Chiếc máy đo huyết áp tự động, máy xông mặt sử dụng hơi nước để tẩy rửa mụn, bồn mát-xa giúp cho đôi chân đỡ chai sần sau một ngày phải đi lại nhiều, bí bức trong những đôi giày kín mít… không còn là hình ảnh xa lạ trong nhiều gia đình ở thành thị. Đời sống ngày càng được nâng cao, nhu cầu chăm sóc sức khỏe càng tăng lên thì thiết bị y tế gia đình cũng đắt hàng.
Trong vai một người tiêu dùng tìm mua tặng mẹ một chiếc máy đo huyết áp tự động, tôi được bác Trịnh Thị Khanh- chủ cửa hàng 138B Giảng Võ giới thiệu, hướng dẫn rất nhiệt tình từ cách đeo máy vào cổ tay, cách xem số đo huyết áp, nhịp tim. Mới tìm hiểu 3-4 loại tôi đã hoa cả mắt, vậy mà trên thị trường có hơn 20 loại . Giá cả dao động từ 600.000 đ- 1.500.000đ tùy vào xuất xứ từ Anh, Đức, Nhật… hay Xin-ga-po. Tại cửa hàng 124 Ngọc Khánh, bác Duy Thái (Nghĩa Tân, Cầu Giấy) đang vui mừng vì vừa mua được chiếc máy đo đường huyết hồ hởi khoe với tôi: “Từ khi biết mình bị tiểu đường, ngoài việc ăn kiêng, đọc các sách báo, thỉnh thoảng tôi vẫn phải đến bệnh viện để theo dõi bệnh tăng hay giảm. Việc này rất tốn tiền và mất công. Được một người bạn mách cho, tôi mua cái máy này với giá 1 triệu đồng. Hy vọng nhờ có nó, việc theo dõi bệnh tật sẽ đỡ vất vả hơn”.
Đa phần những sản phẩm trên nhỏ gọn và cách sử dụng khá đơn giản. Vì vậy, mọi người có thể dễ dàng mang theo bên người để theo dõi sức khỏe dù là đi làm, đi chơi, hay đi du lịch. Mặc dù vậy, giá của những thiết bị này cũng chỉ phù hợp với những đối tượng người khá giả. Chị Hà Phương (ngõ 102 Trường Chinh) có con gái thường xuyên bị viêm mũi, viêm xoang mỗi khi thay đổi thời tiết. Một lần đến khám tại một phòng khám tư, bác sĩ cho bé xông kháng sinh trực tiếp vào mũi, họng. Thấy hiệu quả, chị đã tìm mua một chiếc máy xông mũi họng với giá gần 3 triệu đồng. Chị cho biết: “3 triệu không phải là khoản tiền nhỏ đối với những cán bộ công chức bình thường. Vợ chồng tôi lưỡng lự mãi mới mua. Giờ nhìn thấy bệnh của bé đỡ nhiều mới không thấy xót tiền”. Không chỉ phục vụ theo dõi và điều trị bệnh, hiện nay trên thị trường còn rất nhiều sản phẩm phục vụ chị em làm đẹp tại nhà như máy xông khí dung, máy đo tỉ trọng nước-mỡ, máy chăm sóc da mặt , thậm chí máy cắt da móng tay cũng có...
Tiện ích và hiệu quả của những thiết bị y tế gia đình đã rõ, tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, mọi người cũng không nên lạm dụng, tin tưởng tuyệt đối vào các thiết bị này, vì đã là máy móc thì không tránh khỏi có những sai sót. Thông thường, chúng được nhập khẩu từ Trung Quốc, Nhật Bản, châu Âu nên hướng dẫn sử dụng chỉ có tiếng nước ngoài. Người sử dụng máy nhiều nhất thường là người cao tuổi, không biết ngoại ngữ, mắt lại kém, khi mua máy chỉ được người bán hàng giới thiệu qua loa rồi mang về dùng. Bên cạnh đó, khách hàng lại quá tin tưởng vào kết quả của các thiết bị tự mua này mà nhiều khi đã không thường xuyên đi khám tại các cơ sở y tế. Nhiều người không được hướng dẫn sử dụng máy một cách chi tiết sẽ thao tác sai, dẫn đến kết quả sai. Có trường hợp tin vào chỉ số huyết áp ghi trên máy trong giới hạn an toàn nên ngừng sử dụng thuốc khiến cho bệnh càng nặng hơn. Cũng có trường hợp mua đèn chiếu tia hồng ngoại để làm đẹp da. Sau vài tuần chiếu tia, da chẳng thấy đẹp lên mà những chỗ được chiếu tia còn bị nổi sẩn, mụn ngứa. Hậu quả của việc lạm dụng hoặc sử dụng không đúng cách nhiều khi khiến người sử dụng phải nhập viện. Khi ấy, việc điều trị sẽ khó khăn hơn rất nhiều. Đã có trường hợp, trẻ bị viêm mũi, cha mẹ tự pha thuốc và dùng máy xông cho con. Kết quả là khi đưa đến Viện Tai mũi họng, bé đã bị viêm xoang nặng vì pha thuốc không đúng và dung không đủ liều. Thực tế là vậy, nhưng hiện nay quản lý cũng như tư vấn sử dụng các thiết bị này đang bị thả nổi.
Sử dụng thiết bị y tế gia đình là một trong nhiều cách theo dõi và chăm sóc sức khỏe bản thân. Tuy nhiên, đây không phải là “đũa thần” vạn năng. TS. Trần Bình Giang, Phó Giám đốc Bệnh viện Việt Đức khuyến cáo, khi đã bị mắc bệnh nào đó, mọi người vẫn nên định kỳ đi khám, làm xét nghiệm tại các cơ sở y tế để biết tiến triển chính xác của bệnh, từ đó bác sỹ sẽ chỉ định cách điều trị thích hợp. Nếu muốn dùng các thiết bị y tế chăm sóc sức khỏe tại nhà thì nhất định phải có sự tư vấn, hướng dẫn kỹ của bác sỹ đã và đang điều trị cho mình.
