. Tổ máy này mới phát lên lưới khoảng 83 triệu KWh. Đến nay sự cố này được khắc phục và đã tiến hành phát điện lên lưới. Tiến độ thi công tổ máy 2 cũng chậm hơn một năm. Hiện nay, nhà thầu cùng chủ đầu tư đang cố gắng khắc phục tồn tại của 2 tổ máy để đến trung tuần tháng 7 cấp PAC. Nhà máy Nhiệt điện Quảng Ninh 2 đến nay mới chỉ đạt 31% khối lượng công việc, từ tháng 11-2009 đến nay phải dừng thi công do nhà thầu không có nhân lực. Theo đúng tiến độ, tổ máy số 3 của Nhà máy Nhiệt điện Quảng Ninh 2 phải phát điện vào tháng 2-2010 và tổ máy số 4 dự kiến tháng 7-2010.
Một góc tổ máy 2, Nhà máy Nhiệt điện Quảng Ninh I.
Có thể nhận thấy rằng, nhiều dự án điện trên địa bàn tỉnh đang chậm tiến độ, nếu các dự án không có những giải pháp cấp bách để đẩy nhanh tiến độ thi công các nhà máy điện trên địa bàn thì ngành Điện sẽ vẫn lâm vào cảnh “ăn đong” như hiện nay. Trước tình trạng ỳ ạch của các chủ đầu tư, nhà thầu không ai dám đảm bảo rằng sau năm 2010 cả nước sẽ không chịu cảnh thiếu điện, cắt điện luân phiên.