Công tác chăm sóc, bảo vệ trẻ em của VN đã đạt được nhiều kết quả tốt, được quốc tế đánh giá cao. Chúng tôi có cuộc phỏng vấn Ths.Bs Nguyễn Trọng An, Phó Vụ trưởng Vụ Trẻ em - Ủy ban DSGĐTE VN xung quanh vấn đề này.
Thưa ông, các tổ chức thế giới đánh giá cao công tác chăm sóc, bảo vệ trẻ em của Việt
Hệ thống chăm sóc sức khoẻ trẻ em của nước ta ngày càng được mở rộng cả về khám, chữa bệnh lẫn dự phòng, đặc biệt mạng lưới y tế cơ sở và ở nông thôn được khôi phục củng cố và phát triển mạnh mẽ cả về nhân lực, trang thiết bị, thuốc men và công trình y tế.
Chúng ta đã cơ bản xoá được xã trắng về y tế, mạng lưới y tế thôn, bản hoạt động có hiệu quả. đến năm 2003, toàn quốc có 64,8% xã, phường có bác sĩ; 92,2% xã, phường có nữ hộ sinh hoặc y sỹ sản nhi; 79,8% thôn, bản có cán bộ y tế hoạt động. Các cơ sở cung ứng thuốc thiết yếu (tư nhân, đại lý thuốc...) đã có mặt tại các xã, phường, tại các vùng sâu, vùng xa, miền núi, hải đảo.
Theo đánh giá của Tổ chức Y tế thế giới thì Việt
Nhìn chung, trong những năm gần đây bệnh tật chủ yếu của trẻ em nước ta vẫn là bệnh nhiễm khuẩn và suy dinh dưỡng (SDD) như của các nước đang phát triển. Hiện nay, với tác động của quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá, những bệnh chuyển hóa điển hình của các nước phát triển như ung thư, bệnh tim mạch, bệnh tâm thần, béo phì... đã dần xuất hiện và có xu hướng tăng lên.
Do vậy, mô hình bệnh tật của trẻ em nước ta trong giai đoạn hiện nay đang có sự chuyển tiếp, bao gồm cả những bệnh tật điển hình của các nước đang phát triển và của các nước phát triển.
Tuy nhiên, nhờ triển khai tốt các chương trình y tế quốc gia, cùng với điều kiện vệ sinh môi trường được cải thiện (tỷ lệ dân nông thôn được sử dụng nước sạch tăng từ 54% năm 2003 lên 62% năm 2005; tỷ lệ hộ gia đình có hố xí hợp vệ sinh trên toàn quốc năm ở nông thôn đạt 50% và ở thành thị đạt 90%), tình trạng sức khỏe trẻ em những năm gần đây có những thay đổi và có nhiều cải thiện đáng kể. Trẻ em đặc biệt là trẻ em nghèo đã trở thành mối quan tâm hàng đầu của chúng ta.
Công tác khám, chữa bệnh miễn phí cho trẻ em dưới 6 tuổi là một bước tiến lớn trong nhiều năm qua. Xin ông đánh giá cụ thể hoạt động này.
Công tác khám, chữa bệnh miễn phí cho trẻ em dưới 6 tuổi đang được triển khai thực hiện có hiệu quả. Đặc biệt từ năm 2005, hàng năm Nhà nước đầu tư hàng ngàn tỷ đồng cho hoạt động này.
Tính đến tháng 6/2006, đã có gần 8,5 triệu trẻ em được cấp phát thẻ, đạt 96% tổng số trẻ em dưới 6 tuổi trên toàn quốc. nhiều trẻ em gia đình nghèo bị bệnh tim bẩm sinh, bệnh về máu, dị tật khớp xương... được điều trị miễn phí, được hưởng các kỹ thuật y tế cao không phải trả tiền.
Chương trình tiêm chủng mở rộng được thực hiện trên cả nước. Giai đoạn 2001 – 2005, tất cả các tỉnh miền núi đạt tỷ lệ tiêm chủng đầy đủ các loại vaccine và tiêm chủng đầy đủ 6 loại vaccine cơ bản cho trên 90% trẻ em dưới 1 tuổi. Bệnh mù loà, khô mắt và thiếu vitamin A, bệnh bại liệt... đã được thanh toán trên phạm vi toàn quốc.
Trong 6 năm gần đây, bình quân mỗi năm nước ta giảm được 1,72% tỷ lệ (SDD) trẻ em dưới 5 tuổi, nếu như năm 2000 tỷ lệ này toàn quốc là 33,8%, thì đến năm 2005 đã giảm còn 25,2%.
Tuy nhiên tình trạng trẻ em dưới 5 tuổi tại các tỉnh miền núi phía Bắc và Tây nguyên bị SDD còn rất cao: Những tỉnh cao như Lai Châu 34,4%, Bắc Cạn 33,9%, Lào Cai 33,5% và thấp nhất là Điện Biên 28,2%Trong khi tại TP HCM: Suy dinh dưỡng gầy còm chiếm 10,2% thì tỷ lệ trẻ em thừa cân béo phì 12,5%, HàNội: tỷ lệ SDD 13% và tỷ lệ trẻ thừa cân béo phìtrong khoảng từ 5 - 8%.
Đặc biệt, tỷ lệ chết trẻ em các độ tuổi giảm mạnh hàng năm. So với các quốc gia có mức thu nhập tương tự, tỷ lệ chết trẻ em dưới 1 tuổi của Việt Nam thuộc loại giảm nhanh nhất ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Một số vụ xâm hại tình dục, bạo lực trẻ em thời gian qua tuy là những vụ việc cá biệt nhưng lạinghiêm trọng. Ông đánh giá về thực trạng này như thế nào?
Về mạng lưới bảo vệ trẻ em, chúng ta đã có nhưng vẫn chưa có hệ thống đầy đủ và hoàn thiện. Hệ thống thu thập dữ liệu, điều tra giám sát, tiếp nhận, khiếu nại và giải quyết khiếu nại về những vi phạm quyền trẻ em đặc biệt là trẻ em và người chưa thành niên còn yếu.
Quy trình phát hiện, báo cáo và chuyển giao các trường hợp lạm dụng, xâm hại trẻ em, cung cấp các dịch vụ và biện pháp bảo vệ chuyên biệt tại cộng đồng còn thiếu tính đồng bộ. Sự hỗ trợ cho gia đình và chăm sóc tâm lý cho trẻ em và người chưa thành niên còn hạn chế...
Về vấn đề quyền trẻ em, các phương tiện thông tin đại chúng đã tuyên truyền từ nhiều năm nay, nhưng vẫn có những vi phạm với trẻ em.
Chúng tôi mong muốn tất cả các nhà giáo dục đều phải có kỹ năng tiếp xúc và làm việc tốt với trẻ em. Và đặc biệt là trong các nhà trường mẫu giáo, mầm non, tiểu học cần phải lồng ghép việc giáo dục kỹ năng này trong chương trình cho giáo viên được tập huấn chứ không chỉ có kỹ năng sư phạm về truyền đạt kiến thức cho trẻ em.
Xin cảm ơn ông!
