Trở về sau chiến tranh, nhiều thương binh còn không đến 20% sức khoẻ. Với họ, sống và trở về đã là một điều kỳ diệu. Nhưng kỳ diệu hơn cả khi phần lớn trong số họ đều có một gia đình hạnh phúc, ấm êm, một người vợ tảo tần, hy sinh hết lòng vì chồng, vì con.
Cảm phục trước những hy sinh to lớn của những thương binh nặng bao nhiêu, chúng ta lại càng biết ơn, cảm phục bấy nhiêu với những người vợ đã đồng hành cùng họ trong suốt quãng đời còn lại…
Đã 51 năm, bà Nguyễn Thị Gái (phường Hà Khánh, TP Hạ Long) luôn một lòng tận tuỵ chăm sóc chồng. Những “hộ lý” tận tuỵ
Năm nay đã là 51 năm kể từ khi bà Nguyễn Thị Gái nhận lời về làm vợ thương binh Nguyễn Đình Pháo (tổ 26, khu 4, phường Hà Khánh, TP Hạ Long). Khi đó bà mới 21 tuổi, là con gái của một gia đình cán bộ của xã. Còn ông 29 tuổi, đã từng tham gia kháng chiến chống Pháp với ba lần bị thương. Khắp người ông Pháo đều có dấu vết của bom, đạn: đầu ông bị chấn thương sọ não, trong phổicòn mảnh đạn, hông và chân đều bị bắn, bị tra tấn nên không đi lại bình thường được. Thế nên khi biết bà Gái nhận lời lấy ông, không ít người can ngăn, rèm pha. Nhưng bà vẫn quyết tâm lấy ông chỉ vì một lý do duy nhất “thương ông ấy tàn tật, thiệt thòi”. Và cũng chính tình thương ấy đã giúp bà chiến thắng mọi khó khăn, vất vả, đồng hành với ông cho đến bây giờ - khi cả hai đã ở cái tuổi “xưa nay hiếm”. Bà kể: “Cưới nhau xong, ông ấy chuyển ra Quảng Ninh công tác, tôi ở quê (Hải Hưng cũ) nuôi con. Mãi đến năm 1975 tôi mới được chuyển ra Quảng Ninh chăm sóc ông ấy. Chẳng bao lâu thì vết thương ông ấy tái phát và yếu dần đi. Đến năm 1997 thì ông ấy phải ngồi xe lăn cho đến bây giờ…”. Quãng đời 51 năm được bà kể một cách vắn tắt như thế, nhưng thực tế chứa bao nhiêu vất vả, gian truân. Chồng công tác xa nhà, một mình bà nuôi 6 người con khôn lớn. Đến khi được gần ông thì kinh tế lại rất khó khăn, bà bươn trải đủ nghề để kiếm sống nuôi chồng, nuôi con. Bà làm mọi việc từ khai hoang trồng trọt, chăn nuôi đến buôn bán, làm thuê, làm mướn…Đôi vai nhỏ bé của bà đã trở thành trụ cột, vừa lo chồng thương tật và 6 người con đang độ tuổi ăn tuổi học. Cuộc sống thiếu thốn trăm bề, bà vẫn tròn bổn phận, vẫn lo cho ông chu đáo từ chuyện tắm rửa, miếng ăn, giấc ngủ. Đến khi kinh tế ổn định, các con trưởng thành, thì ông lại đau yếu liên miên, cuối cùng phải ngồi xe lăn. Lúc này, bà lại trở thành người hộ lý cần mẫn, tận tuỵ của ông. Hằng ngày từ việc vệ sinh cá nhân đến ăn uống, trò chuyện với ông đều do bà đảm nhiệm. Vất vả là thế nhưng bà không nề hà gì. Bà bảo: “Khi ông liệt hẳn thì con cháu cũng đã lớn, đỡ đần cho tôi nhiều nhưng dù sao “con chăm cha không bằng bà chăm ông”. Tôi chỉ lo không may nằm xuống trước ông ấy thì lấy ai bầu bạn với ông ấy đây.”
Cũng giống như bà Gái, bao nhiêu năm qua, chị Phạm Thị Loan không chỉ là người vợ, người bạn mà còn là người hộ lý cần mẫn của anh thương binh nặng Nguyễn Văn Bình (xã Cộng Hoà, Yên Hưng). Chiến tranh đã lấy đi của anh một con mắt, một chân và hơn 90% sức khoẻ. Ngày anh trở về, chị an ủi chồng “Anh đừng buồn, về được với em là may rồi”. Và 6, 7 năm sau đó chị đã cùng anh đi hết viện này đến viện kia mà không hề có một lời than trách số phận. Chính nghị lực phi thường đó của chị đã động viên, giúp anh chiến thắng được những vết thương chí mạng để về nhà với vợ con. Đến nay, thị lực của anh gần như mất hẳn, thì chị lại trở thành “con mắt” của anh, giúp anh tất cả mọi việc trong sinh hoạt. Chị cho biết: “Mấy năm nay anh ấy yếu đi rất nhiều, thỉnh thoảng vết thương tái phát đau quá đâm ra cáu gắt. Tôivẫn hết lòng động viên, chăm sóc anh...”.
Đằng sau một người thương binh nặng…
Những người vợ thương binh nặng như bà Gái, chị Loan không phải là hiếm. Hiệntrên địa bàn tỉnh có 205 thương binh nặng, trong đó có 147 thương binh nặng hạng đặc biệt(không tự chăm sóc được bản thân mà phải có người phục vụ). Điều này đồng nghĩa với việc có hơn 200 người vợ thương binh nặng đang hàng ngày đồng hành cùng với những vết thương, nỗi đau của chồng. Chấp nhận là vợ thương binh nặng là họ đã xác định phải đối mặt với những khó khăn, vất vả. Bởi lẽ bên cạnh vai trò là một người vợ, họ còn phải là một người bạn tâm tình, người hộ lý hết lòng chăm sóc những vết thương cho chồng và vừa là người tiếp sức cho chồng vượt qua bệnh tật hiểm nghèo. Không những thế, họ còn phải là trụ cột trong gia đình, là người nuôi dạy các con trưởng thành. Chị Đào Thị Huệ (xã Thuỷ An, Đông Triều) cho biết: “Đã mất đến hơn 80% sức khoẻ, nên chồng tôi cũng như các anh em thương binh nặng không thể lao động cực nhọc để nuôi sống gia đình. Mặc dù là lao động chính trong nhà, rất vất vả, nhưng tôi thấy vẫn chịu được, chỉ mong sao vết thương đừng hành hạ anh ấy. Nhiều phụ nữ chẳng lấy thương binh, cũng vẫn là lao động chính, có sao đâu”.
Hiện nay, ngoài trợ cấp dành cho thương binh, những người phục vụ thương binh nặng đều được nhà nước trợ cấp với các mức: Người phục vụ thương binh hạng 1/4được trợ cấp từ 470.000đ đến 609.000đ/tháng. Số tiền trợ cấp này chỉ đủ để thêm vào cuộc sống hàng ngày cho các gia đình thương binh. Và vì thế, để chăm chồng, nuôi con, những người vợ thương binh nặng đều phải bươn trải nhiều nghề. Nếu “Đằng sau một người đàn ông thành đạt có bóng dáng của một phụ nữ” thìđằng sau một người thương binh nặng luôn có sự hy sinh lớn lao mà thầm lặng củangười vợ.